Prezident Erdogan: "Maşgala güýçli bolanda, şahsyýetler we jemgyýet güýçli bolýar."

Prezident Rejep Taýyp Erdogan, Stambul Haliç Kongres Merkezinde geçirilen Maşgala we Ilatyň 10 ýyllyk görüşini ösdürmek maksatnamasyna gatnaşdy. Erdogan açylyşda eden çykyşynda Türkiýäniň demografiki gurluşynda bolup geçen üýtgeşmelere ünsi çekdi we çaga dogurmagyň derejesiniň peselmegi we aýrylyşmak ýagdaýlarynyň köpelmeginiň aladalandyryjy derejä ýetendigini aýtdy Maşgalanyň jemgyýetiň geljegi üçin goralmalydygyny aýdan Prezident Erdogan, häzirki statistika salgylanyp, "Nika ýaşy köpelýär, aýrylyşýanlaryň sany köpelýär we şonuň netijesinde çaga dogurmak derejämiz azalýar. Sanlar hemmämizi aladalandyrýar" -diýdi. Maşgalanyň jemgyýetdäki gorag roluna ünsi çeken Erdogan: "Güýçli we sagdyn maşgalalarda söýgüli halkymyzyň bagtly we abadan geljegine bolan ynam, artýan hüjümler sebäpli gaçybatalga bermek üçin iň ygtybarly duralgadyr" Maksatnamada hödürlenen görüş resminamasynyň taýýarlanmagyna goşant goşan guramalara minnetdarlyk bildirip, Prezident: "Maşgalalarymyzy berkitmek, ilatymyzy köpeltmek we maşgalanyň esasy ornuny 10 ýyllyk döwürde berkitmek üçin güýçli erk görkezen Maşgala we Durmuş Hyzmatlary ministrligimizi tüýs ýürekden gutlaýaryn. Edil şonuň ýaly-da, hökümetiň däl guramalaryna goşant goşýan esasy guramalarymyza tüýs ýürekden sag bolsun aýdýaryn. howplar we metbugatda we sosial mediýada bu göreşi goldaýan her bir dogan. " Bir ýurduň güýjüni diňe harby we ykdysady parametrler bilen ölçäp bolmajakdygyny belläp, Erdogan: "Bir milletiň güýjüni diňe goşunynyň güýji, ykdysadyýetiniň ululygy ýa-da ösen tehnologiýa bilen ölçäp bolmaýandygy hakykat. Mundan başga-da, bir milletiň güýji öýlerinde ýakylýan peçde, bäşliginde ulalýan çagalarda we nesilden-nesle geçen ädimlerdir. bu ugur maşgala edarasyna hasam güýç goşar "Bu biziň ýurdumyz, milletimiz we ähli maşgalalarymyz üçin peýdaly bolar diýip umyt edýärin; Bu gün, 2025-nji maşgala ýylynyň çäginde guralan dürli ýaryşlarda ýeňiji bolan doganlarymyza baýraklary hem gowşurarys. Şeýle hem, baýrak almaga mynasyp hasaplanan ähli doganlarymyzy, esasanam 'Maşgalamyz biziň geljegimiz' mowzugy bilen surata düşürilen we gysga metra filmly film ýaryşlaryny gutlaýaryn. " Maşgalanyň adamyň ilkinji mekdebi we iň goralýan gaçybatalgasydygyny düşündiren Erdogan: "Biziň hemmämiz enäniň we kakanyň çagalary. Biziň hemmämiz maşgalamyz üçin barlygymyzdyr. Çagalarymyz we ene-atalarymyz bolanymyz üçin maşgalalarymyza şükür edýäris. Maşgala, adamyň iň goralýan üçegi we başlangyç mekdebi. Durmuş ilki maşgalada taýýarlanýar. Merhemet, rehimdarlyk we duýgudaşlyk ilki maşgalada öwrenilýär. Söýginiň we doganlygyň ilkinji tohumy maşgalada ekilýär. Watana we millete bolan söýginiň ilkinji salgysy maşgala. Şahsyýet maşgalada emele gelýär we şol üçegiň aşagynda ösýär. Adamzadyň ýaşamagyna mümkinçilik berýän maşgala. Maşgala güýçli bolanda adam ejiz bolýar we jemgyýet ganyny ýitirýär. Maşgalanyň asudalygyny milletiň bagtyndan başga hasaplap bolmaz, maşgalanyň howpsuzlygyny milletiň agzybirliginden we raýdaşlygyndan aýryp bolmaz. Konstitusiýamyzyň 41-nji maddasynda 'Maşgala türk jemgyýetiniň