Tenqri
Baş sahypa
Dünýä

BMG okuwy: Aýallar erkeklerden has uzak ýaşaýarlar, ýöne saglyksyz ýaşaýarlar

Indi 25 ýyl bäri adamzat, esasanam jynsy we köpeliş ideginde aýallaryň saglyga bolan hukugyny üpjün etmekde möhüm ösüş gazandy. Geçirilen gözlegler, has adalatly jynsyň indi has uzak ýaşaýandygyny, ýöne ýaşaýyş şertleriniň erkeklerden has pesdigini görkezýär BMG-nyň habaryna görä, dünýäde aýal-gyz

0 görüşazertag.az
BMG okuwy: Aýallar erkeklerden has uzak ýaşaýarlar, ýöne saglyksyz ýaşaýarlar
Paylaş:

Indi 25 ýyl bäri adamzat, esasanam jynsy we köpeliş ideginde aýallaryň saglyga bolan hukugyny üpjün etmekde möhüm ösüş gazandy. Geçirilen gözlegler, has adalatly jynsyň indi has uzak ýaşaýandygyny, ýöne ýaşaýyş şertleriniň erkeklerden has pesdigini görkezýär BMG-nyň habaryna görä, dünýäde aýal-gyzlara takyk diagnoz goýulmagy ýa-da degişli bejergi almak ähtimallygy pes. Saglyk ulgamlaryndaky boşluklar olaryň saglygyna, howpsuzlygyna we durmuş derejesine ýaramaz täsirini dowam etdirýär AZERTAC BMG-nyň maglumat gullugyna salgylanyp, saglygyň esasy adam hukugydygyna garamazdan, henizem hemmeler üçin üpjün edilmeýändigini we gündelik durmuşyň iň möhüm ugurlarynyň birinde deňsizligiň dowam edýändigini habar berdi. Jyns taýdan deňlik guramasy bolan BMG Zenanlaryň pikiriçe, bu taryhy taýdan aýal-gyzlary göz öňünde tutman döredilen lukmançylyk ulgamyny görkezýär. Synagda ulanylýan gurallardan başlap, diagnozy we bejergini emele getirýän maglumatlara çenli boşluklar saglyk ulgamlarynda hakyky netijelere eýe BMG aýallaryň we çagalaryň saglygynda möhüm öňegidişlikleriň bolandygyny habar berdi. enäniň ölümi her 100,000 diri dogluşda 328-den 197-e çenli 40 göterim azaldy. -19etginjekleriň dogluş derejesi 15-19 ýaş aralygyndaky her 1000 gyz üçin 66,3-den 38.3-e düşdi. Mundan başga-da, häzirki zaman maşgalany meýilleşdiriş usullaryny ulanýan aýallaryň paýy 73,7 göterimden 77,1 göterime çenli ýokarlandy Emma bu öňegidişlikler deň däl. Iň ösen ýurtlarda ýetginjekleriň dogulmagy 2000-nji ýylda 4,7 milliondan 2024-nji ýylda 5,6 milliona çenli ýokarlanar Guramanyň hünärmenleri aýallaryň erkeklerden has uzak ýaşaýandygyny (3,8 ýaş), ýöne ömrüniň köp bölegini saglyk ýagdaýynda geçirýändiklerini habar berdiler. Muňa muskul-skelet, ginekologiki keseller, migren we depressiýa degişlidir. Çanaklyk barlaglarynda giňden ulanylýan spekulum, XIX asyr dizaýnyndan bäri az üýtgäpdir. Lukmançylykda gazanylan üstünliklere garamazdan, köp anyklaýyş gurallary aýallaryň rahatlygyny, mertebesini we howpsuzlygyny ileri tutmak üçin ösmedi. Şeýle gurallary täzeden dizaýn etmek, esasanam aýallaryň ýolbaşçylygyndaky innowasiýa arkaly ýüze çykýar, ýöne olaryň saglygy goraýyş ulgamlarynda kabul edilmegi çäkli bolup galýar Gözlegleriň görkezişi ýaly, aýallar erkeklerden has uzak ýaşasa-da, ömrüniň köp bölegini saglyk ýagdaýynda geçirýärler. Bu erkeklere garanyňda takmynan 25 göterim pesdir we köplenç uzak möhletli dowamly agyry, ýadawlyk we bejerilmedik kesel, şeýle hem ýalňyş diagnozyň has köp ýüze çykmagyny aňladýar BMG bu meselede syýasatda üýtgeşmeleriň ýüze çykýandygyny belleýär. 2023-nji ýylda Ispaniýa, Japanaponiýa, Indoneziýa we Zambiýa ýaly birnäçe ýurt aýbaşy rugsadyny girizdi. Endometrioz dünýädäki 10 aýaldan 1-e ýa-da takmynan 190 million adama täsir edýär Anotherene bir mesele, aýallaryň saglygy dolandyrmakda ýeterlik derejede wekilçilik etmezligi. Köp ýurtda lukmançylyk gözleglerinden we ösen lukmançylyk okuwlaryndan aýrylýar Gözlegiň netijesine görä, ýürek-damar keselleri aýallaryň arasynda ölümiň esasy sebäbi bolup durýar. Emma giňden ýaýran alamatlar esasan erkekleriň özüni alyp barşyna esaslanýar. Aýallarda ýadawlyk, ýürek bulanma, dem gysmak, eňek ýa-da arka agyry ýaly dürli duýduryş alamatlary bolup biler. Bu tapawutlar diagnozyň we bejerginiň gijikmegine we ölüm howpuny ýokarlandyryp biler. Alamatlar az tanalýandygy sebäpli, käbir ýagdaýlarda aýallar bejerginiň ýerine öýlerine iberilýär "Bu deňsizlikleri ýok etmek aýallar üçin has täsirli saglygy goraýyş ulgamlaryny talap edýär. Bu has öz içine alyjy gözlegleri, takyk maglumatlary, anyklaýyş gurallaryny we aýal lukman tejribesini wagyz etmegi öz içine alýar. Aýallaryň ýolbaşçylygyny güýçlendirmek hem zerurdyr. Subutnamalar has köp goşulmagyň keselleriň netijelerini gowulaşdyryp we aýallarda ölüm derejesini azaldyp biljekdigini görkezýär 2026 © AZERTAC. Awtorlyk hukugy goralandyr. Maglumatyň ulanylyşy giperlink bilen görkezilmelidir

Kaynak: azertag.az

Diğer Haberler