Tenqri
Baş sahypa
Syýasat

Prezident Uçumyň baş geňeşçisi "Türkiýa ýene bir gezek Erdogana mätäç" diýdi we "saýlawlaryň täzelenmegi" karary üçin senäni kesgitledi | T24

Prezidentiň baş geňeşçisi we Prezidentiň hukuk syýasatlar geňeşiniň başlygynyň orunbasary Mehmet Uçum: "Prezident Erdoganyň gaýtadan prezident bolmagy hökman däl, Türkiýe ýene bir gezek Prezident Erdogana mätäç" diýdi. diýdi. Bu gaýa 2028-nji ýylyň 16-njy aprelinde mümkin bolan "saýlawlaryň täzelenm

0 görüşt24.com.tr
Prezident Uçumyň baş geňeşçisi "Türkiýa ýene bir gezek Erdogana mätäç" diýdi we "saýlawlaryň täzelenmegi" karary üçin senäni kesgitledi | T24
Paylaş:

Prezidentiň baş geňeşçisi we Prezidentiň hukuk syýasatlar geňeşiniň başlygynyň orunbasary Mehmet Uçum: "Prezident Erdoganyň gaýtadan prezident bolmagy hökman däl, Türkiýe ýene bir gezek Prezident Erdogana mätäç" diýdi. diýdi. Bu gaýa 2028-nji ýylyň 16-njy aprelinde mümkin bolan "saýlawlaryň täzelenmegi" senesi hökmünde görkezdi. Uçum: "Türkiýäniň Milli Milli Assambleýasy 16-njy aprelde, Prezidentiň dolandyryş ulgamynyň kabul edilen güni, ýagny referendumyň on bir ýyllygynda geçiriljek umumy saýlawlary geçirip, şeýle karar kabul etse, güýçli simwoliki many alar" -diýdi. Ol: Prezidentiň baş geňeşçisi we Prezidentiň hukuk syýasatlar geňeşiniň başlygynyň orunbasary Mehmet Uçum, AA Analiz üçin geçirilen irki saýlaw jedellerine baha berdi "Irki saýlawlar we agalyk ediji saýlawlar ýaly meseleler ýene-de gün tertibine getirilýär. Prezident sistemasyna geçensoň, her pursatda irki saýlaw meselesini aç-açan görkezmäge synanyşýan adamlary gördük. Haçan-da irki saýlawlary ara alyp maslahatlaşjak bolanda, bu pikir hemişe netijesizdi. Muňa garamazdan, olar ýüz öwürmeýärler. Şol sebäpli täze ulgamdaky irki saýlaw diskussiýalaryna başga bir göz aýlamak ýerlikli bolup biler." Uçum "Prezidentiň dolandyryş ulgamyna geçmäge mümkinçilik berýän 2018-nji ýylyň 24-nji iýunyndaky saýlawlardan soň, 2019-njy ýylyň 31-nji martynda geçiriljek ýerli saýlawlardan soň" irki saýlaw "jedeliniň gün tertibine getirilmäge synanyşandygyny aýtdy. Şol döwürdäki çekişmeleriň dowamynda" parlament ulgamynyň tejribesi bilen prezident ulgamynda irki saýlawlara garaşmagyň real däldigini "birnäçe gezek aýtdyk. Aslynda, 2023-nji ýylyň 18-nji iýunynda geçirilmeli saýlawlar dynç alyş we möwsümleýin şertler sebäpli bir aý yza süýşürildi. "2023-nji ýylyň maý aýynda geçirildi. Başgaça aýdylanda, käbir adamlaryň garaşyşy ýaly" irki saýlaw "bolmady. Saýlawlar tehniki sebäplere görä bir aý yza süýşürilen hem bolsa, adaty döwürde geçirildi "-diýdi Uçum: "Bu tejribä garamazdan, 2024-nji ýylyň 14-nji we 28-nji maýynda geçirilen Mejlis we Prezident saýlawlaryndan soň, 2024-nji ýylyň 31-nji martynda geçiriljek ýerli saýlawlardan soň" irki saýlaw "jedeli gün tertibine getirildi. Bu çekişmeden hiç zat gelmedi. Indi oppozisiýa irki saýlaw jedellerini açmaga synanyşýar. Munuň hem işlemejekdigi düşnüklidir, ýöne meselä dogry düşünmek üçin konstitusiýa ulgamyny ýene bir gezek ýatda saklamak peýdalydyr. "Aşakdaky sözleri ulanyp, sözüni dowam etdirdi: "Ilki bilen, konstitusiýa ulgamynda irki saýlawlar düşünjesiniň ýokdugyny aýdalyň. Prezident hem, mejlis hem belli bir möhlet bilen bäş ýyl saýlanýar Şeýle-de bolsa, bu döwür iki edara