BDÖB, Ganjanyň Green City üstünliginiň Azerbaýjanda - Energetika asewraziýanyň başlygy (Exclusive söhbetdeşlik)

BAKU, Azerbaýjan, 23-nji maý. Azerbaýjanyň ikinji uly şäheri bolan Ganja, Greenaşyl şäher Hereket meýilnamasyny üstünlikli işläp düzdi we EBRD Greenaşyl şäherler maksatnamasy boýunça işjeň durmuşa geçiriş tapgyryna geçdi, Azerbaýjanyň beýleki şäherleriniň hem yzarlamagyna garaşýar, BDÖB-nyň direktory, Energiýa ucewraziýa, Türkiýäniň merkezi Trend bilen söhbetdeşlik "Ganjanyň üstünlik üstünligi, beýleki şäherleriň Azerbaýjanyň üstünden geçjekdigine ynam döredýär. Biz taýyn we beýleki şäherleriň Greenaşyl şäherler meýilnamamyza goşulmagyna goldaw bermäge şat bolarys!" diýdi Kiliç, BDÖB-nyň Azerbaýjanda berýän goldawynyň, gaýtadan dikeldilýän energiýa we durnukly infrastruktura çenli şäher taslamalaryndan has ýokarydygyny aýtdy "Diňe Azerbaýjanda 1,2 gigawatdan gowrak peýdaly ýel we gün energiýasyny maliýeleşdirdik we Azerbaýjanda şemal we gün ösüşini goldaýan ýeke-täk köptaraplaýyn ösüş banky bolup galýarys" -diýdi Bank, şeýle hem, Bakuwda COP29 döwründe başlanan täzelenip boljak auksionlar, kadalaşdyryjy özgertmeler, gözenek integrasiýasy, az uglerodly ýollary ösdürmek we ýaşyl wodorod strategiýasyny goldamak ýaly ýurduň energiýa pudagyna giňişleýin tehniki goldaw berendigini aýtdy Kiliç düşündirdi: "Stoluň başyna getirýän bir uly artykmaçlygymyz, BDÖB-nyň Merkezi Aziýa we Europeanewropa ýurtlarynda gaýtadan dikeldilýän we energiýa infrastrukturasynyň ösüşine işjeň goldaw bermegidir, şonuň üçin serhetlerden geçip, ýerimizdäki halkymyz bilen taýýarlygy goldap, halkara hyzmatdaşlarymyz bilen bilelikde hususy maýany mobilizlemäge we mundan beýläk-de integrasiýa üçin durnukly infrastrukturany maliýeleşdirmäge kömek edýäris" Baku we Stambul ýaly şäherlerde gaýtadan dikeldilýän energiýanyň garry şäher torlaryna goşulyşmagyny ara alyp maslahatlaşmak bilen, munuň gözenegiň döwrebaplaşdyrylmagyny, geçiriş we paýlaýyş infrastrukturasyna maýa goýumlaryny, akylly set tehnologiýalaryny we saklaýyş çözgütlerini, şeýle hem özara baglanyşyklary we gözenek dolandyryş ulgamlaryny gowulandyrmagy talap edýändigini aýtdy "BDÖB bu uly göwrümli geçiş bilen baglanyşykly töwekgelçilikleri azaltmakda möhüm rol oýnaýar. Uzak möhletleýin maliýeleşdirmekden başga-da, maýa goýum çarçuwasyny berkitmäge we bank mümkinçiligini ýokarlandyrmaga gönükdirilen syýasat gepleşikleri, kadalaşdyryjy özgertmeler we tehniki kömek arkaly bu taslamalary goldaýarys" -diýdi Kiliç, bankyň hususy pudagyň gatnaşygyny mobilizlemek we has arassa we çydamly energiýa ulgamlaryna maýa goýujylaryň ynamyny ýokarlandyrmak üçin hökümetler, jemagat hojalygy, hemaýatkärler we täjirçilik karz berýänler bilen ýakyndan işleşýändigini sözüniň üstüne goşdy Azerbaýjanyň azat edilen sebitleri barada durup geçip, BDÖB-nyň Karabakhawropa Bileleşigi bilen bilelikde Garabaga gaýdyp gelen içerki göçürilenlere goldaw bermek üçin täze maksatnama taýýarlaýandygyny tassyklady Kilik: "Bank häzirki wagtda Europeanewropa Bileleşigi bilen Karabaha gaýdyp gelýän we göçürilen