Täzelenip boljak 1 milliard dollara çenli - täze taslamalar Gyrgyzystanyň energiýa pudagyny üýtgedip biler

BAKU, Azerbaýjan, 11-nji iýun. Gyrgyzystan bar bolan gidroelektrik infrastrukturasynyň döwrebaplaşdyrylmagyny dowam etdirmek bilen bir hatarda halkara maýa goýumlary arkaly täzelenip bilýän energiýa kuwwatyny giňeltmek arkaly energiýa pudagyny güýçlendirmek üçin iki ugurly strategiýany durmuşa geçirýär Bu nukdaýnazardan Gyrgyzystanyň Milli maýa goýum gullugy we Hytaýyň energiýa in Engineeringenerçilik maýa goýum kompaniýasy ýakynda 700 MWt çenli kuwwatlylygy we takmynan 1 milliard dollara çenli gün we ýel elektrik stansiýalarynyň potensial gurluşygyny öz içine alýan gaýtadan dikeldilýän energiýa taslamalarynyň durmuşa geçirilişini ara alyp maslahatlaşdylar. Şol bir wagtyň özünde, Gyrgyzystan Türkiye, Azerbaýjan we beýleki halkara hyzmatdaşlary bilen ýaşyl energiýa pudagynda hyzmatdaşlygy ösdürýär, bu ýurduň elektrik energiýasyny öndürmek garyndysyny diwersifikasiýa etmek we adaty gidroelektrik modeline garaşlylygy azaltmak boýunça has giň tagallalary görkezýär Häzirki wagtda Gyrgyzystanyň elektrik energiýasynyň öndürilişiniň takmynan 90 göterimi milli energiýa ulgamynyň binýady bolup hyzmat etmegini dowam etdirýän gidroelektrikden alynýar. Muňa garamazdan, pudagyň suw çeşmelerine aşa bil baglamagy möwsümleýin gowşaklyklary döredýär, sebäbi elektrik energiýasynyň çykarylyşy suw akymlarynyň üýtgemegi bilen berk baglanyşyklydyr. Netijede, içerki islegleri kanagatlandyrmak üçin ýurt wagtal-wagtal goňşy döwletlerden goşmaça elektrik importyny talap edýär Bu fonda, gaýtadan dikeldilýän energiýa çeşmeleriniň ösüşine energiýa ulgamynyň durnuklylygyny we durnuklylygyny ýokarlandyrmak üçin möhüm gural hökmünde garalýar. Gidroenergetika öndürmekden tapawutlylykda gün we ýel energiýasy taslamalary ýurduň energiýa bukjasyny diwersifikasiýa etmek üçin mümkinçilikler hödürleýär. Şol bir wagtyň özünde, olaryň milli elektrik ulgamyna netijeli integrasiýasy, durnukly we ygtybarly elektrik üpjünçiligini üpjün etmek üçin gözenek infrastrukturasynyň we deňagramlylyk mehanizmleriniň mundan beýläk-de ösdürilmegini talap eder Geljekdäki iň möhüm başlangyçlaryň biri, Hytaýyň gün we ýel energiýa desgalaryny ösdürmek baradaky teklibi. Bar bolan maglumatlara görä, umumy meýilleşdirilen kuwwatlylygy 700 MWt, takmynan 500 MWt gün elektrik stansiýalaryndan, galan 200 MWt ýel desgalary tarapyndan öndürilmegine garaşylýar Bu meýilleşdirilen taslamalar Gyrgyzystanyň energiýa pudagyny döwrebaplaşdyrmak boýunça alnyp barylýan tagallalaryň üstüni ýetirýär. Existingurt, 1440 MWt kuwwatly Toktogul gidroelektrostansiýasyny döwrebaplaşdyrmak ýaly bar bolan gidroelektrik infrastrukturasyny döwrebaplaşdyrýar, şol bir wagtyň özünde 1860 MWt töweregi meýilleşdirilýän Kambar-Ata-1 gidroelektrostansiýasy ýaly täze ösüşler arkaly önümçilik kuwwatyny giňeldýär Şoňa laýyklykda Gyrgyzystanda gaýtadan dikeldilýän energiýanyň ösüşi gidroelektrikanyň ornuny tutmak üçin däl-de, milli energiýa portfelini diwersifikasiýa etmek we optimizirlemek üçin