üçin kepillendirilen kesgitlenen döwür däl, çeýe kesgitlenen döwür, sebäbi bu döwürde parlament ýa-da prezident saýlawlary uzaltmak kararyna gelip biler. Munuň syýasy we jemgyýetçilik netijesini "irki saýlawlar" diýip atlandyryp bolar. Emma kanuny manysy we ady saýlawlaryň täzelenmegi Bu ýagdaýda köne sistema düşünjesi bolan "irki saýlawlar" ady bilen bu meseläni ara alyp maslahatlaşanymyzda, bu meselä köne sistemada irki saýlaw tejribeleriniň sebäpleri bilen seredilýär. Bu, täze sistema düýbünden nätanyş bolan köne argumentler bilen saýlaw jedellerine sebäp bolýar Şol sebäpli çekişme "saýlawlaryň täzelenmegi" düşünjesine esaslanmaly we "haýsy sosial, syýasy, ykdysady we hukuk şertlerinde saýlawlaryň täzelenmegi bolup biler?" Diýen sowal berilmeli. Otherwiseogsam, kontekstde dogry pikir alyşyp bolmaz Şonuň üçin meseläniň kanuny we faktiki taraplaryna göz aýlamaly we saýlawlary täzelemek kararyna nähili kabul ediljekdigine we netijeleriniň nähili boljakdygyna baha bermeli "Prezident saýlawlary uzaltmak kararyna gelip biler". Bilimlerini paýlaşyp, Uçum şeýle dowam etdi: "Ilkinji möhletinde bu karary kabul edensoň, galan möhletinden ýüz öwürýär. Mundan başga-da, ýene dalaşgär boljak bolsa, saýlanmak üçin syýasy we jemgyýetçilik töwekgelçiligini öz üstüne alýar. Prezident ikinji möhletinde saýlawlary uzaltmak kararyna gelse, bu gezek galan möhletinden ýüz öwürýär we ýene kandidat bolup bilmeýär. Bu ýagdaýda prezidentiň saýlawlaryň gaýtadan saýlanmagyny haýyş etmek, adatdan daşary ýagdaý bolup biläýjek karar Mejlis saýlawlary uzaltmak kararyna gelse, 360 deputat (3/5 gatnaşygy) bu karary bermeli. Elbetde, bu karary berjek deputatlar gaýtadan saýlanmak isleseler karar berenlerinde syýasy we jemgyýetçilik töwekgelçiliklerini etmeli bolýarlar. Şoňa görä-de, mejlisiň bu karary kabul etmek üçin ökde köplük talap edilýär we ylalaşyk diňe adatdan daşary ýagdaýlarda gazanylyp bilner, bu adatdan daşary karar. ýagdaý bolar. "Köne sistemada ýönekeý köplük tarapyndan kabul edilip bilinjek irki saýlaw kararlarynyň hem käbir şertlerde we kynçylyklarda kabul edilip bilinjekdigini göz öňüne tutanymyzda, täze ulgamda munuň nähili kyn we adatdan daşary boljakdygyna has gowy düşünip bileris" Uçum: "Häzirki döwürde Türkiýäniň Milli Milli Assambleýasynyň (TBMM) saýlawlaryň täzelenmegi barada karar bermegine garaşmak real däl" -diýdi. Uçum: "Häzirki döwürde dünýädäki we sebitdäki ähli ösüşlere garamazdan, Türkiýe syýasy ulgamyň işleýşi taýdan adatdan daşary ýagdaý ýok. Mundan başga-da, parlamentiň täzelenmegini talap edýän adatdan daşary ýagdaý ýok" -diýdi. gün tertibi, sebitdäki ýagdaý, uruş şertleri we Terrorsyz Türkiýä geçmek ýaly aşa möhüm sebäpler sebäpli şu günki güne deň bolup biläýjek irki saýlaw jedeli real däl. "Bu ýagdaýda adatdan daşary ýagdaýlar we adatdan daşary ýagdaýlar ýüze çykmasa," irki saýlaw "jedeli anyk gün tertibi bolup bilmez "Mälim bolşy ýaly, Prezident Rejep Taýyp Erdoganyň ýene bir gezek dalaşgär bolmagy üçin täze konstitusiýa ýa-da konstitusiýa üýtgetme girizmegiň zerurlygy ýok. Häzirki konstitusiýada bu meselede eýýäm bir mümkinçilik bar. Adatdan daşary kandidat diýip atlandyrýan bu mümkinçilik, Türkiýäniň Milli mejlisiniň 2028-nji ýylyň 7-nji maýynda geçiriljek umumy saýlawlardan belli