Erdogan: Gymmat bahany tölemek bilen durnuklylyk we ynam gurşawyny üpjün etdik - Kıbrıs gazet - Kıbrıs News, TRNC Soňky minut we gün tertibi habarlary

Türkiýäniň prezidenti Rejep Taýyp Erdogan: "Dünýä ykdysadyýetiniň başdan geçirýän näbellilik ýagdaýynda, biziň ýurdumyzyň iň uly mümkinçiligi 2002-nji ýyldan bäri hökümetlerimiziň döwründe agyr bahalary tölemek bilen üpjün eden durnuklylyk we ynam gurşawydyr" -diýdi Prezident Erdogan DEIK-iň 39-njy Adaty Maliýe Baş Assambleýasyna we 5-nji Masters hormatyna baýrak gowşurylyş dabarasyna gatnaşdy we işewür dünýäsiniň wekillerine ýüzlendi Çykyşyny ähli gatnaşyjylara salam bermek bilen başlan Erdogan, umumy ýygnagyň we baýrak gowşurylyş dabarasynyň peýdaly bolmagyny arzuw etdi Erdogan, Türkiýäniň hususy pudagynyň daşarky dünýä bilen gurýan ykdysady köprülerinde DEİK-iň möhüm ornuna ünsi çekdi: Ilki bilen, 1985-nji ýyldan bäri hususy pudagymyzyň daşary ykdysady gatnaşyklarynda lokomotiw bolup durýan DEIK-iň gymmatly agzalary bilen duşuşmakdan hoşal bolasym gelýär. Bu owadan duşuşygyň mümkin bolmagy üçin DEIK ýolbaşçylaryna sag bolsun aýdýarys; 39-njy adaty Baş Assambleýa biziň ýurdumyz, milletimiz, işewür adamlarymyz we siz, gadyrly agzalarymyz üçin peýdaly bolar diýip umyt edýärin “Maşallah DEİK 41 gezek diýýärin” Maşallah, şu ýyl 41 ýaşyny belleýän DEİK-a 41 gezek diýýärin. Bu pursatdan peýdalanyp, DEIK dolandyrylyşyna, iş geňeşlerine we döredilen gününe gatnaşdy; Bu ýurduň ösüşine we ösmegine goşant goşan DEIK agzalaryna öz minnetdarlygymy bildiresim gelýär. 41 ýyl mundan ozal merhum Özalyň görüşi bilen başlanan bu syýahatda DEİK baky dünýä giden agzalaryny ýatlaýar; Diri bolanlara gowy, sagdyn we netijeli durmuş arzuw edýärin. Bu gün wepalylyk däbine öwrülen Ussatlara baýrak gowşurylyş dabarasyny hem geçirýäris. Üstünlikleri bilen ylham berýän, täze ýollary açýan, gymmatlyk döredýän we dünýä garaýşyny milli gymmatlyklar bilen garyşdyrýan beýik ussalarymyzyň her birini gutlaýaryn. Justaňy hödürlän baýraklarymyz, iş dünýämiziň tolgunmasyny täzelär we täze nesiller üçin ylham çeşmesi bolar diýip tüýs ýürekden umyt edýärin Prezident Erdogan: Agyr baha tölemek bilen durnuklylyk we ynam gurşawyny üpjün etdik Bilşiňiz ýaly, Söwda ministrligimiz söwda diplomatiýamyzyň jemgyýetçilik tarapyny ýerine ýetirýän bolsa, DEIK hususy pudagyň ganatyna wekilçilik etmek wezipesini öz üstüne alýar. DEIK; 153 iş geňeşi, 92 esaslandyryjy gurama we 6 müň agzasy bilen türk hususy pudagynyň daşary ykdysady gatnaşyklaryny üstünlikli amala aşyrýar. Her pursatda belläp geçişimiz ýaly, DEIK, şeýle hem, işewür geňeşleri Afrikadan Aziýa, Günorta Amerikadan Demirgazyk Amerika çenli dünýäniň çar künjegine ýaýrady. Döwlet-hususy raýdaşlygyň we hyzmatdaşlygyň iň gowy mysallaryndan biri bolan DEIK-iň dünýädäki üstünliklerine elmydama buýsanýarys "Hökümetlerimiz döwründe DEİK-ä her dürli goldaw berdik we bermegi dowam etdirýäris, we Türkiýe bilen dünýäniň arasynda söýgi köprüleri bilen döreden söwda köprülerini güýçlendiren DEİK-ä her dürli goldaw