BMG-den emeli habar beriş duýduryşy: Maglumat merkezleri adamzadyň agyz suwundan has köp sarp edip biler - Kıbrıs gazet - Kıbrıs News, TRNC Soňky minut we gün tertibi habarlary

Birleşen Milletler Guramasy tarapyndan neşir edilen täze hasabatda emeli intellektiň daşky gurşawa ýetirýän täsiri barada täsirli duýduryşlar bar. Hasabata görä, emeli intellekt ulgamlaryny iýmitlendirýän maglumat merkezleriniň suw we energiýa sarp edilişi ýakyn ýyllarda çalt artyp biler BMG (BMG) emeli intellektiň daşky gurşawa ýetirýän täsiri baradaky täze hasabatynda tehnologiýanyň ösmegi bilen energiýa we suw sarp edilişiniň çynlakaý artyp biljekdigini duýdurdy Hasabat, AI ulgamlary has täsirli bolansoň az serişdeleri sarp eder diýen giňden ýaýran pikire garşy çykýar. Hünärmenleriň pikiriçe, öndürijiligiň ýokarlanmagy köp ugurlarda emeli intellektiň ulanylmagyna getirýär, sebäbi çykdajylary azaldýar we umumy sarp ediş azalmagyň ýerine köpelýär Bu ýagdaý ykdysady edebiýatda "Jevons Paradox" diýlip atlandyrylýan ýörelge bilen düşündirilýär. Şoňa laýyklykda çeşmäni ulanmakda netijeliligiň ýokarlanmagy, bu çeşmä bolan islegi azaltmagyň ýerine islegi artdyryp biler 2030-njy ýyla çenli global elektrik energiýasynyň 3 göterimini sarp edip biler BMG-nyň hasabatynda çaklamalara görä, ýakyn ýyllarda emeli intellektiň energiýa zerurlygy ep-esli ýokarlanar Hasaplamalara görä, 2030-njy ýyla çenli emeli intellekt bilen işleýän elektrik energiýasy sarp edilip, dünýädäki elektrik energiýasynyň umumy ulanylyşynyň 3 göterimine ýetip biler. Hasabatda munuň Angliýanyň daşky gurşawa ýetirýän täsiri babatynda ýyllyk uglerod zyňyndylaryna ýakyn bir kynçylyk döredip biljekdigi aýdylýar Sowatmak üçin ulanylýan suwuň mukdary möhüm derejelere ýetip biler Hasabatyň ýene bir täsir galdyryjy elementi maglumat merkezleriniň suw sarp edilmegi boldy. Emeli intellekt ulgamlary bilen işleýän maglumat merkezlerini sowatmak üçin ulanylýan suwuň mukdarynyň 2030-njy ýyla çenli dünýä ilatynyň ýyllyk agyz suwy zerurlyklaryndan ýokary bolup biljekdigi çaklanylýar Hasabatda maglumatlar merkezleriniň diňe geçen ýyl Saud Arabystanynyň umumy elektrik energiýasyna sarp edilýän energiýa sarp edilendigi we geljekdäki ösüşiň daşky gurşawa ýetirýän täsirlerini deňleşdirmek üçin milliardlarça agaçlaryň we örän uly ýer meýdanlarynyň zerur bolup biljekdigi aýdylýar Emeli intellekt infrastrukturasynda ABŞ we Hytaýyň agdyklyk etmegi BMG-nyň hasabatynda emeli intellekt pudagyndaky global deňsizliklere-de ünsi çekýär. Dünýäde diňe 32 sany emeli intellekt aýratyn bulut infrastrukturasyny kabul edýän ýurt bar bolsa, bu kuwwatyň takmynan 90 göteriminiň ABŞ we Hytaýyň gözegçiligindedigi aýdylýar Hasabata görä, bu ýagdaý tehnologiýany ösdürýän ýurtlar bilen diňe ony ulanýan ýurtlaryň arasyndaky sanly boşlugy çuňlaşdyrsa-da, daşky gurşaw ýüküniň ep-esli bölegi dag-magdan işleri we elektroniki galyndylar sebäpli az ösen ýurtlara geçip biler BMG daşky gurşawy has berk gözegçilikde saklamaga çagyrýar BMG, emeli intellektiň daşky gurşawa ýetirýän täsirini azaltmak üçin mineral satyn alyşlardan başlap, maglumat merkezleriniň işine we elektroniki galyndylaryň gaýtadan işlenişine çenli has aç-açan dolandyryş modeliniň döredilmelidigini nygtaýar Şeýle hem hasabatda käbir ýurtlaryň emeli intellekt maýa goýumlaryny çaltlaşdyrmak üçin ileri tutýan ýeňil kadalaşdyryjy modelleriň daşky gurşaw çykdajylaryny äsgermezlik edip biljekdigi duýduryş berilýär Hünärmenler, emeli intellekt strategiýalaryna howa we energiýa syýasatlary bilen bilelikde baha berilmelidigini we tehnologiýanyň ösmeginiň daşky gurşawa ýetirýän täsirlerine has ýakyndan gözegçilik edilmegini maslahat berýärler