bir wagt öň saýlawlary uzaltmak karary bilen güýje girýär Mysal üçin, Türkiýäniň Milli Milli Assambleýasy 2027-nji ýylyň soňky çärýeginde ýa-da 2028-nji ýylyň başynda azyndan 360 deputatyň sesi bilen saýlawlary uzaltmak kararyna gelse we Prezident Erdogan hem saýlasa, soňky gezek dalaşgär bolar Öň köp gezek belläp geçişimiz ýaly, Prezident Erdoganyň giň bilimleri we täsirli we dünýä derejesinde ýolbaşçylygy bilen Türkiýä daşarky we içerki proseslerde başga bir möhletde hyzmat etmegi zerur. Prezident Erdoganyň kandidaturasy we saýlawy, bir asyrdan gowrak wagt bäri dowam edip gelýän Respublikamyzyň döredilmegini tamamlamak üçin taryhy bosagada durýan döwürde Türkiýä uly goşant goşar Netijesi: Prezident Erdoganyň gaýtadan prezident bolmagy zerur däl, ýöne Türkiýä ýene bir gezek Prezident Erdogan gerek Bir ýurduň ýolbaşçylygy tejribesi we dünýäniň köp meselelerine güýçli we öňdebaryjy syýasy täsiri taýdan Türkiýe üçin uly baýlyk bolan Prezident Erdogan üçin 2028-nji ýyldaky saýlawlarda soňky gezek kandidaturanyň ýoluny açmak, Türkiýäniň Milli Milli Assambleýasynyň saýlawlaryň täzelenmegi barada karar kabul etmegi üçin zerur şert hökmünde kabul edilip bilner. Halk bileleşiginiň bu meselede MHP başlygy Devlet Bahçeliniň öňki aýdanlaryndan we AK partiýasynyň işgärleriniň aýdanlaryndan kesgitlenjekdigi eýýäm belli. Mejlisde bu ugurda güýçli tendensiýanyň bolup biljekdigini çaklamak mümkin. Şeýle-de bolsa, adaty hadysalarda bu mesele 2027-nji ýylyň ahyryna çenli gün tertibine gelmegine garaşylmaýar. Şonuň üçin bu meseläniň entek wagtynyň gelmändigi aýdyňdyr. " Uçum saýlawlary uzaltmak kararyna 16-njy aprelde yşarat edip: "2027-nji ýylyň soňky çärýeginden 2028-nji ýylyň birinji çärýegine çenli alty aýlyk möhletde saýlawlary uzaltmak meselesiniň saýlawlaryň geçiriljek gününe gönükdiriljekdigini çaklamak mümkin" -diýdi. "Mümkin günleriň biri, 2028-nji ýylyň 16-njy aprelinde ýekşenbe" "Geljekki umumy saýlawlar 2028-nji ýylyň 16-njy aprelinde, ýekşenbe güni geçiriljek bolsa, 28-nji möhletiň soňky kanun çykaryjy ýylynda adaty saýlaw güni bolan 2028-nji ýylyň 7-nji maýyndan öň Türkiýäniň Milli Milli Assambleýasynyň saýlawlary degişli wagtda täzelemegi karar etmegi ýeterlikdir. Türkiýäniň Milli Mejlisi bu karary kabul edeninde, Prezident Erdoganyň häzirki konstitusiýa laýyklykda aýratyn kandidaturadan peýdalanyp, soňky gezek dalaş etmäge hukugy bolar Öňümizdäki döwürde geçiriljek umumy saýlawlardan bir ýyl öň döwür bilen baglanyşykly hiç hili kanuny üýtgeşiklik bolmasa, saýlawlar Prezidentiň Saýlaw Kanunyna laýyklykda saýlawlary uzaltmak kararyndan altmyşynjy günden soň birinji ýekşenbede geçiriler. Şoňa görä-de, Türkiýäniň Milli Milli Assambleýasy saýlawlary 2028-nji ýylyň 9-njy fewralyndan 15-nji fewraly aralygyndaky islendik günüň dowamynda uzaltmak kararyna gelse, saýlaw 2028-nji ýylyň 16-njy aprelinde ýekşenbe güni kanuna laýyklykda geçiriler Türkiýäniň Milli Milli Assambleýasy 16-njy aprelde, Prezidentiň dolandyryş ulgamynyň kabul edilen, ýagny referendumyň on bir ýyllygy mynasybetli geçiriljek umumy saýlawlary geçirip, şeýle karar kabul etse, güýçli simwoliki many alardy Hökümet nukdaýnazaryndan, referendum güni Prezidentiň hökümet ulgamynyň üçünji saýlawyny geçirmek, ulgamyň tassyklanmagyny aňladýar