bermegi dowam etdirýäris. Bilşiňiz ýaly, daşary syýasat pelsepämiziň esasy Mewlananyň kompas metaforasydyr we bu ýerlerdäki kompasyň bir ujuny gurşap alarys. Uzakda, Ankarada içerki syýasatda galmaýşymyz ýaly, daşary syýasatda gorky, duşmançylyk we garaýyşlar sebäpli hereket etmedik, goňşularymyzdan başlap, özara hormat we ýeňiş esasynda ähli ýurtlar bilen gatnaşyklarymyzy ösdürmäge synanyşdyk Düşünişmezliklere däl-de, umumylyklarymyza ünsi jemledik. Afrika, Latyn Amerikasy we Aziýa ýaly ozal äsgerilmedik geografiýalar bilen gatnaşyklarymyzda täze üstünlikler gazandyk. Wizalary ýatyrmak we diplomatik wekilhanalarymyzyň sanyny köpeltmek bilen, dünýäniň köp bölegi, esasanam ýakyn töweregimiz bilen söwda, adam, medeni we ykdysady gatnaşyklarymyzy berkitdik. Seret, men diňe 2025-nji ýylda 22 ýurda baryp gördüm. 26 sammite gatnaşdym. 6urdumyzda 136 myhmany myhman aldyk. 84 halkara we içerki söhbetdeşlik geçirenimizde 134 gezek kabul etdik. Bu agyr ulag ýüzlerçe telefon jaňymyzy öz içine almaýar. Men bu zatlary aýdamok. Başga sözler bilen aýdanymyzda, welaýat saparlary, dabaralar, ýygnaklar we sammitler arkaly raýatlarymyzy gujaklap, iş we hyzmat syýasatymyzy dowam etdirenimizde, Türkiýä ýol açjak, ýurdumyza has uly ösüş gazanmaga mümkinçilik berýän we Türkiýäni sebitde we dünýäde has güýçli aktýor etjek hereketlerimize täzelerini goşmagy dowam etdirdik "DEIK bilen bilelikde ýoly dowam etdireris" Bu ýerde, men muny uly höwes bilen beýan etmek isleýärin; DEİK agzalarymyzyň maýa goýumlaryny baran ýerimde diýen ýaly görýärin. Men şaýat boldum. Hardhli zähmetiňiz we zähmetiňiz bilen guran söwda köprüleriňizi hut özüm synladym. Türkiýä we türk halkyna näderejede üstünlikli wekilçilik edendigiňize şaýat boldum. Maňa ynanyň, ýarym ýyldyzly gyzyl baýdagymyzyň diňe bir diplomatik wekilhanalarymyzda däl, eýsem ol ýerdäki türk işewür toparlarynyň maýa goýumlaryna we dürli ýurtlarda durmuşa geçiren taslamalaryna hem buýsanýardym. Ellerimizi, egnimizi birleşdirip, ýüregimizi birleşdirdik we siziň bilen bilelikde Türkiýäni ozal görmedik derejelere çykardyk. Türkiýäniň buýsanjydygyňyz we içerki önümlerimiziň hilini dünýäniň çar künjegine ýetireniňiz üçin tüýs ýürekden gutlaýaryn. DEİK bilen bilelikde ýöremegimizi we 23 ýyl bolşy ýaly ýakyn geljekde agzybirlik bilen hereket etjekdigimizi bilmegiňizi isleýärin "Global haryt eksportynda paýymyz 1,07 göterime çenli ýokarlandy". Biziň dolandyryşymyzda Türkiýäniň nireden gelendigini eýýäm gowy bilýärsiňiz. Döwlet agdarylyşygy synanyşyklaryndan başlap, ykdysadyýetimizi nyşana alýan synanyşyklardan, ýer titremelerinden başlap sebitdäki söweşlere çenli, başga ýurtlary başdan geçiren kynçylyklary nädip ýeňip geçendigimiziň şaýadysyňyz. Sanlar Türkiýäniň ýylsaýyn üstünlik gazanýandygyny görkezýär. 2025-nji ýylda harytlar we hyzmatlar eksportymyz 395,9 milliard dollar bilen respublikamyzyň taryhynda rekord goýdy. 