Nitratlar we agyr metallar ekin howpsuzlygyna nähili täsir edýär
Arassaçylyk we epidemiologiki tejribe merkeziniň himiýa gözleg laboratoriýasynyň başlygy Aliýa Beisembaýewanyň belleýşi ýaly, yzygiderli barlaghana topragynyň ýagdaýyna öz wagtynda baha bermäge, nitratlaryň derejesini kesgitlemäge we agyr metallar bilen bolup biljek hapalanmagy kesgitlemäge mümkinçi

Arassaçylyk we epidemiologiki tejribe merkeziniň himiýa gözleg laboratoriýasynyň başlygy Aliýa Beisembaýewanyň belleýşi ýaly, yzygiderli barlaghana topragynyň ýagdaýyna öz wagtynda baha bermäge, nitratlaryň derejesini kesgitlemäge we agyr metallar bilen bolup biljek hapalanmagy kesgitlemäge mümkinçilik berýär Häzirki zaman oba hojalygy dökünleri ulanmazdan mümkin däl. Şeýle-de bolsa, olaryň nädogry ulanylmagy toprakda we ösümlik önümlerinde nitratlaryň ýygnanmagyna sebäp bolup biler. Nitratyň köpelmeginiň esasy sebäpleri azot dökünleriniň aşa köp ulanylmagy, dökün meýilnamalarynyň bozulmagy we agrotehniki talaplaryň berjaý edilmezligi Artykmaç nitratlar gök önümleriň, miweleriň we ösümlikleriň hiline ýaramaz täsir edip biler. Şeýle maddalaryň köp mukdary bolan önümleri sarp edeniňizde, esasanam yzygiderli sarp etmek bilen adamyň saglygyna howp abanmagy mümkin Hünärmenler agyr metallara aýratyn üns berýärler. Bulara gurşun, kadmium, simap, arsen, mis, sink we beýleki elementler degişlidir. Olaryň çeşmeleri senagat zyňyndylary, ulag ýollary, pes hilli dökünleri ulanmak we himiki ösümlikleri goramak önümlerini uzak möhletleýin ulanmak bolup biler Rugsat berilýän ülňülerden ýokary bolsa, agyr metallar toprakda ýygnanyp, hasylyň hilini peseldip we oba hojalygynyň önümleriniň hapalanmagy töwekgelçiligini döredip biler Arassaçylyk we epidemiologiki tejribe merkezinde häzirki zaman seljeriş usullaryny ulanmak bilen barlaghana şertlerinde gözlegler geçirilýär. Hünärmenler topragyň we dökünleriň ýagdaýy barada ygtybarly maglumat almaga mümkinçilik berýän nitratlaryň konsentrasiýasyny we agyr metallaryň düzümini kesgitleýärler Merkez 2026-njy ýylyň başyndan bäri 25 nusgany gözden geçirdi: 288 gözleg tamamlandy, olaryň 60-sy agyr metallar üçin. Laboratoriýa gözegçiliginiň netijelerine görä, hrom üçin 12 kanagatlanarly görkeziji kesgitlenmedi we nitratlar üçin 25 gözleg geçirildi Gözlegleriň netijelerine esaslanyp, müşderi ýer, dökün ýa-da ekin önümlerini mundan beýläk ulanmak barada habarly karar bermäge kömek edýän synag hasabatyny alýar Laboratoriýa topraga we dökünlere yzygiderli gözegçilik etmegiň dökünleri tygşytly ulanmaga, ýer hasyllylygyny saklamaga, önümçilik töwekgelçiligini azaltmaga we oba hojalygynyň önümleriniň ekologiýa howpsuzlygyny üpjün etmäge kömek edýändigini nygtaýar Nitratlar we agyr metallar üçin laboratoriýa derňewi, bolup biljek töwekgelçilikleri derrew kesgitlemäge, hasylyň hilini goramaga we sarp edijiler üçin önümleriň howpsuzlygyny üpjün etmäge mümkinçilik berýän möhüm öňüni alyş çäresidir