esasyny düzýär' ýörelgesi. "Şeýle hem, milletimiziň möhüm şahsyýetini açýan gaty gysga bir söz." Türk milletiniň maşgala gatnaşyklarynyň berkligi we dowamlylygy sebäpli taryhda barlygyny saklap, şeýle-de howp abanýan ähli howplary ýok etmek bilen medeni kodlaryny gorandygyny mälim eden Prezident Erdogan: "countryurdumyzyň watany bolmagy tötänlik däl. Döwletimiziň ene bolmagy, maşgalanyň ojagy, ojagy. bu düşünjeler müňlerçe ýyllyk durmuş tejribesi, medeni miras, dünýämizden gelip çykan gadymy ynançdyr. " Biziň gymmatlyklarymyz bar. Güýçli we sagdyn şahsyýetleriň güýçli we sagdyn maşgalanyň esasyny düzşi ýaly, meseläni çözmäge ukyply maşgalalar hökmünde kesgitleýäris, bu ýerde hukuklaryň we borçlaryň agzalarynyň arasynda deň paýlanylýar, güýçli we sagdyn maşgalalar söýgüli halkymyzyň bagtly we gülläp ösýän geljeginiň we hüjümleriň köpelmeginiň iň ygtybarly ýeridir. Sanly tehnokultura döwründe adamlar we durmuş hakda hemme zat diýen ýaly maşgala hem üýtgeýär, görnüşini üýtgedýär. Elbetde, çynlakaý kynçylyklar bilen ýüzbe-ýüz bolýar. Adaty gurluşlaryň dargap, adamlaryň ýol we ugur gözlegi artýan döwürde. "Şeýle döwürde 86 million adama jogapkär işgär hökmünde biz öz ýurdumyz we milletimiz üçin iň gowy zatlary etmäge we mümkin töwekgelçilikleri, howplary we mümkinçilikleri öňünden görüp, Türkiýäni geljege taýýarlamaga çalyşýarys." 2002-nji ýyldan bäri, ýurdy dolandyrmak wezipesini öz üstüne alansoň, maşgala gurluşyny gorap saklamak üçin göreşýändiklerini belläp, Erdogan geçmişde durmuşa geçirilýän syýasatlara we olara edilýän reaksiýalara degip geçdi. Erdogan: "2007adyňyzda bolsa, 2007-nji ýylda azyndan 3 çaga diýmek bilen çaltlyk bilen ýakynlaşýan howp meselesine ünsi çekdik. Bu çagyryş ideologiýa linzalary arkaly ýurt bilen baglanyşykly her bir meselä seredýänleriň seslenmesini özüne çekdi we bizi aşa pes derejeli sözler bilen tankytladylar. Çagalar dogry subut edildi. Şol günler bizi tankyt edenler, şu günki gün öz hukuklarymyzdan ýüz öwürmäge mejbur bolýarlar. Taryhyň ertir özüni gaýtalajakdygyna ynanyň Maşgala we ilat meselesi bilen bir hatarda, 1960-njy ýyllardan bäri güýje girýän ýalňyş syýasatlaryň we düşünjeleriň negatiw netijeleri bilen ýüzbe-ýüz bolýarys gapma-garşy ses ýa-da pikir Jesetleriň tölenmändigi sebäpli keselhanalarda girew alnan wagtlaryny ýada salýan Erdogan, şol ýyllarda saglyk ulgamyna bölünip berilmeli býudjetleriň ilatyň daşarky gözegçilik syýasatlaryna sarp edilendigini aýtdy. Häzirki wagtda çaga dogurmak derejesiniň peselmegi, nikalaşmagyň ýaşy we ýeke adamly maşgalalaryň köpelmegi Türkiýede we bütin dünýäde krizise öwrülendigini aýtdy Ilatyň ösüş depgininiň peselmeginiň hatda ösen ýurtlarda-da uly ykdysady we sosial krizislere sebäp bolýandygyna ünsi çekip, Erdogan çagalary agyr hasaplaýan häzirki syýasatlaryň düýbünden ýykylandygyny aýtdy. Global jyns taýdan zyýansyzlandyryş hereketleriniň maşgala institutyny gowşadandygyny we immigrantlar bolmadyk halatynda ykdysadyýetiň Günbatar ýurtlarynyň köpüsinde togtadyljakdygyny ýada salýan Erdogan, dünýä bilen integrirlenen ýurt Türkiýäniň hem bu negatiw ýagdaýyň täsirine düşendigini aýtdy Statistikalara görä, ilatyň ornuny