2002-nji ýylda bary-ýogy 36 milliard dollar bolan haryt eksportymyz 2025-nji ýyla çenli 273,3 milliard dollara çenli artdy. Hyzmat eksportymyz 2002-nji ýylda 14 milliard dollardan geçen ýyl 122,6 milliard dollara ýetdi. Global haryt eksportyndaky paýymyz 0,55 göterimden 1,07 göterime çenli ýokarlandy we hyzmat eksportyndaky paýymyz 0.89 göterimden 1,31 göterime çenli ýokarlandy Başga bir üstünlik; Eksportymyzda orta we ýokary tehnologiýa önümleriniň paýynyň artmagy. 2002-nji ýylda 10 milliard dollar bolan orta we ýokary tehnologiýaly önümlerimiziň eksporty 2025-nji ýylda 112 milliard dollara çenli artdy. Bu oňyn surat 2026-njy ýylda dowam edýär. Orta we ýokary tehnologiýaly önümçilik önümleriniň ýyllyk eksporty 114,4 milliard dollara ýetdi. Goranmak we howa giňişligimiziň eksporty soňky 23 ýylda 40 göterimden gowrak artdy we 2025-nji ýylda 10 milliard dollardan geçdi Gymmat bahaly önümçiligimiziň nyşany bolan bu ugurdaky tizligiň gaty güýçli dowam edýändigini görýäris. Iň soňky maglumatlara görä, ýanwar-maý aýlarynda goranyş we howa giňişliginiň eksporty 29 göterim ýokarlap, 3 milliard 863 million dollara ýetdi, Hudaýa şükür. Şeýlelik bilen, ýylyň ilkinji 5 aýynda goranyş eksportymyzda 29,5 göterim ösüş boldy. Her ýyl 248 million dollarlyk goranyş senagatynyň eksportyndan, şol pudakda aýlyk 992 million dollarlyk eksport derejesine ýetdik "Ösüşimizi 23 çärýekde üznüksiz dowam etdirýäris." Beýleki tarapdan, dynç alyş täsiri sebäpli maý aýynda daşary söwda maglumatlarymyzda wagtlaýyn haýallyk boldy. Şeýle-de bolsa, eksportyň importa bolan gatnaşygy ýokarlandy. Has möhümi, eksportymyzda orta we ýokary tehnologiýaly önümleriň paýy 44 göterime ýetdi. Iýun aýynda senenama effekti ýitip barýarka, eksportda güýçli ösüşe eýe boljakdygyna ynanýarys. Ösüş ugrundaky oňyn tendensiýa henizem dowam edýär. Türkiýe ýaly ösen ýurtlary hem goşmak bilen tutuş dünýä täsir edýän agyr atmosfera garamazdan, ösüşimizi 23 çärýekde üznüksiz dowam etdirýäris Eýran söweşi sebäpli ýüze çykan global krizis sebäpli dörän energiýa bahalaryndaky zarba tolkunlary köşeşýärkä, inflýasiýa tarapynda umyt edýän nyrhlarymyza ýeteris diýip umyt edýäris. Gadyrly dostlar, bu hakykaty şu ýerde belläsim gelýär; Dünýä ykdysadyýetiniň başdan geçirýän näbellilik ýagdaýynda, biziň ýurdumyzyň iň uly mümkinçiligi, 2002-nji ýyldan bäri hökümetlerimiziň garamagynda agyr bahalary tölemek arkaly gazanylan durnuklylyk we ynam gurşawydyr. Durnuklylyk we ynam gurşawynyň bolmagy, näçe çylşyrymly bolsa-da, islendik meseläni çözmegi ýa-da çözgüt tapmagy aňsatlaşdyrýar "Häzirki wagtda günbatarlylar 70-90-njy ýyllarda başdan geçiren kynçylyklarymyz bilen ýüzbe-ýüz bolýarlar." Mundan başga-da, Türkiýede bu işde tejribeli, öňdengörüjilikli we oňat utgaşdyrylan işgärler bar; Globalhliumumy we sebitleýin kynçylyklary dolandyrmakda ýurdumyza taryhy artykmaçlyk berýär. Türkiye syýasatda durnuklylyk tarapyndan hödürlenýän assimetrik mümkinçiliklerden peýdalanýan bolsa-da, dünýäniň köp ýurtlarynda esasy meseläniň bardygyny görýärsiňiz; Kebelek bilen ýaşaýan hökümetleriň meselesi, hatda bir ýyllyk işini tamamlamazdan ozal dargadylýar. Häzirki wagtda günbatarlylar 