Dünýädäki 1-nji uniwersitetde okaýan azerbaýjan gyzlary - Faýl

QS World University Reýting 2026-a görä, Massaçusets Tehnologiýa Instituty (MIT) dünýäde birinji ýerde durýar. Bu ýokary okuw mekdebi ABŞ-nyň Massaçusets ştatynyň Kembrij şäherinde ýerleşýär. Adatça ýokary okuw jaýy institut diýilýär, ýöne aslynda Massaçusets Tehnologiýa instituty uly uniwersitetdir. "Kompýuter tehnologiýalarynyň merkezi" diýlip atlandyrylýan bu uniwersitet ylym we tehnologiýa, robot we emeli intellekt ugurlary boýunça dünýäde öňdebaryjydyr. Dolandyryş instituty, ykdysadyýet, lingwistika, syýasat ylymlary, pelsepe we ş.m. bu ugurlarda meşhurdyr. Hut şu ylmy-gözleg merkezinde häzirki zaman kompýuter siwilizasiýasynda köp üstünlikler gazanyldy MIT-de köp sanly uçurym bar, şol sanda 75 Nobel baýragynyň eýesi. Instituty gutaranlaryň biri, azerbaýjanly alym, emeli intellekt ulgamynda çylşyrymly logika teoriýasyny esaslandyryjy, merhum professor Lutfi Rahim oglu Alasgarzade (Lütfi Zade). Modern.az-yň habaryna görä, häzirki wagtda Massaçusets Tehnologiýa Institutynda üç sany azerbaýjan gyzy okaýar. Gysga profillerini hödürleýäris: Deniz Sattarli 2006-njy ýylda Masalli etrabynyň Mahmudawar obasynda dünýä indi. Ilkinji bilimini Mahmudawar mekdebinde başlady. 2017-nji ýylda Türkiýe Daýanat gaznasy Baku türk orta mekdebine kabul edildi. 9-njy okuw ýylynda 9-njy synpyň jemleýji synagynda iň ýokary bal gazanyp, respublikada birinji boldy. Iki ýyl yzly-yzyna respublikan ylym olimpiadasy ilkinji boldy. Şeýlelik bilen, ilki bilen, 2021-nji ýylda 9-njy synp okuwçylarynyň arasynda geçirilen Himiýa respublikan ylym olimpiadasynda 1-nji ýeri eýeläp, altyn medal bilen sylaglandy. Soňra, 2022-nji ýylda 10-njy synp okuwçylarynyň arasynda geçirilen Himiýa boýunça geçirilen respublikan ylym olimpiadasynda ýene altyn medal bilen sylaglandy. 2023-nji ýylda Deniz Sattarli dünýäniň iň gowy uniwersitetine, Amerikada ýerleşýän Massaçusets Tehnologiýa Uniwersitetine (MIT) kabul edildi. Oururdumyzdan bu uniwersitete giren ilkinji gyz. *** Sewinj Mahmudowa 2006-njy ýylda Sumgait şäherinde dünýä indi. Ol bu ýerde 12 ýaşyna çenli okady. 6-njy synpdan başlap, bilimini Daýanat fondy Baku türk orta mekdebinde dowam etdirdi. Bakuw türk orta mekdebine kabul edilenden soň, maşgalasy bilen Bakuda göçdi. Onuň aýal dogany we dogany bar. Ene-atasynyň ikisi hem programmist we döwlet gullugynda işleýär. Respublikan we halkara ylym olimpiadalarynda ençeme gezek ýeňiji boldy. Sewinj Mahmudowa Respublikan ylym olimpiadalarynda, iki gezek Europeanewropa gyzlar olimpiadasynda (EGMO) we bir gezek halkara matematika olimpiadasynda (IMO) 1 altyn we 2 kümüş medal gazandy Ylym we bilim ministrliginiň goldawy bilen Halkara Olimpiýa taýýarlyk merkezinde Olimpiýa oýunlaryna taýýarlandy. 2023-nji ýylda Bakuw türk orta mekdebini gutaran Sewinj Mahmudowa Günorta Koreýanyň Ösen tehnologiýalar institutyna (KAIST) kabul edildi. Bu ýerde birinji ýyl okan Sewinj, 2024-nji ýylda Massaçusets Tehnologiýa Uniwersitetine (MIT) kabul edildi. Häzirki wagtda okuwyny dünýäniň iň gowy uniwersitetinde dowam etdirýär *** Selcan Süleýmanli 2025-nji ýylda Massaçusets Tehnologiýa Uniwersitetine (MIT) kabul edildi, şeýle hem Bakuw türk orta mekdebini tamamlady. Mekdep ýyllarynda Selcan Süleýmanli birnäçe abraýly Olimpiadada ýokary netijeleri görkezdi. 2022-nji ýylda bürünç, 2023-nji we 2024-nji ýyllarda altyn we 2025-nji ýylda respublikan ylym olimpiadalarynda kümüş medallara eýe boldy. Azerbaýjan 2023-nji ýylda Astronomiýa we Astrofizika Olimpiadasynda bürünç medal, 2024-nji ýylda altyn medal ("ilkinjileriň ilkinjisi") gazandy Mundan başga-da, Seljan Süleýmanli 2025-nji ýylda Aziýa Fizika Olimpiadasynda höweslendiriji baýrak bilen sylaglandy we Halkara Fizika Olimpiadasynda bürünç medal aldy we bu ýaryşda medal gazanan ilkinji azerbaýjan gyzy hökmünde taryh boldy. A. Gorhmaz