Tenqri
Baş sahypa
Dünýä

Hytaýda ýerasty detektor hyýaly neýtrinleri tapdy

Neýtrinolaryň syrlaryny açmak üçin işleýän gözlegçiler Hytaýdaky täze ýerasty desgadan ilkinji ylmy netijeleri - bu fantom subatom bölejikleriniň käbir taraplarynyň iň takyk ölçegleri AZERTAC "Roýter" agentligine salgylanyp, maglumatlaryň Hytaýyň günortasyndaky Guandong welaýatynyň Kaiping şäherin

0 görüşazertag.az
Hytaýda ýerasty detektor hyýaly neýtrinleri tapdy
Paylaş:

Neýtrinolaryň syrlaryny açmak üçin işleýän gözlegçiler Hytaýdaky täze ýerasty desgadan ilkinji ylmy netijeleri - bu fantom subatom bölejikleriniň käbir taraplarynyň iň takyk ölçegleri AZERTAC "Roýter" agentligine salgylanyp, maglumatlaryň Hytaýyň günortasyndaky Guandong welaýatynyň Kaiping şäheriniň golaýyndaky depäniň aşagynda takmynan 650 metr çuňlukda gaýanyň aşagynda gurlan bölejik detektoryny ulanýan Jianmen ýerasty neýtrino obserwatoriýasy (JUNO) tarapyndan berlendigini habar berdi Alymlar bu açyşy, geçen ýyl tamamlanandan soň, 26-njy awgustdan 2-nji noýabr aralygynda takmynan 59 günüň dowamynda toplanan maglumatlara esaslanyp, “Nature” theurnalynda çap edilen düýpli gözlegde jikme-jik maglumat berdiler Pekindäki Hytaý Ylymlar akademiýasynyň Highokary energiýa fizikasy institutynyň fizigi Yifan Wang: "Bu diňe bir sanlaryň neýtrino fizikasy üçin peýdaly bolman, eýsem JUNO-nyň täze uly göwrümli detektor hökmünde görkezilmegi üçin hem möhümdir" -diýdi ABŞ-daky DUNE (Çuň ýerasty neýtrino eksperimenti) we Japanaponiýada Hyper-Kamiokande synagy bilen birlikde, JUNO geljek onýyllyklaryň dowamynda neýtrino fizikasyny emele getirmegine garaşylýan üç sany esasy taslamanyň biridir Wang: "Neýtrinolar esasy bölejikler we älemde gaty köp, ýöne iň az öwrenilenleriň arasynda" -diýdi Neýtrinler materiýa bilen seýrek täsirleşip, islendik zatdan geçip biler. Aslynda, sekuntda trillionlarça san bedenimizden geçýär we biz muny duýmaýarys Günüň ýadrosy we partlaýan ýyldyzlar ýaly ýerlerde öndürilen neýtrinler üç görnüşde bolýar we hereket edende biri-birine geçip bilýär. "Massanyň tertibi" diýlip atlandyrylýan neýtrino görnüşleriniň arasyndaky köpçülik tapawudy, fizikada esasy jogapsyz sorag bolup galýar. Alymlar olary çeşmesinden gözläp bilerler we şeýlelik bilen kosmosdaky iň kuwwatly prosesler barada öwrenip bilerler. Bular materiýanyň gelip çykyşyna we kosmiki kärdeşine, antimateriýa, garaňky materiýanyň tebigatyna we garaňky energiýanyň tebigatyna we adatdan daşary ýyldyzlaryň içki işlerine düşünmegiň açary bolup biler JUNO, Günden, Eartherden, atmosferadan we geljekki super ýyldyzlardan neýtrinleri öwrenjekdigini aýtdy. Şeýle hem sözüniň üstüni ýetirdi: "Her sekuntda köp sanly neýtrinos Eartherden geçýär, ýöne diňe az bölegi täsir edýär. Şonuň üçin JUNO ýaly synaglara gaty uly detektorlar, çuň ýerasty ýerler, seresaply gorag we uzak möhletli durnukly işlemek gerek" Häzirki wagtda gymmaty 300 million dollardan gowrak bolan JUNO halkara ylmy hyzmatdaşlygy görkezýär. JUNO, DUNE we Hyper-Kamiokande biri-biriniň üstüni ýetirýän tagallalar, Wang: "Dürli tehnologiýalary we neýtrino çeşmelerini ulanýarlar, şonuň üçin her biri neýtrino fizikasynyň käbir möhüm soraglaryna başgaça garaýar. Bilelikde bilelikde neýtrino häsiýetlerine has giňişleýin we ygtybarly düşünje berer" -diýdi 2026 © AZERTAC. Awtorlyk hukugy goralandyr. Maglumatyň ulanylyşy giperlink bilen görkezilmelidir

Kaynak: azertag.az

Diğer Haberler

Çində yeraltı detektor xəyali neytrinolar haqqında məlumat əldə edib | Tenqri