Scientistsaş alymlar iş tapyp bilmeýärler we 90 ýaşly professorlar ... - Uniwersitetlerde ýaş çäkleri bolmalymy?

Azerbaýjanda pensiýa ýaşy 65-e bellenen hem bolsa, 80 ýaşdan geçen ýokary okuw jaýlarynda mugallymlar bar, käbir ýagdaýlarda hatda 90-a ýetýär. Köp ýyl bäri ylym we bilime hyzmat eden bu adamlaryň tejribesi inkär edip bolmajak bolsa-da, olaryň ýaşy meselesi ara alyp maslahatlaşmaga sebäp bolýar. Sebäbi gutulgysyz, iş ukybynyň peselmegi ýaşyň ulalmagy bilen ýüze çykýar Köp talyplaryň we ýaş mugallymlaryň arasynda käbir garry mugallymlaryň häzirki zaman okuw usullaryny ulanmakda kynçylyk çekýändigi, şonuň üçin sapaklaryň hilinden we netijeliliginden nägileligi aýdylýar. Higherokary okuw jaýlarynda işgärleri täzelemegiň we köne mugallymlary ýuwaş-ýuwaşdan ýaş ylmy-pedagogiki işgärler bilen çalyşmagyň ähmiýeti nygtalýar. Häzirki wagtda köp ýaş mugallymlar, doktoranturalar we ylymlaryň kandidatlary ylmy işler bilen meşgullanýarlar, ýöne doly işlemek ýa-da ýeterlik okuw ýüküni almak kyn. Olaryň käbiri diňe ýarym gün okatmak bilen kanagatlanýar, käbiri bolsa uniwersitetlerde hemişelik iş tapyp bilmeýär Häzirki ýagdaýyň fonunda birnäçe sorag ýüze çykýar: educationokary okuw jaýlarynyň mugallymlary üçin ýaş çäkleri ulanylmalymy? Uniwersitetlerde 80 ýaşdan uly mugallymlaryň dowam etmegi okatmagyň hiline we ýaş ylmy we pedagogiki işgärleriň iş mümkinçiligine nähili täsir edýär? Bilim hünärmeni Elçin Efendi “Publika.az” -yň bu soragyna jogap berip, Azerbaýjanyň köp ýokary okuw mekdeplerinde mugallymlaryň we professorlaryň ep-esli böleginiň ýaşuly nesilleriň wekilleri bolandygyny aýtdy: "Häzirki wagtda 65 ýaşdan 80-90 ýaş aralygyndaky uniwersitetlerde işleýän mugallymlary we mugallymlary görýäris. Bu ýagdaý Azerbaýjana mahsus däl. Dünýäniň köp ýurtlarynda garry we tejribeli alymlar uniwersitetlerde işleýärler we bilimlerinden we ylmy tejribelerinden peýdalanýarlar. Esasy mesele bu adamlaryň häzirki zaman bilim gurşawyna näderejede uýgunlaşyp biljekdigi, täze kynçylyklar, sanly tehnologiýalar we häzirki zaman okuw usullary. Bu adamlaryň baý tejribesinden peýdalanyň, olar yzygiderli taýýarlanylmaly we tälim berilmeli, bu programmalar arkaly olaryň sanly başarnyklary we häzirki zaman okatmagyň usulyýetleri baradaky bilimleri artdyrylmalydyr. " Elçin Efendiniň pikiriçe, häzirki zaman talaplaryna uýgunlaşyp bilmeýän mugallymlar bilen zähmet gatnaşyklary kesilip bilner: "Şeýle hem, özara düşünişmegiň we hormat goýmagyň çäginde käbir sebäplere görä häzirki zaman talaplaryna uýgunlaşyp bilmeýänler bilen iş gatnaşyklaryny bes etmegi göz öňünde tutmak mümkin. Şol bir wagtyň özünde, köp ýyllaryň dowamynda toplan tejribelerine we işlerine hormat goýmak möhümdir. Şol bir wagtyň özünde uniwersitetlerde ýaş işgärleriň sanyny artdyrmak ileri tutulýan ugur bolmaly. Munuň üçin ýaş mugallymlaryň we gözlegçileriň aýlyk haklaryny