Tenqri
Baş sahypa
Dünýä

Russiýanyň Ermenistanda bolmagy ýa-da harby baza hökmünde dartgynlylygyň ýüzbe-ýüz bolmagy - SÖ .GI

Russiýa bilen Ermenistanyň arasyndaky gatnaşyklaryň we gatnaşyklaryň esasy görkezijilerinden biri Federasiýanyň Gýumridäki harby bazasydyr. Bu baza ermeni jemgyýetinde we ereerewan-Moskwa gatnaşyklarynda ýene-de aktual boldy Russiýanyň Daşary işler ministriniň orunbasary Mihail Galuzin ereerewanyň

0 görüşreport.az
Russiýanyň Ermenistanda bolmagy ýa-da harby baza hökmünde dartgynlylygyň ýüzbe-ýüz bolmagy - SÖ .GI
Paylaş:

Russiýa bilen Ermenistanyň arasyndaky gatnaşyklaryň we gatnaşyklaryň esasy görkezijilerinden biri Federasiýanyň Gýumridäki harby bazasydyr. Bu baza ermeni jemgyýetinde we ereerewan-Moskwa gatnaşyklarynda ýene-de aktual boldy Russiýanyň Daşary işler ministriniň orunbasary Mihail Galuzin ereerewanyň Gýumridäki bazany ýatyrmak meselesine garamaýandygyny aýtdy: "Ermenistandan bazanyň kärende şertnamasynyň şertlerine täzeden garamak barada hiç hili habar ýok." Onuň sözlerine görä, Ermenistan Russiýanyň Gýumridäki harby bazasyny ýatyrmak meselesine garamaýandygyny resmi taýdan yglan etdi Ministriň orunbasary Moskwanyň bu harby bölümiň Ermenistanyň we umuman Günorta Kawkazyň howpsuzlygyny üpjün etmek üçin esas bolup durýandygyna ynanýandygyny aýtdy. Daşary işler ministrliginiň wekili bu meselede aladanyň sebäbini gizlemedi. Ermenistandaky käbir syýasy güýçleriň we Günbatar tarapdary Ermeni jemgyýetçilik guramalarynyň iki ýurduň harby hyzmatdaşlygyny, Russiýa Federasiýasynyň bazasynyň bardygyny we ony basyp alyş guraly ýa-da Ermenistana duşmançylygyň we duşmançylygyň subutnamasy hökmünde görkezmäge synanyşýandygyny aýtdy Şeýle synanyşyklaryň hemmesiniň manysyzdygyny ynam bilen nygtady: "Bu baza diňe bir harby desga däl, eýsem ýerli ýaşaýjylar üçin özüne çekiji merkezdir." Galuziniň çykyşy tötänleýin däl. 11-nji iýunda Gýumridäki Beýik Watançylyk urşunyň hatyrasyna bagyşlanan "Ene Ermenistan" ýadygärlik toplumy kemsidildi. Soňra Russiýanyň ereerewandaky ilçihanasy bu waka gahar bilen garşylandyklaryny, munuň adaty huligançylyk däldigini aýtdy. Russiýanyň diplomatik missiýasy muňa Ermenistan bilen umumy taryhy ýadyna bilkastlaýyn hüjüm we "Beýik oryeňişi" kemsitmek synanyşygy hökmünde baha berdi Russiýanyň Daşary işler ministrliginiň metbugat sekretary Mariýa Zaharowa ermeni häkimiýetleriniň bu hadysa reaksiýa bildirmändigine ünsi çekdi. Onuň sözlerine görä, Ermenistanda öz ýurdunyň nyşanlaryny kemsitmek endige öwrülýär Zakarowa 7-nji iýunda Ermenistanda geçiriljek parlament saýlawlaryna gatnaşan "gözegçiliksiz ruslara garşy kampaniýanyň" bu wakanyň "Ene Ermenistan" toplumynda ýüze çykandygyny aýtdy. Rus resmisi şeýle ýagdaýlar bilen Ermenistana haýbat atdy. Ol Russiýanyň Günbatar Europeewropadaky ýykylan Sowet harby ýadygärliklerini goramak boýunça meýilleşdirýän işini agzady. Moskwanyň şol ýadygärlikleri goramak üçin diplomatik we gepleşik usullaryny ulanýandygyny aýtdy Düzgün bolşy ýaly, Russiýa Ermenistanda şular ýaly wakalary diňe bir huligançylyk däl-de, eýsem iki ýurduň paýlaşan "taryhy ýadyna gönükdirilen hüjüm we Beýik oryeňişi kemsitmek synanyşygy" diýip atlandyrdy 12-nji iýunda bazada ermeni jemgyýeti üçin "açyk gapy" geçirildi. Bu çäräni geçirmek bilen, Russiýa ýurduň ýaşaýjylarynyň harby bazasyna we şonuň üçin Russiýa Federasiýasyna bolan hoşniýetli garaýşyny görkezmäge synanyşdy Theeri gelende aýtsak, geçen ýylyň awgust aýynda Russiýanyň harby bazasynyň garşydaşlary we tarapdarlary Gýumri şäherinde çäre gördüler. RF harby bölüminiň ýatyrylmagyny islediler. Respublikan üstünlik partiýasy gatnaşyjylaryň arasynda has işjeň boldy. Guramanyň başlygy Arman Babajanyan bazanyň ýatyrylmagy barada teswir berdi we hökümet muny etmese, muny etjekdiklerini aýtdy: "Hökümet halkyň pikirini göz öňünde tutmaly bolar ýaly, bu meseläni öňümizdäki saýlawlarda gün tertibine girizmäge mejbur ederis" Şu