Kanun Özbegistanda ilkinji gezek iş taşlaýyş hukugyny berýär

Prezident Şawkat Mirziýew 11-nji iýunda Özbegistanda iş taşlaýyşlary düzgünleşdirýän we iş taşlaýyş kanunlaryny bozandygy üçin jogapkärçiligi öz içine alýan kanuna gol çekdi Kanun 2025-nji ýylyň 10-njy sentýabrynda Senat tarapyndan 2026-njy ýylyň 8-nji aprelinde tassyklandy we neşir edilenden üç aý soň 12-nji sentýabrda güýje girer Kanunçylyk iş taşlaýyş, köpçülikleýin zähmet dawasy wagtynda zähmet, sosial, ykdysady we hünär bähbitlerini goramak üçin işgärleriň öz borçlaryny ýerine ýetirmekden wagtlaýyn, meýletin, köpçülikleýin ýüz öwürmegi diýip kesgitleýär Jedel barlyşyk proseduralary arkaly çözülip bilinmese ýa-da iş beriji gazanylan şertnamalary ýa-da zähmet arbitra decisions kararlaryny ýerine ýetirmese, iş taşlaýyş yglan edip biler Iş taşlaýyşa gatnaşmak meýletin, oňa gatnaşmak ýa-da ret etmek mejbur etmek gadagan edilýär we jogapkärçilige sebäp bolar Iş taşlaýyş, meýilleşdirilen başlangyç senesinden azyndan bir aý öň geçirilen ýygnakda ýa-da konferensiýada gatnaşyjylaryň ýa-da delegatlaryň 50% -den gowragy tarapyndan tassyklanan halatynda yglan edilip bilner Kararda jedeliň häsiýeti, iş taşlaýyş senesi we dowamlylygy, gatnaşyjylaryň sany, iş taşlaýyşa ýolbaşçylyk edýän edara we iň möhüm hyzmatlary goldamak baradaky teklipler görkezilmelidir. Gazetada mahabat Karardan bäş iş gününiň dowamynda iş berijä kärdeşler arkalaşygy komitetiniň üsti bilen habar berilmelidir, iş beriji habarnamany alandan bir iş gününiň dowamynda döwlet zähmet dawasy edarasyna habar bermelidir Iş taşlaýyşlara kärdeşler arkalaşygy komitetiniň ygtyýarly wekili ýolbaşçylyk edýär, ol ýygnaklary ýygnap, iş berijiden maglumat alyp biler, hünärmenleri çekip biler we gatnaşyjylaryň 50% -inden gowragynyň goldawy bilen iş taşlaýyşy togtadyp ýa-da ýatyryp biler Wekil, şeýle hem kanunyň berjaý edilmegini üpjün etmek, jedeli parahatçylykly çözmek ugrunda işlemek we döwlet edaralaryna we gatnaşyjy taraplara ýalan maglumatlaryň berilmeginiň öňüni almak üçin jogapkärdir Iş taşlaýyşa gatnaşýan işgärler işlerini we wezipelerini saklaýarlar we gatnaşandyklary üçin jezalandyrylyp bilinmez Şeýle-de bolsa, iş berijiler iş taşlaýyş wagtynda aýlyk tölemeli däldirler. Gatnaşmaýan işçiler Zähmet kodeksine laýyklykda aýlyk almagy dowam etdirýärler we olaryň razylygy bilen wagtlaýyn işe alynyp bilner Iş taşlaýyş wagtynda iki tarap hem jedeli çözmek üçin tagallalaryny dowam etdirmeli. Iş berijiler we iş taşlaýyş guramaçylary jemgyýetçilik tertibini saklamaly, kompaniýanyň we işgärleriň emlägini goramaly, işçileriň howpsuzlygyny üpjün etmeli we ömre ýa-da saglyga howp salýan enjamlaryň işini togtatmaly; Käbir pudaklarda iş taşlaýyş wagtynda iň az zerur hyzmatlar dowam etmeli. Sanaw, Respublikan sosial we zähmet meseleleri boýunça üç taraplaýyn komissiýa bilen maslahatlaşandan soň ministrler kabineti tarapyndan tassyklanar Kazyýet, jemgyýetiň howpsuzlygyna, howpsuzlygyna, jemgyýetçilik tertibine ýa-da daşky gurşawyň durnuklylygyna howp salýan bolsa, iş taşlaýyşy 30 güne çenli yza süýşürip ýa-da togtadyp biler Iş taşlaýyş ýolbaşçylary derrew ýerine ýetirilmeli kazyýetiň karary barada işgärlere derrew habar bermeli. Eger iş beriji ylalaşylan borçnamalary ýerine ýetirmese, iş berijiler we döwlet zähmet dawasy edarasyna azyndan 72 sagat öňünden ýazmaça habar berilmegi şerti bilen işçiler iş taşlaýyş işini dowam etdirip bilerler Adatdan daşary ýagdaýlar, harby kanunlar we umumy mobilizasiýa wagtynda iş taşlaýyş gadagan. Şeýle hem, lukmançylyk işgärleri, hasaba alnan döwlet işgärleri, harby işgärler, kazylar, ýörite derejeli hukuk goraýjy edaralaryň işgärleri we energiýa, suw üpjünçiligi