70-90-njy ýyllarda ýygy-ýygydan başdan geçirýän we 2002-nji ýylda çözen bu meselämiz bilen ýüzbe-ýüz bolýarlar. bilen ýüzbe-ýüz bolýar "Türkiýe hem söwda markasynyň bahasyny ýokarlandyrýar." Netijede, hatda bir krizisi hem dogry çözüp bilmeseler-de, dürli ugurlarda şol bir wagtyň özünde köp meseleler bilen göreşýäris we olary üstünlikli dolandyryp bileris. Countryurdumyzy konfliktlerden uzaklaşdyrmak bilen, parahatçylyk tagallalaryna işjeň gatnaşýarys we ikirjiňlenmän hukuklary we adalaty goraýarys. Her kim, dost we duşman indi güýjüni meýdançada we stolda duýýan Türkiye hakykatyny kabul etmäge mejbur bolýar. Türkiye; Terrorçylyk, terbiýeçilik we durnuksyzlyk ýaly hroniki meseleleri çözýänligi sebäpli, dünýä derejesinde marka bahasyny ýokarlandyrýar. Bu nukdaýnazardan, iş dünýämizde durnuklylyk we ynam gurşawyny saklamak üçin duýgurlygy gaty manyly hasaplaýaryn. Hökümet we ýaranlyk hökmünde bu howany goramak we berkitmek üçin öz jogapkärçiligimizi dowam etdireris diýip umyt edýäris "Eksportçylarymyzy ýeke goýmadyk" Global we sebitleýin krizisleriň hemişelik bolýan döwründe hökümetimiz ähli çeşmeleri bilen hakyky pudagymyza goldaw berýär. Türkiýe üçin öndürýänleri, halkymyzy iş bilen üpjün edýänleri we dünýäniň dürli künjeklerine türk önümlerini iberýän eksportçylarymyzy ýeke goýmadyk. “Eximbank” -yň maýasyny 13,8 milliard liradan 100 milliard lira çenli artdyrdyk. Bankymyzyň karz we ätiýaçlandyryş goldawy şu ýylyň ilkinji 5 aýynda 31 göterim ýokarlap, 26 milliard dollara ýetdi. Ofylyň ahyrynda bankymyz 60 milliard dollar goldawy bilen rekord goýar diýip umyt edýäris. Merkezi bankymyz tarapyndan berlen gaýtadan hasaplaşyk karzlary, geçen ýylda 1 trillion 267 milliard lira boldy. Mundan başga-da, eksportçylarymyza daşary ýurt walýutasynyň konwersiýa goldawyny berýäris we önümçiligini we bäsdeşlige ukyplylygyny goldamagy dowam etdirýäris "Ykdysady dolandyryşa zerur görkezmeler berdik". Global energiýa bahalarynyň ýokarlanandygyna garamazdan, raýatlarymyzy we öndürijilerimizi “Ecel” ykjam ulgamy bilen goraýarys. Önümçilik pudagynda elektrik we tebigy gaz çykdajylary boýunça Europeewropanyň iň amatly ýurtlaryndan biri. Öň bu pudakda ýokary bahaly önümçiligi höweslendirmek üçin maýa goýumlary üçin öňünden berlen karz we HIT-30 programmalaryny başladyk. Zähmeti köp talap edýän pudaklarymyzy aýlyk we transport goldawy bilen güýçlendirýäris. Maliýe meselesinde kynçylyklary bilýäris. Duşenbe güni geçirilen ministrler kabinetimizde, türk ykdysadyýetiniň häzirki ýagdaýyny ara alyp maslahatlaşdyk we maliýeleşdirmek meselesini jikme-jik ara alyp maslahatlaşdyk. Ykdysady dolandyryşa bu mesele bilen baglanyşykly öňki tejribeleri göz öňünde tutup, giňişleýin gözleg geçirmek üçin zerur görkezmeler berdik Maliýe elýeterliliginiň bolşy ýaly, bu çeşmeleri hem dogry we dogry ulanmak möhümdir. Countryurdumyzyň ýetmezçilik edýän çeşmeleriniň öndürijilikli däl-de, önümçilige, eksporta, maýa goýumlaryna we senagata gitmegini isleýäris. Işewür durmuşyň esasy düzgüni önümi satmak