niýetlenendir. Gidroenergetika esasy elektrik çeşmesi bolmagynda galýar, gün we ýel energiýasy bolsa ulgamyň çeýeligini we çydamlylygyny ýokarlandyryp, goşmaça kuwwat çeşmesi hökmünde ýerleşýär Beýleki strategiki ugur sebitleýin energiýa integrasiýasydyr. Gyrgyzystan arassa energiýa eksporty üçin täze mümkinçilikleri açyp biljek we ýurduň has giň sebitleýin elektrik üpjünçilik ulgamlaryna integrasiýasyny güýçlendirip biljek Hazar Greenaşyl Energetika Koridorynyň başlangyjyna gatnaşmaga baha berýär Azerbaýjan bilen geçirilen gepleşiklerde taraplar Gyrgyzystanyň gidroenergetika potensialyny ýaşyl energiýa bilen hyzmatdaşlygy giňeltmek üçin ulanmagy göz öňünde tutdular. Bu aralykda, Gyrgyzystan gün energiýasy, taslamany işläp düzmek we gaýtadan dikeldilýän energiýa desgalarynyň gurluşygy bilen işleýän ZENA Enerji ýaly türk kompaniýalary bilen gatnaşyklaryny güýçlendirýär Täze nesil çeşmeleriniň giňelmegi, set infrastrukturasyny täzelemegiň zerurlygy bilen hem baglanyşyklydyr. Gyrgyzystan podstansiýalary we energiýa enjamlaryny döwrebaplaşdyrmak, şol sanda elektrik transformatorlaryny çalyşmak we elektrik geçiriji desgalaryň kuwwatyny ýokarlandyrmak ýaly taslamalary durmuşa geçirýär. Tor ulgamynyň paralel ösüşi bolmazdan, täze nesil kuwwatynyň ösmegi sarp edijilere elektrik geçiriş çäklendirmelerine sezewar bolup biler Şol bir wagtyň özünde Gyrgyzystanyň energiýa öwrülişigi birnäçe faktorlara, şol sanda maýa goýum mukdaryna, taslamany durmuşa geçirmegiň möhletlerine, enjamlaryň elýeterliligine, infrastrukturany dolandyrmagyň netijeliligine we içerki elektrik energiýasynyň isleginiň tizligine baglydyr Gaýtadan dikeldilýän energiýa taslamalarynyň çalt durmuşa geçirilmegi we torlary döwrebaplaşdyrmak ssenariýinde Gyrgyzystan birleşdirilen has köp ugurly energiýa ulgamyna ýetip biler. gün we ýel öndürýän gidroelektrik. Şeýle ssenariýa, iň ýokary islegi kanagatlandyrmak we elektrik eksporty üçin goşmaça şertler döretmek üçin mümkinçilikleri giňeldip biler Esasy ssenariýa, täze mümkinçilikleriň tapgyrlaýyn işe girizilmegi bilen taslamanyň kem-kemden ösdürilmegini göz öňünde tutýar. Bu ýagdaýda gidroelektrik energiýasyny öndürmegiň esasy çeşmesi hökmünde saklamak bilen energiýa ulgamynyň gurluşy kem-kemden üýtgär Maýa goýum amallary haýallaşsa ýa-da täze desgalaryň gurluşygy gijikdirilse, ýurt gidrologiki şertlere we bar bolan infrastrukturanyň ýagdaýyna täsir etmegini dowam etdirip, uzak wagtlap bar bolan energiýa modeline garaşly bolup biler Mümkin bolan başga bir ssenariýa, bar bolan gidroelektrostansiýalary döwrebaplaşdyrmakda ileri tutulýan ugurlary üýtgetmegi we täze nesil kuwwatyny çalt giňeltmegiň ýerine häzirki ulgamyň netijeliligini ýokarlandyrmagy öz içine alýar Umuman aýdanyňda, Gyrgyzystanda gaýtadan dikeldilýän energiýanyň ösüşi ýurduň energiýa pudagynyň özgermeginde täze tapgyry görkezýär. Energetika ulgamynyň soňky gurluşy taslamany durmuşa geçirmegiň tizligine, maýa goýum goldawyna we ýurduň bir wagtyň özünde önümçilik kuwwatyny, gözenek infrastrukturasyny we sebit energiýa hyzmatdaşlygyny ösdürmek ukybyna bagly bolar