BTQ halkara jemgyýetçiligini Fransiýanyň Kanakidäki syýasaty babatynda prinsipial pozisiýa eýelemäge çagyrýar

Baku başlangyç topary (BIG) BMG-nyň jyns taýdan kemsitmeleri ýok etmek baradaky komitetiniň Kanakidäki kanak halkynyň öz ykbalyny kesgitlemek hukugy baradaky duýduryşyny gutlaýar we saýlawçylary üýtgetmäge synanyşýar we Fransiýadan Komitetiň çagyryşlaryny derrew ýerine ýetirmegini talap edýär AZERTAC, bu pikirleriň BMG komitetiniň Fransiýa Kanaki baradaky duýduryşyny goldaýan beýanyna goşulandygyny habar berdi Beýanatda şeýle hem aýdylýar: "BTQ-nyň pozisiýasy, Kanaki bilen baglanyşykly islendik syýasy we administratiw üýtgeşmäniň kanak halkynyň razyçylygy bolmazdan amala aşyrylyp bilinmez. Komitet bu pikiri goldady. Bu diňe bir syýasy mesele däl, eýsem halkara hukugynyň esasy talaby we hukugy, dekolonizasiýa prosesi we ýerli halklaryň köpçülikleýin hukuklary." BMG komitetiniň hasabatynda bellenip geçilişi ýaly, Noumea şertnamasy Kanak şahsyýetini ykrar etmek, has uly özbaşdaklygy gazanmak we Kanak halkynyň syýasy geljegini kesgitlemek üçin möhüm esas döretdi. Bu gurluşa birtaraplaýyn gatyşmak we Noumea şertnamasynda kesgitlenen kepillikleri şübhe astyna almak, şertnamanyň döreden syýasy-hukuk deňagramlylygyny bozýar we Kanak halkynyň syýasy geljegini erkin kesgitlemek ukybyny gowşadýar Baku başlangyç topary, adanyň daşary ýurtdan gelenleri sebäpli ses bermek hukugy bolan adamlaryň sanyny köpeltmek ugrundaky ädimlerini düýbünden ýazgarýar. Kanak halkynyň razyçylygy bolmazdan saýlaw guramasyna gatyşmak, ýerli ilatyň syýasy erkini gowşatmak, demografiki deňagramlylygy üýtgetmek we dekolonizasiýa prosesiniň netijelerini emeli ýoýmak diýip hasaplamaly Mundan başga-da, BMG komitetiniň 2024-nji ýylyň maý aýynda geçirilen demonstrasiýalarda howpsuzlyk güýçleri tarapyndan aşa köp we deňsiz-taýsyz güýç ulanylandygy baradaky aýyplamalar, şol sanda ganhor zorluklar baradaky garaşsyz, aç-açan we netijeli derňew çagyryşyny goldaýarys. Kanagyň adam hukuklaryny goraýjylarynyň we garaşsyzlyk ugrundaky aktiwistleriň razyçylygy bolmazdan Fransiýanyň çägindäki türmelere geçirilmegi baradaky aladalar halkara adam hukuklary mehanizmleri tarapyndan hem gözden geçirilmelidir Bakuw başlangyç toparynyň ýüz tutmasyndan we degişli duýduryş çap edilenden soň BMG mehanizmleriniň çäginde bu meseleleri gün tertibine getirmek, guramamyz tarapyndan gozgalan aladalaryň halkara derejesinde göz öňünde tutulýandygyny we kanak halkynyň hukuklaryny goramak ugrunda anyk reaksiýa döredýändigini görkezýär Fransiýanyň Kanak halkyny göz öňünde tutman kabul eden başlangyçlary, häzirki döwürde hem dowam edýän kolonial dolandyryş tejribesiniň aýdyň mysalydyr. Kanak halkynyň geljegi Pari Parisdäki ýapyk gepleşiklere däl-de, kanak halkynyň hakyky, deň we täsirli gatnaşmagy bilen kesgitlenmeli Bakuw başlangyç topary tarapyndan BMG-nyň adam hukuklary komitetine hödürlenen alternatiw hasabatdan soň BMG mehanizmleri Fransiýanyň öňünde birnäçe möhüm meseläni gozgady. Bu meseleleriň arasynda, terrorçylyga garşy göreş we zamun alnanlaryň boşadylmagy ýaly ýörite howpsuzlyk amallarynda ulanylýan, fransuz elimandar bölümi GIGN-iň Kanakä iberilmegi, bu güýçleriň barlygynyň fonunda aşa güýçli we deňsiz-taýsyz güýç ulanylandygy baradaky aýyplamalary garaşsyz we aç-açan derňemek, kazyýetiň garaşsyzlygyny üpjün etmek, şeýle hem erkin pikir alyşmak hukugyny goramak BMG Baku başlangyç topary Fransiýany BMG komitetiniň çagyryşlaryny doly we haýal etmän ýerine ýetirmäge, Kanak halkynyň öz ykbalyny kesgitlemek hukugyna hormat goýmaga, Noumea şertnamasynyň dekolonizasiýa ruhuna boýun bolmaga we Kanak halkynyň erkin we habarly razyçylygy esasynda Kanak bilen baglanyşykly ähli syýasy prosesleri dowam etdirmäge çagyrýar Baku başlangyç topary, Kanak halkynyň adalatly we erkin gelejek ugrundaky göreşi bilen raýdaşlygyny tassyklaýar we halkara jemgyýetçiligini Fransiýanyň Kanakdaky täze kolonial syýasatyna garşy prinsipial pozisiýa eýelemäge çagyrýar. " 2026 © AZERTAC. Awtorlyk hukugy goralandyr. Maglumatyň ulanylyşy giperlink bilen görkezilmelidir