Jynsy taýdan kemsitmelere garşy göreşde ene-atalaryň roly - bilermen. Nilsu Atici

Jynsy taýdan kemsitmek, köplenç 'uzak' diýip pikir edýän, ýöne hakykatdanam jemgyýetiň ortasynda, gündelik durmuşda dowam edýär. Mundan başga-da, bu mesele gaty çylşyrymly we diňe 'zyýanly nätanyşlar' arkaly düşündirilip bilner. Zorluk ýagdaýlarynyň köpüsiniň çaganyň tanaýan we ynanýan adamlarynda ýüze çykmagy, ýüzbe-ýüz bolmak kyn, ýöne üýtgedilmeli suraty görkezýär. Bu pursatda ene-atalaryň roly diňe bir goraýjy bolman, eýsem üýtgeýän, öwrediji we güýçlendiriji bolýar Jynsy taýdan kemsitmelere garşy göreşde ene-atalar diňe bir "çagany goramak" däl. Şeýle hem, çaga öz bedenine eýe bolandygyny, serhetlerini kesgitlemegine kömek edýändigini we 'ýok' diýmek hukugyny şertsiz kabul edýändigini öwredýär. Şeýle-de bolsa, bu ýerde möhüm gapma-garşylyga duş gelýäris. Ene-atalaryň köpüsi, çagasyna öz çäklerine hormat goýmagy öwretjek bolanda, bu çäkleri duýman bozup bilerler. 'Bar, daýyňy öp', 'Gel, daýzaňy gujakla', 'Utanç, bu seniň ataň, ol seni öpüp biler' ýaly sözler, medeni taýdan ähmiýetsiz bolsa-da, çaga gaty açyk habar berýär; Bedeniň hakda söz ýok. Şeýle-de bolsa, çagalara islemeýän kontaktyna 'ýok' diýmek hukugyny öwretmek islesek, ilki bilen özümizi alyp barşymyz bilen görkezmelidiris. Söýgi güýç bilen girizilende serhet bozulmagyna öwrülýär Ene-atanyň iň möhüm ädimlerinden biri, çaganyň bedenine özbaşdaklygyny ykrar etmekdir. Bu; Bäşini çalmak, geýinmek ýa-da saçyny daramak bilen ondan rugsat almakdan başlaýar. 'Indi seni geýip bilerinmi?' 'Men seniň ejeň / kakaň, elbetde men gelerin' ýerine çaganyň hormatyny we beden çäklerini öwredýär. Kiçijik ýaly görünýän bu hereketler, çaganyň geljekde ýüze çykyp biljek töwekgelçilikli ýagdaýlarda özüni görkezmek ukybynyň esasyny düzýär. Anotherene bir möhüm mesele duýgulara çynlakaý garamakdyr. Çagalar köplenç başdan geçirýän oňaýsyzlyklaryny 'hyýanatçylyk' diýip gönüden-göni aýdyp bilmeýärler. Muňa derek, 'Men ony halamok' ýa-da 'töwereginde bolmak islämok' ýaly sözlemleri ulanyp bilerler. Bu ýerde ene-atanyň reaksiýasy aýgytly. 'Çişirýärsiňiz' ýa-da 'Çaganyň öz instinktlerine bolan ynamyny bozuň' diýmezlik utanç bolar. Şeýle-de bolsa, edilmeli zat, bu duýgyny kabul etmek we oňa düşünmäge synanyşmakdyr. 'Näme sizi biynjalyk edýär?' Diýip soramak çaga howpsuz ýer hödürleýär Jynsy taýdan kemsitmelere garşy göreşmekde ene-atalaryň iň köp kynçylyk çekýän ugurlaryndan biri jynsy gatnaşyklary ara alyp maslahatlaşmakdyr. Jemgyýet hökmünde henizem jynsy gatnaşyklary utandyryjy, gadagan ýa-da gürleşilmeli tema hökmünde ýerleşdirýäris. Bu dymmak çagalary goramagyň ýerine goragsyz galdyrýar. Sebäbi çaga bilmeýän zadyny kesgitläp bilmeýär, ýa-da kesgitläp bilmeýän ýagdaýyny beýan edip bilmeýär. Şonuň üçin çagalara ýaşyna laýyk, takyk we ylmy maglumatlar bermek möhümdir. Jyns agzalaryna dogry sözler bilen öwretmek, 'utandyryjy' ýa-da 'gizlin' atlary ulanman, çaganyň özüni beýan etmegini aňsatlaşdyrýar. 