ýokarlandyrmak we olar üçin has özüne çekiji iş şertleri döretmek möhümdir." Hünärmeniň pikiriçe, uniwersitetleriň özleri ýaş ylmy-pedagogiki işgärleriň bilim işine çekilmegi bilen gyzyklanmalydyrlar: "Higherokary okuw jaýlarynyň ýaş işgärleriň okadylmagyna çekilmegi bilen gyzyklanmalydygyna ynanýaryn. Sebäbi bu bilimdäki täzelikleriň girizilmegine we okatmagyň hiliniň ýokarlanmagyna oňyn täsir edip biler. Şol bir wagtyň özünde, garry mugallymlaryň we mugallymlaryň tejribesini ret etmek dogry bolmaz. Olar akademiki geňeşçiler, terbiýeçiler, ylmy ýolbaşçylar ýa-da hünärmenler ýaly ýaş nesilleriň ösüşi we innowasiýa çemeleşmeleri bolup biler. Meniň pikirimçe, mugallymçylyk Bu işiň esasy ýüküni ýaş işgärlere bermek we tejribeli mugallymlary has köp ylmy we maslahat beriş işlerine gönükdirmek has logiki we ýerlikli çemeleşme Şeýle hem, Ylym we bilim ministrliginiň metbugat sekretary Sabuhi Rzazadehiň wezipesini öwrendik. Azerbaýjanyň kanunçylygyna laýyklykda, ýokary okuw jaýlarynda ylmy-pedagogiki işler bilen meşgullanýan adamlar üçin ýekeje ýaş çäklendirmesiniň ýokdugyny mälim etdi: "Mugallymlaryň we ylmy işgärleriň işi, hünär başarnyklary, ylmy-pedagogiki görkezijiler, saglyk ýagdaýy we wezipeleri bilen kesgitlenýär talaplaryna laýyk gelmegine esaslanýar Köp ýyllap ylym we bilim pudagynda işlän mugallymlaryň bilimleri we tejribesi, ýokary bilim ulgamynyň möhüm çeşmelerinden biridir. Şu nukdaýnazardan seredeniňde, ýaş faktorynyň hünär işjeňligini dowam etdirmek üçin çäklendiriji kriteriýa hasaplanmaýar S.Rizazadehiň pikiriçe, ýokary okuw jaýlarynda işgär potensialynyň täzelenmegi we ýaş ylmy we pedagogiki işgärleri taýýarlamak döwlet syýasatynyň ileri tutulýan ugurlaryndan biridir: "Bu maksat bilen doktorlyk we dissertasiýa maksatnamalaryny giňeltmek, ýaş gözlegçileriň ylmy işjeňligini goldamak, halkara tejribesini we alyş-çalyş maksatnamalaryny ösdürmek, şeýle hem uniwersitetlerde aç-açan we bäsdeşlik mehanizmlerini durmuşa geçirmek ugrunda çäreler görülýär" Awtory: Gulnar Süleýmanowa Iýul synaglaryndan öň möhüm duýduryş Geçen ballar azalarmy? Orta mekdeplere we gimnaziýalara giriş ertir başlar Giriş synaglarynyň dogry jogaplary yglan edildi Jübi telefonlary 10 synagda tapyldy I we IV hünär toparlary üçin giriş synagy geçirildi - Täzelendi Ertir 33 dereje bolar Türkiýe-Ermenistan serhedi açylýarmy? - Ankaradaky çeşme ruslara muny aýtdy CL-iň finalynda aýgytly jerime salan ýyldyzyň üstünlik perişdesi - Suratlar Trumpyň giýewisiniň milliard dollarlyk taslamasy bu ýurdy bulaşdyrdy: "Flamingo gozgalaňy" başlandy Söhbetdeşlikde Trump gaharlandy: alyp baryja "sen ahlaksyz" diýdi we tomaşadan çykdy WC-2026-dan öň skandal: Özbeklere jenaýatçy ýaly garaldy - Wideo Bakuwyň merkezine ýygnandylar - kanun bar, ýöne ýygnap bilmeýärler! NBA-nyň finalynda Trump jyňňyrdady - Janköýerler bilen polisiýanyň arasyndaky çaknyşyk