tutýan derejeden has pes düşendigi we Türkiýanyň 2025-nji ýyla çenli kem-kemden garrajakdygy baradaky çaklamalaryny beýan eden Erdogan, meselä jikme-jik baha bermekde aşakdaky sözleri ulandy: "Jesetler Stambulyň merkezindäki keselhanalarda girew alnanda, töleg tölenmändigi sebäpli saglyk ulgamyny gowulandyrmak üçin ulanylmaly çeşmeler sarp edildi. Häzirki wagtda çagalary maşgala we ilata ýurt üçin agyr ýük hökmünde görýän mentalitet düýbünden batdy. Aslynda, durmuş jemgyýetleri hökmünde dünýä üçin mysal hökmünde görkezilen ýurtlaryň hemmesi diýen ýaly ilatyň ösüş depgininiň peselmeginden zeýrenýärler. Edil şonuň ýaly-da, global jynssyz hereketleriň öňünde maşgala edarasynyň ýerini ýitirmeginiň öňüni alyp bilmeýärler. Käbir ýurtlarda bu mesele şeýle bir derejä ýetdi welin, immigrantlar bolmadyk bolsa, ykdysadyýet çökerdi, durmuş durardy we iň esasy hyzmatlar berilmezdi. Ykdysady, täjirçilik we adam nukdaýnazaryndan dünýä bilen birleşen ýurt hökmünde, gynansak-da, bularyň hemmesi bize täsir edýär. Maşgala gatnaşyklarymyz barha artýar, nika ýaşy ulalýar, aýrylyşýanlar köpelýär we bularyň netijesinde çaga dogurmak derejesi azalýar. Dogrusyny aýtsak, sanlar hemmämizi biynjalyk edýär. Mysal üçin, hasyllylygymyz 2017-nji ýyldan bäri ilatyň täzeleniş derejesinden 2,1 derejeden aşak düşdi. Gynansagam, 2024-nji ýylda 1,48-e düşen bu nyrhyň 2025-nji ýylda hasam yza gaýdyp boljakdygyny çaklaýarys. 2014-nji ýylda biziň ýurdumyzda Her ýyl 1 million 351 müň bäbek dünýä inse-de, bu görkeziji 2023-nji ýylda 1 milliondan aşaklady. Şeýle-de bolsa, biziň medeniýetimizde çagalar öýüň şatlygydyr; Mundan başga-da, gyzyň agtygy bagyň gül ýaly, oglunyň agtygy bolsa ogluň baly ýaly görünýär. Şeýle-de bolsa, 10 ýylda ýarym million çemçe çemçe stollarymyzdan ýitdi. Bu hem aladalandyryjy: ortaça ýaşymyz 2025-nji ýylda 34,9-a ýetdi. Başgaça aýdylanda, raýatlarymyzyň her ikisinden biri takmynan 35 ýaşynda. 2025-nji ýyla çenli garry ilatymyz 11,1 göterime çenli ýokarlandy. Mundan başga-da, oba ýerlerinde ýaşaýan garry ilat çagalaryň sanyndan ýokarydy. Ünsüňizi çekmek isleýän başga bir gatnaşygym, indi 30.08-e çenli azaldylan öý hojalygy. Bir adamlyk öý hojalygynyň derejesi 20.5 göterime ýetdi. Ilkinji nikanyň ýaşy erkekler üçin 28,5, aýallar üçin 26 ýaşa çenli ýokarlanan bolsa-da, 20-24 ýaş aralygyndaky öýlenmedik aýallaryň sany 79 göterim, erkekler üçin 94 göterim Düýn güýje giren täze kanun bilen eneler, atalar we terbiýelenýän maşgalalar üçin iş döwründe täze rugsatlar kesgitlenildi we Maşgala we Youthaşlar gaznasynyň çäginde nika karzlarynyň çäkleri ýokarlandy. Hökümet, dogluş derejesiniň peselmegi we ilatyň garramagy howpuna garşy geljek on ýylda öz içine alýan täze strategiki gözleg resminamasyny hödürledi Geljek üçin aladaly demografiki suratyň ýüze çykandygyny mälim eden Prezident Erdogan, dogluş derejesiniň peselmeginiň we ilatyň garramagynyň diňe bir Türkiýäniň däl, eýsem bütin dünýäniň problemasydygyny aýtdy. Türkiýeniň ortaça ýaş derejesi Europeewropadan 10 ýaş kiçi bolsa-da, eýýäm seresaplylyk görkezendiklerini belläp, 3 ýa-da has köp çagaly maşgalalara berilýän sosial ýaşaýyş jaýlarynyň ileri tutulýandygyny, maliýe