'Ol maňa degdi' ýa-da 'meniň penime degdi' däl-de, 'meniň penime degdi' ýa-da 'wulwama degdi' diýip bilýän çaga, başdan geçirýän ýagdaýyny has aýdyň görkezip biler. Bu irki ýüze çykarmak we gatyşmak taýdan möhüm tapawut döredýär Sanly dünýä bu göreşiň täze we köplenç äsgerilmeýän ölçegini emele getirýär. Internet çagalar üçin okuw we töwekgelçilikdir. Ene-atalar bu ýerde deňagramlylygy saklamaly. Ne düýbünden gadagan, ne-de doly gözegçiliksiz. Çagalara howpsuz internet ulanmagy barada maglumat bermek, ýüze çykyp biljek töwekgelçilikler barada aç-açan gürleşmek we ýaşa görä çäkleri kesgitlemek sanly sütemiň öňüni almakda möhüm ädimdir. Anotherene bir möhüm nokat, şübhe dörän halatynda çäre görmekdir. 'Wrongalňyşmaýan bolsam' baradaky aladalar köplenç gatyşmagyň öňüni alýar. Şeýle-de bolsa, çagalara zulum etmek barada aýdylanda bolsa, şübhelere-de çynlakaý garamaly. Hasabat mehanizmlerini ulanmak, degişli edaralara hasabat bermek we amallary ýerine ýetirmek diňe bir hukuk däl, eýsem ahlak jogapkärçiligi hem. Jezasyzlyk medeniýeti diňe bu dymyşlyk bozulanda gutaryp biler Emma bu aýry-aýry tagallalardan başga-da has giň jogapkärçiligimiz bar; dymmagy boz! Jynsy taýdan kemsitmek, näçe köp gürlense, ösýän mesele. Ene-atalar bu mesele barada diňe öz çagalary bilen däl, eýsem daşky gurşawy barada-da gürleşip bilmeli. 'Bu meseleler ara alnyp maslahatlaşylyp bilinmez' mentaliteti hyýanatçylygyň iň uly goragçysydyr. Şeýle-de bolsa, sözleri aýtmak habarlylygy döretmekde ilkinji ädimdir. Ene-ata kämillik hakda däl-de, öwrenmek üçin açyk bolmak hakda. Bu Şonuň üçin jynsy ösüş, beden araçäkleri we çagalaryň hukuklary babatynda özümizi kämilleşdirmeli. Seminarlar, seminarlar, ygtybarly çeşmeler, okuw. Bularyň hemmesi ene-atanyň enjamlaryny artdyrýan gurallar. Şeýle-de bolsa, bu ýerde bellemeli möhüm bir zat bar; Ulanylýan çeşmeler öz içine alyjy we ylmy esasda seksistik stereotiplerden azat bolmalydyr Jynsy taýdan kemsitmelere garşy göreşiň diňe çagalary howpdan uzaklaşdyrmak däldigini ýatdan çykaralyň. Şeýle hem, güýçli şahsyýet bolmagy öwredýär. Bedenini bilýän, çäklerini bilýän çagalary terbiýelemek, duýgularyny beýan edip biler we “ýok” diýmegi bu göreşiň iň täsirli usulydyr Iň soňky söz hökmünde muny aýtmak isleýärin; Çagalary goramagyň ýoly olary dymdyrmak däl-de, gürleşmekdir. Gorkmak bilen däl-de, güýçlendirmek bilen. Gadagan etmek bilen däl-de, düşündirmek arkaly. Jynsy taýdan kemsitmeleriň gürleşilişi ýaly azalýandygyny we dymmak däl-de, habarlylyk bilen gutarýandygyny bilýäris