adamlara durnukly ykdysady mümkinçilikleri döretmek arkaly goldaw bermek maksatnamasy boýunça işleýär. Bu hususy pudagyň goldawyny we başarnyklaryny ösdürmegi öz içine alar" -diýdi "Häzirki wagtda maksatnama taýýarlyk tapgyrynda. Bakuwyň ýaşaýyş jaýy ýakyn wagtda bu barada has giňişleýin maglumat alyp biler" -diýdi Kilic, şeýle hem Bankyň Merkezi Aziýadaky işini ara alyp maslahatlaşdy. Ol BDÖB-nyň sebitde gaýtadan dikeldilýän energiýa üçin iň uly maýa goýujydygyny, 6,5 gigawatdan gowrak dikeldilýän kuwwatlylygy maliýeleşdirendigini we energiýa pudagy üçin 4,2 milliard ýewro toplandygyny aýtdy "Bank, diňe bir täzelenip bilýän energiýa kuwwatyna maýa goýmak bilen çäklenmän, energiýa ulgamyna integrasiýany ýeňilleşdirmek üçin zerur kömekçi infrastrukturany gurmaga hem-de set we sebitleýin infrastruktura taslamalaryna maýa goýumlaryny ileri tutýan energiýa geçişine goldaw bermek üçin bitewi çemeleşýär" -diýdi Gazagystanyň milli set operatory KEGOC-yň 1990-njy ýyllardan bäri uzak wagtlap işleýän BDÖB hyzmatdaşydygyny, Bankyň şu güne çenli ýedi taslamany goldaýandygyny, şol sanda ýurduň izolirlenen günbatar elektrik zolagyny 600 km-den gowrak ýokary woltly elektrik geçiriji liniýalary arkaly birleşdirýän Günbatar Zona Taslamasynyň Integrasiýasy ýaly taslamany goldaýandygyny aýtdy “2026-njy ýylyň aprelinde Astanada geçirilen sebitleýin ekologiýa sammitinde BDÖB Gazagystanyň hökümeti bilen Adalatly energiýa geçiş maýa goýum platformasyny (QaJET) yglan etmek barada özara düşünişmek memorandumyna gol çekdi. Platformanyň 20-ä çenli hereket etmegine garaşylýar. 2035-nji ýyla çenli 10 gigawat täzelenip boljak kuwwaty ýerleşdirmek üçin milliard ýewro maýa goýum "-diýdi Onuň sözlerine görä, BDÖB, ilkinji QaJET taslamasyny - “TotalEnergies” we ýerli hyzmatdaşlar tarapyndan işlenip düzülen bir gigawatlyk “Mirny Wind” taslamasyny, şol sanda 300 megawattlyk batareýa saklaýjy komponenti maliýeleşdirdi "Biz QaJET-iň çäginde işledik we Bank, 550 million dollar töweregi pul toplap, TotalEnergies tarapyndan işlenip düzülen 300 megawatt, 600 megawattlyk batareýa saklaýjy komponenti bolan bir gigawatlyk Mirny Windini maliýeleşdirdik" -diýdi "Batareýany saklaýan komponentiň goşulmagy, taslamanyň Gazagystanyň energiýa ulgamyna durnukly integrasiýasyny üpjün etmekde möhüm elementdir" -diýdi Özbegistan barada durup geçip, BDÖB-nyň geçiriş infrastrukturasyna maýa goýumlary we Özbegistanyň Milli elektrik seti (NEGU) bilen hyzmatdaşlygyň üsti bilen ýurduň täzelenip bilýän energiýasynyň giňelmegini goldaýandygyny aýtdy “Birnäçe ýüz kilometre barabar ýokary woltly elektrik geçiriji liniýalary, şeýle hem uzak ýerlerde täze ýel we gün kuwwatyny merkezi tora birikdirýän esasy podstansiýalary maliýeleşdirdik. Şeýle hem, has giňelmegi goldamak üçin täze set taslamalarynyň güýçli turbageçirijisini taýýarlaýarys "-diýdi Kilic, şeýle hem, Bankyň NEGU-nyň korporatiw dolandyryşyny güýçlendirmek, taslama gowşurylyşyny gowulandyrmak we barha çylşyrymly elektrik ulgamlaryny dolandyrmak ukybyny ýokarlandyrmak üçin tehniki kömek berýändigini aýtdy