goldawyny ýokarlandyrandygyny we täze rugsat hukuklaryny şu sözler bilen giňeltdi: "Bu aladaly ýagdaýyň diňe Türkiýe üçin mesele däldigini aýtmak isleýärin. gaty gowy pozisiýa, mysal üçin, biziň ýurdumyzda ortaça ýaş 35 töweregi bolsa-da, Türkiýede Europeanewropa Bileleşiginden 10 ýaş kiçi bolsa-da, biz häzir zerur çäreleri görmäge synanyşýarys we üç çaga çagyryşymyz ýaly, jemgyýetiň gaty möhüm ädimleri bar hatda Maşgala we Durmuş Hyzmatlary ministrliginiň ady bilen aňlatma maşgalasyna-da çydam ediň 2025-nji ýyl Maşgala we Youthaşlar Gaznasyny ilki ýer titremesinde amala aşyrdyk, soň bolsa Türkiýede ençeme ýyl. 2025-nji ýylyň 1-nji ýanwaryna çenli çaga dogurmak boýunça kömek pulumyzyň mukdaryny artdyrdyk we ýarym günlük iş düzgünini güýje girdik. 3 ýa-da has köp çagaly maşgalalara sosial ýaşaýyş jaýlaryndan peýdalanmak meselesini ileri tutduk Döwlet işgärleri üçin kazyýet işi, eklenýän maşgalalara-da 10 günlük rugsat berdik "Täze kanunymyz ähli maşgalalarymyz üçin, esasanam enelerimiz üçin peýdaly bolar diýip umyt edýärin." Hökümetiň diňe maşgala we ilat syýasatynda berilýän goldawlardan kanagatlanmaýandygyny, şeýle hem uzak möhletleýin döwlet erkini görkezýändigini mälim eden Prezident Erdogan, strategiki ileri tutulýan ugurlardan ybarat täze görüş resminamasynyň jikme-jikliklerini paýlaşdy. Edaralaryň strategiki meýilnamalaryny oba ösüşinden başlap, ýaşlaryň hünär taýýarlygyna çenli giň maksatlara laýyklykda täzelejekdigini we maý aýynyň soňky hepdesiniň indi belli bir tema bilen belleniljekdigini mälim eden Erdogan öz sözlerini şeýle jemledi: "Şu ýerde şu aşakdakylary bellemek peýdaly: 2025-nji maşgala ýyly bilen, biz tutuş ýurt boýunça habarlylygy artdyrdyk. Maşgala we ilat meselesini jemgyýetiň we syýasatyň gün tertibine getirdik. Indi indiki derejä çykarmak isleýäris. Bu maksat bilen döwri 'Maşgala we ilat 10 ýyl' diýip kesgitledik. Maşgala we ilat 10 ýyl; Maşgalany jemgyýetiň we ilatyň binýady hökmünde halkymyzyň geljeginiň kepili hökmünde görýän güýçli döwlet. Bu siziň islegiňiziň ýüze çykmagydyr. Görüş resminamamyz, adamlardan başlaýan, maşgala bilen kök urýan, nesiller bilen ösýän, ilat bilen güýçlenýän we geljege tarap barýan Türkiye görnüşiniň kartasydyr. Resminamamyzy bäş sany goşmaça strategiki ileri tutulýan ugurda gurduk. Ilkinji strategiki ähmiýetimiz; Maşgala institutynyň we nesilleriň goragy. Ikinji ähmiýetimiz; nika institutyny wagyz etmekdir. Üçünji ähmiýetimiz; hasyllylygy ýokarlandyrmak bilen bir hatarda; Dördünjisi, ýaşlaryň hünärli bilimi we garrylaryň hal-ýagdaýy. Bäşinji we iň soňky strategiki ähmiýetimiz, oba ýerlerini ýerinde ösdürmek we ilatyň deňagramly paýlanmagy. Şeýle hem, 10 ýylyň ileri tutulýan ugurlaryny durmuşa geçirmek üçin gözleg, institusional mümkinçilikler, kanunçylyk, aragatnaşyk we diplomatiýa boýunça işler alyp bararys. Mundan beýläk maý aýynyň soňky hepdesini 'Milli maşgala hepdeligi' hökmünde bellemek hem sosial düşünjäni artdyrar. Jemgyýetçilik guramalarymyz we guramalarymyz maşgala we ilat okuny öz içine almak üçin strategiki meýilnamalaryny, býudjetlerini we ýerine ýetiriş maksatlaryny düzerler. Muny iň ýokary derejede dowam etdireris "