we aragatnaşyk guramalarynyň işgärleri üçin gadagan edilýär Işiň bes edilmegi milli howpsuzlyga, jemgyýetiň howpsuzlygyna ýa-da başgalaryň hukuklaryna howp salýan pudaklarda iş taşlaýyşlara diňe iň möhüm hyzmatlar berjaý edilende rugsat berilýär. Bu pudaklara demir ýol, howa we şäher jemgyýetçilik ulaglary, howply senagat desgalary we saglygy goraýyş edaralary girýär, eger işiň bes edilmegi ömre ýa-da saglyga howp salmasa; Kazyýet Zähmet kodeksini, beýleki kanunlary ýa-da iş taşlaýyş yglan etmegiň kesgitlenen düzgünlerini bozsa, iş taşlaýyşy bikanun diýip yglan edip biler Iş taşlaýyş taraplar ylalaşyk gazanylanda, iş beriji işçileriň talaplaryny kanagatlandyranda, jedel çözülende ýa-da iş taşlaýyş guramaçylary ony bes etmek kararyna gelende hem iş taşlaýyş gutarýar. Işçiler iş taşlaýyş gutarandan soň indiki iş gününden gijä galman işe gaýdyp gelmeli Kanun, Administratiw jogapkärçilik kodeksiniň 201−2-nji maddasy, "Iş taşlaýyş kanunçylygynyň bozulmagy". Iş taşlaýyş zähmet kanunçylygy bilen gadagan edilen 3-7 sany esasy hasaplaýyş birligi (1,24 million-2,88 million soum ýa-da takmynan 103- 240 dollar) jerime bilen jezalandyrylar. Bikanun iş taşlaýyş guramak ýa-da oňa ýolbaşçylyk etmek, şahsy bähbitler ýa-da başga şahsy bähbitler üçin edilen bolsa, BCU-dan 15-30-a çenli (6,18 million-12.36 million jan, ýa-da 516- 1032 dollar) BCU-dan 10-15-15 jerime (4,12 million-6,18 million soum ýa-da takmynan 344- 516 dollar) jerime tölener Bir adamy iş taşlaýyşa gatnaşmaga ýa-da oňa gatnaşmakdan ýüz öwürmäge mejbur etmek BCU-dan 15-30 jerime (6,18 million-12.36 million soum ýa-da 516-11032 dollar) jerime bilen jezalandyrylar. Pidany jenaýatçyna bagly bolsa, jeza 30-50 BCU-a çenli ýokarlanýar (12.36 million-20,6 million jan, ýa-da takmynan 1,032- 1720 dollar) Kazyýetler döwlet zähmet inspektorlary tarapyndan derňeler we kazyýete iberiler Jenaýat kodeksi 218−1, "Iş taşlaýyş kanunçylygynyň bozulmagy" atly täze madda bilen doldurylýar. Jenaýat jogapkärçiligi bikanun iş taşlaýyş guramak ýa-da administratiw jeza berleninden soň adamy iş taşlaýyşa gatnaşmaga ýa-da gatnaşmakdan ýüz öwürmek üçin ulanylar Jeza, BCU-dan 100-den 300-e çenli jerime (41,2 million-123,6 million jan, ýa-da takmynan 3,440- 10,321 dollar) jerime, 360 sagada çenli jemgyýetçilik hyzmaty, bir ýyldan üç ýyla çenli azatlyk çäklendirilmegi ýa-da üç ýyla çenli azatlykdan mahrum etmek; Şeýle hereketler aýratyn uly zyýan, ölüm ýa-da beýleki agyr netijelere getirýän bolsa, jerimeler BCU-dan 300-den 600-e çenli (123,6 million-247,2 million jan, ýa-da takmynan 10,321- 20,642 dollar) jerime tölenýär, iki ýyldan bäş ýyla çenli azatlyk çäklendirilýär ýa-da bäş ýyla çenli azatlykdan mahrum edilýär; Zähmet kanunçylygy bilen iş taşlaýyş gadagan edilen halatynda iş taşlaýyşa gatnaşmaga mejbur etmek ýa-da iş taşlaýyş guramak üçin aýratyn jenaýat jogapkärçiligi kesgitlenýär. Şeýle jenaýatlar azatlygy çäklendirmek ýa-da üç ýyldan bäş ýyla çenli azatlykdan mahrum etmek bilen jezalandyrylýar. Ölüme ýa-da başga agyr netijelere getirse, jeza bäş ýyldan on ýyla çenli azatlykdan mahrum ediler Şeýle hem, kanun Jenaýat kodeksiniň 218-nji maddasyna düzediş girizip, "Adatdan daşary ýagdaýlarda kärhanalaryň, edaralaryň ýa-da guramalaryň işlerine päsgelçilik" diýlip atlandyrylar Şeýle hem, kanunçylyk kärdeşler arkalaşyklaryna we jemgyýetçilik birleşiklerine täsir edýän üýtgeşmeleri, şol sanda tutuş ýurt boýunça jemgyýetçilik birleşiklerine iň az agzalyk talaplarynyň 3000-den 500-e çenli azalmagyny öz içine alýar Bu web sahypasyndaky materiallary öňünden ýazmaça rugsady bolmazdan köpeltmek ýa-da paýlamak bolmaz Sag boluň. Habaryňyzy aldyk we ýalňyşlygy ýakyn wagtda düzederis