ýylyň 7-nji iýunynda ýurtda parlament saýlawlary geçirildi. "Ene Ermenistan" ýadygärligine garşy çäre 11-nji iýunda geçirildi. Şonuň üçin ýakyn ýyllarda Gýumri bazasyna garşy täze, has giň protestleriň boljakdygyny çaklamak mümkin Bu Ermenistanda rus elementlerine garşy ilkinji kazyýet işi däl. 2019-njy ýylyň dekabrynda çar Russiýasynyň Kawkaz boýunça wekili Aleksandr Griboýedowyň heýkeli boýag bilen boýaldy. Bu çäräni amala aşyran Arutýunýan, bu ädimiň häkimiýetleriň şular ýaly meselelerine garşy nägilelik hökmünde edilendigini aýtdy Kollektiwleýin howpsuzlyk şertnamasy guramasyna (CSTO) agza bolmak Ermenistan bilen Russiýanyň arasyndaky gatnaşyklarda kynçylyk döredýän meseleleriň biridir. Resmi Irawan, iki ýyl töweregi wagt bäri bu guramanyň çärelerine gatnaşmaýar. Saýlawdan öňki kampaniýada premýer-ministr Nikol Paşinýan CSMT-den gitmek mümkinçiligini aradan aýyrmady Gýumridäki ýadygärlik toplumynyň we rus ýadygärliginiň zaýalanmagy iki ýurduň arasyndaky häzirki gatnaşyklaryň görkezijisidir. Bu ermeni jemgyýetiniň we syýasy güýçleriň Moskwa bolan düşnüksiz garaýşy. Wakalar halkyň Russiýanyň ýurda gözegçilik etmeginden görkezýär içgysgynç Diplomat hökmünde Griboýedow Kawkazyň basyp alynmagynda bahasyna ýetip bolmajak rol oýnapdyr. Patyşa Russiýasynyň bu sebiti basyp almak ideologlaryndan biri hasaplanýar. Hatda, Gajar döwleti bilen Russiýanyň arasynda gol çekilen Türkmençaý şertnamasyna gol çekişmekde-de möhüm rol oýnapdy. Şu nukdaýnazardan seredeniňde, heýkeliniň soňky ýyllarda çekilmegi Ermeni syýasy elitasynyň we jemgyýetiniň Kreml bilen ilkinji aragatnaşygy hasap edilip bilner "Ene Ermenistan" toplumy bilen baglanyşykly waka iki taraplaýyn garşylyk: biri öňki SSSR-iň taryhyna, beýlekisi harby bazasyna garşy Bu wakany günäkärleýänler SSSR-iň taryhyny we kolonizatoryň nyşany hökmünde 102-nji harby bölümini nyşana aldy diýip çaklamak bolar Umuman alanyňda, çar Russiýanyň, öňki SSSR-iň we Russiýa Federasiýasynyň ýadygärlikleri we harby bazalary Moskwanyň Ermenistanda täsirini we bardygyny yglan edýär Aslynda, Gýumridäki baza Ermenistany goramakda möhüm rol oýnamaýar. Gýumridäki 102-nji harby bölümiň dowam etdirilmegi, Kreml üçin Günorta Kawkaza, Türkiýä we Ermenistana we häzirki ýagdaýlarda ABŞ-a "göz ýumýar" Bu nukdaýnazardan, Kremliň respublikadaky häsiýetleriniň geljekde ýatyryljakdygy hem aradan aýrylmaýar. "Ene Ermenistan" ýaly toplumlar, Leniniň heýkelleri, gürji lentasy, rus diliniň döwlet kärhanalarynda, demir ýollarda, elektrik energiýasynda, Gazprom kompaniýalarynda, döwlet serhedini goramakda, Gymru harby bazasynda, CSTO, asewraziýa Ykdysady Bileleşigi we beýlekilerde Ermenistanda Moskwanyň alamatlary bar Ermenistan Russiýanyň ähli ugurlarda agalyk edýändigini görkezýän şeýle jikme-jikliklerden dynmasa, indiki ýyllarda has uly kynçylyklar bilen ýüzbe-ýüz bolup biler. Sebäbi Moskwa diýip atlandyran şu faktorlara esaslanyp Ermenistanda dürli konfliktler, bidüzgünçilikler we ş.m. bolup geçdi. döredip biler. Bu boýuntyryklar respublikanyň garaşsyzlygyna we özygtyýarlylygyna päsgelçilik döredýär. Russiýanyň henizem respublikany elinde saklamaga synanyşýandygyny çaklamak bolar. Şonuň üçin bu alamatlaryň biriniň ýitmegi, Kremliň Ermenistanda täsiriniň peselmegi, ony özüne çekmek üçin nusgawy gurallaryň ýitmegi Bir wagtlar öňki soýuzdaş respublikalaryň her obasynda diýen ýaly Wladimir Iliç Leniniň heýkeli bardy. Bu ýadygärlik sowetleşmegiň, ýagny sowet kolonizasiýasynyň nyşany hasaplandy. Soň bolsa beýlekiler oňa goşuldy. SSSR resmi taýdan ýykylmazdan ozal Leniniň we beýleki bolşewikleriň heýkelleri ýaryldy. Şonuň üçin Ermenistan has garaşsyz bolmak üçin "Ene Ermenistan" we 102-nji belgili bazadan dynmagy maksat edinýär. Synaglar henizem dowam edýär Ulanylanda saýtdaky materiallara ýüzlenmek möhümdir. Web sahypalarynda maglumat ulanylanda, giperlink bilen salgylanmak hökmanydyr

Kaynak: report.az

Diğer Haberler