Gazagystanyň döwlet karzy ygtybarly çäklerde - Maliýe ministri

Duşuşykda deputat býudjetiň ozal toplanan borçnamalaryň gaýtadan maliýeleşdirilmegine baglylygyna ünsi çekdi. Onuň sözlerine görä, döwlet ilatyň bergilerini azaltmak üçin gaty berk syýasat alyp barýar. Şol bir wagtyň özünde hökümet karz ýüküni azaltmak islemeýär 2025-nji ýylda, 2024-nji ýyl bilen deňeşdirilende, döwlet karzynyň ösüşi 4,8 trillion teňňe boldy. Çekilen çeşmeleriň ep-esli bölegi ösüş üçin däl-de, bar bolan borçnamalary we häzirki çykdajylary gaýtadan maliýeleşdirmek üçin ulanylýar. 2025-nji ýylda karzlaryň ýarysyndan gowragy bar bolan karzy gaýtadan maliýeleşdirmek üçin ulanyldy. Bu 8,2 trillion teňňäniň 51 göterimi. Raýatlardan maliýe düzgün-nyzamyny talap edýän bolsak, ilki bilen döwlet derejesinde şeýle tertip-düzgün üpjün edilmelidir. Sorag: býudjetiň ozal toplanan borçnamalaryň yzygiderli gaýtadan maliýeleşdirilmegine baglylygyny azaltmak üçin haýsy çäreleri görýärsiňiz? - diýip, Erlan Stambekow sorady Maliýe ministrliginiň başlygy maliýe düzgün-nyzamynyň diňe bir raýatlar we işewürler üçin däl, eýsem döwlet üçinem zerurdygyny aýtdy 2026-njy ýylyň 1-nji ýanwaryna çenli döwlet karzymyzyň jemi içerki önümiň 22,8 göterimi ýa-da 36,4 trillion teňňe boldy. Döwlet karzy ygtybarly çäklerde - jemi içerki önümiň 32 göterimi bar - bizden geçmeli däldiris. Häzirki wagtda döwlet karzymyz 36,8 trillion teňňe we jemi içerki önümiň 20 göterimi nominal bahasydyr ”-diýdi Madi Takiýew Ministriň pikiriçe, diňe bir berginiň mukdaryny däl, eýsem oňa hyzmat etmegiň bahasyny, şeýle hem borçnamalaryň gurluşyny hem göz öňünde tutmak möhümdir 35 ýyldan gowrak wagt bäri obewrobondlary çykardyk we 10 gezek ýerleşdirdik, üçüsi soňky iki ýylda. Şol bir wagtyň özünde, hawa, gaýtadan maliýeleşdirýärdi, ýöne öňküsinden has pes nyrhlarda. Bu adaty bir zat; ähli ştatlar bu mehanizmi ulanýarlar. Hatda şol hepde Hytaýda sanadyk, portfelimizi tapawutlandyrmaga synanyşdyk, 500 million dollar panda obligasiýalaryna 1,9 göterim goýduk. Bu gaty pes. Şeýlelik bilen, jemgyýetçilik-sektor üçin göz öňünde tutulýan görkeziji döretdik. Şonuň üçin şu gün döwlet karzymyz dolandyrylýar we hiç hili zyýan görmeýäris "-diýdi Ondan öň Milli bankyň başlygynyň orunbasary Erulan Zamaubaew walýuta hümmetiniň üýtgemeginiň ýurduň daşarky bergisine edýän täsiri barada teswir berdi