Almatydaky hususy mekdepler adam başyna maliýeleşdirmegiň 1,3 milliard tenge yza süýşürilendigini habar berdi

Almaty şäherinde 22 hususy mekdepde adam başyna döwlet tarapyndan maliýeleşdirilýän 1,3 milliard tenge ýetmezçiligi habar berildi. Pudagyň wekilleriniň bellemegine görä, tölegler 2025-nji ýylyň sentýabr aýynda togtadyldy, şonuň üçin mekdepler karzlar we goşmaça karzlar arkaly nagt boşlugy ýapmaga mejbur bolýarlar Adam başyna maliýeleşdirme okuwçy başyna hususy mekdeplere bölünip berilýär we okuw çykdajylaryny bölekleýin ýapýar. Bilim guramalary üçin bu serişdeler mugallymlara aýlyk tölemek, salgyt tölemek, karzlara hyzmat etmek we jaýlary saklamak üçin möhümdir Müňýyllygyň hususy mekdebini esaslandyryjy Lýubow Aithozhina, döwlet tarapyndan maliýeleşdirmegiň gijikdirilmegi sebäpli okuw prosesiniň duruzylyp bilinmejekdigini aýtdy. Onuň sözlerine görä, mekdepler işgärlere töleg tölemegi, salgyt borçnamalaryny ýerine ýetirmegi we karz we goşmaça serişdeleri ulanmak bilen bilimiň hilini saklamagy dowam etdirýärler Almaty bilim bölümi gijikdirmäni e-Kazyna ulgamyndaky birnäçe hususy mekdepden sanly maglumatlaryň ýoklugy bilen düşündirýär. Bölümiň pikiriçe, bu maglumatlaryň elýeterliligi döwlet satyn alyş amallaryna gatnaşmak üçin hökmany talapdyr. Şeýle hem, 2026-njy ýylyň 22-nji ýanwaryndaky gözegçilik netijelerine görä, diňe 25 hususy mekdebiň okuw jaýlarynyň gurluşygy bilen baglanyşykly çykdajylaryň öwezini dolmak talaplaryna laýyk gelýändigi habar berildi Hususy mekdepleriň wekilleri bu prosesiň dowamynda sanlaşdyrma taslamasynyň şertleriniň üýtgändigini, mekdepleriň talap edilýän resminamalary berendigini, 2025-nji ýylyň dekabrynyň ahyryna çenli zerur talaplary ýerine ýetirendigini, soň bolsa akimat bäsleşigi yglan etmeýändigini öňe sürýärler. Soň bolsa, bilim guramalaryna býudjet ýylynyň ýapylmagy barada habar berildi Ara alyp maslahatlaşmaga gatnaşyjylar bu ýagdaýyň öz serişdeleri bilen hususy mekdepleri guran we uzak möhletleýin goldaw modeline bil baglaýan maýadarlar üçin töwekgelçilik döredýändigine ynanýarlar. Olaryň pikiriçe, başda Almatydaky şertnamalar 20 ýyl baglaşyldy we hökümet tölegleriniň öňünden kesgitlenmegi şeýle taslamalaryň maýa goýum logikasynyň bir bölegidi Aýry-aýry pudaklaryň wekilleri ene-atalar we okuwçylar üçin bolup biljek netijeleri görkezýärler. Olaryň baha bermegine görä, täze okuw ýylyndan öň maliýeleşdirmek meselesi çözülmese, käbir hususy mekdepler 2026-njy ýylyň 1-nji sentýabryna taýýarlyk görmekde kynçylyklar bilen ýüzbe-ýüz bolup bilerler EPG, Prometheus mekdebini we FizTex bilim binýadyny esaslandyryjy Dosym Besbaý, okuwçylaryň hususy mekdeplerden döwlet mekdeplerine geçmeginiň býudjetdäki ýüküň artyp biljekdigini aýtdy. Onuň sözlerine görä, döwlet mekdebinde bir okuwçy üçin döwlet çykdajylary adam başyna maliýeleşdiriş mehanizmi arkaly berilýän goldawdan ortaça 24-25% ýokarydyr Hususy mekdepler maliýeleşdirmek meselesini çözmek haýyşy bilen degişli ministrlige we Almaty Akimatyna ýüz tutdy. Pudagyň wekilleri bu ýüz tutmalar baradaky kararyň diňe aýry mekdepler üçin däl, eýsem şäherdäki hususy bilimiň geljekki iş şertleri üçinem möhüm boljakdygyna ynanýarlar