Gazagystan, Eýran transport koridorlarynyň, portlarynyň ösüşini ýokarlandyrmagy wada berdi

Taraplar Eýranyň prezidentiniň 2025-nji ýylyň dekabrynda Gazagystana resmi sapary wagtynda döwlet baştutanlary tarapyndan gazanylan şertnamalary durmuşa geçirmek, Halkara Demirgazyk - Günorta Ulag Koridoryny ösdürmek, port infrastrukturasyny giňeltmek, özara söwdany ösdürmek we iki ýurduň arasyndaky transport we logistika baglanyşyklaryny gowulandyrmak meselesini ara alyp maslahatlaşdylar Duşuşygy açan Serik umumangarin, Eýranyň Gazagystanyň sebitdäki esasy söwda we ykdysady hyzmatdaşlaryndan biridigini aýtdy Zhumangarin "Hyzmatdaşlygy güýçlendirmek döwlet baştutanlarymyz tarapyndan kesgitlenen strategiki maksat. 2025-nji ýylda Gazagystan bilen Eýranyň arasyndaky söwda dolanyşygy 26,4 göterim ýokarlap, 430,2 million dollara ýetdi. Bu, özara söwdany 3 milliard dollara çenli ýokarlandyrmak we“ Eýran-EAEU Erkin Söwda Ylalaşygy ”sebäpli has giňelmek üçin düýpli potensialy görkezýär Farzaneh Sadeg, saparynyň ozal gazanylan şertnamalaryň iş ýüzünde ýerine ýetirilmegine we häzirki geosyýasy prosesleriň arasynda iki ýurt üçin aýratyn ähmiýete eýe bolan ulag we logistika hyzmatdaşlygyny ösdürmäge gönükdirilendigini aýtdy Halkara Demirgazyk - Günorta Ulag Koridorynyň ösdürilmegine aýratyn üns berildi. Gazagystan bilen Eýran Demirgazyk-Günorta we Gündogar-Günbatar ugurlarynyň kesişýän ýerinde özboluşly geografiki pozisiýa eýe bolup, üstaşyr geçiş üçin möhüm mümkinçilikleri döredýär 2025-nji ýylda Demirgazyk-Günorta koridorda ýük mukdary 12 göterim ýokarlandy we 3,5 million tonna ýetdi. Iki ýurduň arasynda demir ýol gatnawy 69 göterim ýokarlandy Marikol potensialyny has-da açmak üçin Serik Zhumangarin ulag infrastrukturasyny döwrebaplaşdyrmak üçin bilelikdäki ýol kartasyny işläp düzmegi teklip etdi. Çäreler toplumyny durmuşa geçirmek koridoryň ýyllyk kuwwatyny 20 million tonna çenli ýokarlandyrmaga kömek eder Taraplar Hytaý, Gazagystan, Türkmenistan, Eýran we Türkiýäniň arasynda gol çekilen bäş taraply demir ýol şertnamasynyň, şeýle hem söwda we tranzit ösüşi üçin goşmaça şertler döredýän Gazagystan, Russiýa, Türkmenistan we Eýran arasynda dört taraplaýyn nyrh şertnamasynyň gol çekilmeginiň ähmiýetini bellediler Esasy mowzuklaryň biri port infrastrukturasyny ösdürmek boldy. Eýran tarapy, Şahid Rajaee (Bandar Abbas) portunda Gazagystan üçin ýer bölünişigini tamamlandygyny habar berdi. Zerur amallar tamamlanandan soň, dildüwşük Gazagystana gowşurylar Şeýle hem Eýran, Günorta we Günorta-Gündogar Aziýanyň bazarlaryna gönüden-göni girmegi üpjün edýän Çabahar portunda Gazagystana işlemäge mümkinçilik bermäge taýýardygyny tassyklady Sadegiň pikiriçe, Çabahar - Zahedan demir ýolunyň gurluşygy 90 göterimden gowrak bolup, ýakyn aýlarda işe girizilmegi meýilleşdirilýär. Çyzyk açylanda Çabahar porty Hindi ummanyny, Merkezi Aziýany we Europeewropany birleşdirýän halkara demir ýol ulgamyna birleşdiriler Muňa jogap edip, Gazagystan Eýran kompaniýalaryny Aktau we Kuryk portlarynda Hazar deňzinde logistika işleri üçin port giňişligi, gämi duralgalary we terminallar bilen üpjün etmegi göz öňünde tutmaga taýýardygyny tassyklady Duşuşykdan soň taraplar sammit derejesinde gazanylan şertnamalaryň ýerine ýetirilişini çaltlaşdyrmak, maýadarlary çekmek üçin utgaşdyrylan tagallalary üpjün etmek we ulag we logistika infrastrukturasynyň ösüşini güýçlendirmek niýetini tassykladylar “Qazinform” -yň ozal habar berşi ýaly Gazagystan we Eýran köptaraplaýyn hyzmatdaşlygy, sebit meselelerini ara alyp maslahatlaşdylar