üçin bazar tapmakdyr. Eksportyň kesgitleýjisi daşary ýurt islegi. Dowamly üstünlik pallatiw çözgütler bilen däl-de, täze müşderiler, täze bazarlar we berk iş gatnaşyklary bilen gelýär. Iş dünýämiziň, esasanam DEIK-iň täze bazarlara çykmagyna uly ähmiýet berýäris. Bu mesele boýunça sizden islendik teklipleri kabul edip bileris Tozan buludy arassalananda Türkiýe ýeňiji bolar "-diýdi. Her kimiň muny bir gezek bilmegini isleýärin: Ykdysady, söwda we diplomatik taýdan daş-töweregimizdäki tozan buludy arassalananda, Türkiýe iň uly ýeňiji bolar. Krizis däl-de, mümkinçilikler hakda gürleşjek döwrümize gireris diýip umyt edýäris. Penşenbe güni güýje giren paketimiz munuň bir bölegidir. Stambul Maliýe Merkezini global maýa goýumlarynyň, halkara söwda we maliýe hyzmatlarynyň sebit bazasyna öwürmegi maksat edinýäris. Bu ýerde hödürlenýän maliýe hyzmatlaryndan 20 ýyllap salgytdan boşadýarys Şeýle hem halkara söwdasy bilen meşgullanýan kompaniýalar üçin gaty güýçli höwesleri hödürleýäris. Tranzit söwda işlerini Stambulyň Maliýe Merkeziniň üsti bilen amala aşyrýan kompaniýalar salgyt tölemezler. Mundan başga-da, bu çemeleşmäni diňe Stambul bilen çäklendirmeýäris. Türkiýäniň üstündäki tranzit söwdasyndan alýan girdejisiniň 95 göterimini salgytdan aýyrýarys. Şeýle hem önüm öndürijilerimiz üçin taryhy ädim ätdik. Senagat önümçiliginde we oba hojalygy önümçiliginde ulanylýan salgyt stawkasyny iki esse azaltdyk. Senagatçylarymyz we daýhanlarymyz indi 12,5 göterim salgyt töleýärler “Türkiýeden alyp barýan işleriňizi dolandyryň, artykmaçlyklaryndan peýdalanyň” Bütin dünýäde işleýän kompaniýalary sebit dolandyryş merkezlerini Türkiýä göçürmäge çagyrýarys. Biziň habarymyz gaty düşnükli: Türkiýeden alyp barýan işleriňizi dolandyryň we artykmaçlyklaryndan peýdalanyň. Mundan başga-da Dünýäniň dürli ýurtlarynda daşary ýurtlarda ýaşaýan maýadarlara, telekeçilere we raýatlara täze jaň edýäris: Türkiýä geliň, Türkiýede mesgen tutuň we täze we kuwwatly Türkiýäniň ösüş taryhynyň bir bölegi boluň. Countryurdumyzda mesgen tutan daşary ýurtlular we daşary ýurtlarda ýaşaýan raýatlar belli bir şertleri ýerine ýetiren halatynda 20 ýyllap daşary ýurtdan alýan girdejilerine salgyt tölemezler. Türkiýäni diňe bir maýa goýumlary däl, eýsem maýa goýumlary dolandyrylýan, söwda ugrukdyrylýan we maýa ýygnanýan global merkeze öwürmegi ýüregimize düwdük Bu pursatdan peýdalanyp, DEIK maşgalamyza ýüzlenmek isleýärin. Siz ikiňizem işewür adamlar we Türkiýäniň söwda ilçileri. Countryurdumyzyň potensialy we hödürleýän mümkinçilikleri barada dünýä iň gowy aýdyp biljek adamlarsyňyz. Bu meselede goldawyňyza garaşýarys. DEIK bilen elleşip, Türkiýäni önümçilikde, söwdada we maýa goýumlarynda has güýçli pozisiýa eýelejekdigimize tüýs ýürekden ynanýaryn Bu pikirler bilen, DEİK 39-njy adaty Baş Assambleýasy biziň ýurdumyz, işewür dünýämiz we DEİK maşgalasy üçin amatly bolar diýip umyt edýärin. Baýrakly ussalarymyzyň her birini gutlaýaryn we olaryň hersine ykdysadyýetimize goşan goşantlary üçin minnetdarlygymy bildirýärin