Oppozisiýa nukdaýnazaryndan tankyt edýärler Prezidentiň dolandyryş ulgamynyň halk tarapyndan kabul edilen güni umumy saýlawlary geçirmek, bu ulgamy hasaba almak üçin mümkinçilikler döredýär Mundan başga-da, beýleki tarapdan 2028-nji ýylyň 16-njy aprelinde geçiriljek indiki umumy saýlawlary geçirmek iň amatly wariant bolup biler. Muňa garamazdan, bu diňe teklip. Elbetde, bu mesele boýunça karar bermek we gutarnykly karar bermek Türkiýäniň Milli mejlisinde " T24 sanly habarlar we abuna ýazylyş platformasydyr. Google bilen girmek, T24 abuna hasabyňyza girmek we girmek üçin; Google hasabyňyzdan diňe e-poçta salgysy we familiýa maglumatlary alynýar. Jikme-jik maglumat · Abuna ýazylmak · KVKK Kukiler, web sahypasyndan iberilen we ulanyjynyň web brauzeri tarapyndan ulanyjynyň göz aýlaýarka ulanyjynyň kompýuterinde saklanýan ownuk maglumatlar bölekleridir. Brauzeriňiz her habary gutapjyk diýilýän kiçijik faýlda saklaýar. Serwerden başga bir sahypa haýyş edeniňizde, brauzeriňiz gutapjygy serwere iberýär. Gutapjyklar, web sahypalary üçin maglumatlary ýatda saklamak ýa-da ulanyjylaryň brauzer işjeňligini ýazdyrmak üçin ygtybarly mehanizm hökmünde döredildi Bu gutapjyklar web sahypasynyň işlemegi üçin zerurdyr we ulgamlarymyzda öçürilip bilinmez. Bular, adatça, diňe amallaryňyzy gaýtadan işlemek üçin döredilýär. Bu amallar, gizlinlik islegleriňizi düzmek, hasabyňyza girmek ýa-da anketany doldurmak ýaly hyzmat islegleriňizi öz içine alýar. Bu gutapjyklar barada blokirlemek ýa-da duýduryş bermek üçin brauzeriňizi sazlap bilersiňiz, emma şeýle etseňiz sahypanyň käbir bölekleri işlemän biler Bu gutapjyklar, sahypamyzyň işleýşini ölçäp we gowulandyryp biler ýaly, sahypa girýänleriň we traffik çeşmeleriniň sanyny sanamaga mümkinçilik berýär. Haýsy sahypalara iň az girilýändigini we girýänleriň sahypa nädip girýändigini öwrenmäge kömek edýär. Bu gutapjyklar tarapyndan toplanan ähli maglumatlar jemlenendir we şonuň üçin anonimdir. Bu gutapjyklara rugsat bermeseňiz, sahypamyza haçan gireniňizi bilmeris Bu gutapjyklar, wideo we göni söhbetdeşlik ýaly ösen işlemegi we şahsylaşdyrmagy hödürlemäge mümkinçilik berýär. Bular biziň ýa-da sahypalarymyzda ulanýan hyzmatlarymyzy üçünji tarap üpjün edijiler tarapyndan kesgitlenip bilner. Bu gutapjyklara rugsat bermeseňiz, bu funksiýalaryň hemmesi ýa-da käbiri dogry işlemän biler Bu gutapjyklar, mahabat hyzmatdaşlarymyz tarapyndan sahypamyzda goýuldy. Bular, gyzyklanma bildirýän profiliňizi döretmek we beýleki sahypalarda degişli mahabaty görkezmek üçin degişli kompaniýalar tarapyndan ulanylyp bilner. Brauzeriňizi we enjamyňyzy özboluşly kesgitlemek arkaly işleýärler. Bu gutapjyklara rugsat bermeseňiz, dürli saýtlarda şahsylaşdyrylan mahabat tejribesini hödürläp bilmeris Bellik: Kukiler syýasatyna garamazdan mahabatlar görkezilýär Bu gutapjyklar, mazmunymyzy dostlaryňyz we toruňyz bilen paýlaşmak üçin sahypamyzda ýerleşdirilen dürli sosial media hyzmatlary tarapyndan döredilýär. Beýleki sahypalary ulananyňyzda we gyzyklanma profiliňizi döredeniňizde brauzeriňizi yzarlap bilerler. Bu, girýän beýleki sahypalaryňyzdaky mazmuna we habarlara täsir edip biler. Bu gutapjyklara rugsat bermeseňiz, bu paýlaşma gurallaryny ulanyp ýa-da görüp bilmersiňiz

Kaynak: t24.com.tr

Diğer Haberler