Bilal Dündar: 1994-nji ýylda başlanan energiýa syýasaty Azerbaýjanyň ösüş taryhynda öwrülişik pursaty boldy

Häzirki Azerbaýjanyň gazanan syýasy durnuklylygynyň, ykdysady kuwwatynyň we halkara täsiriniň esasy sütünlerinden biri uzak möhletli we oýlanyşykly energiýa strategiýasydyr. Beýik Lider Heýdar Alyýew tarapyndan ýazylan we 1994-nji ýyldan bäri yzygiderli durmuşa geçirilýän energiýa syýasaty Azerbaýjanyň häzirki zaman ösüş modeliniň esasyny düzdi. Bu strategiýa diňe bir ýurduň energiýa çeşmelerini dünýä bazaryna ornaşdyrmak bilen çäklenmän, şol bir wagtyň özünde döwlet gurluşygy, durmuş üpjünçiligini gowulaşdyrmak, ykdysady diwersifikasiýa we halkara hyzmatdaşlygyny güýçlendirmek ugurlarynda möhüm netijeleri getirdi Türkiýäniň syýasy bilermeni Kokaeli Heýdar Aliýew medeni merkeziniň başlygy Bilal Dündar muny AZERTAC-a beren beýanatynda aýtdy Merkeziň başlygy Azerbaýjanyň energiýa syýasatyny 20-nji asyryň ahyrynda sebitde emele gelen iň üstünlikli ösüş strategiýalarynyň biri hasaplap boljakdygyny aýtdy. Onuň sözlerine görä, şol döwürde ýurduň öňünde durýan esasy wezipe diňe bir tebigy baýlyklary ulanmak däl, eýsem bu baýlyklary milli bähbitleriň çäginde geljekdäki ösüşiň esasyna öwürmekdi "1990-njy ýyllaryň başynda Azerbaýjan çylşyrymly geosyýasy we ykdysady ýagdaýa duçar boldy. Garaşsyzlygyny gaýtadan dikelden ýurtda ykdysady pese gaçma, senagat önümçiliginiň azalmagy, maliýe mümkinçilikleriniň çäkliligi we sosial meseleler ýüze çykdy. Şeýle ýagdaýda strategiki gözýetim talap edýän kararlaryň kabul edilmegi, döwletiň geljekki ykbaly nukdaýnazaryndan kesgitlenýän energiýa syýasaty. Bu pudak, uly taslamalary durmuşa geçirmek we energiýa eksport mümkinçiliklerini giňeltmek ýurdy goşmaça serişde bilen üpjün eder we netijede ykdysady özgerişlik tizleşdi, Azerbaýjanyň üstünligi diňe bir energiýa girdejilerini almakda däl, eýsem şol serişdeleriň ugrunda ýüze çykdy, ýurtda döwrebap infrastruktura döredildi, ulaglar guruldy we ulaglar güýçlendirildi 1990-njy ýyllaryň başyndaky Azerbaýjan bilen häzirki Azerbaýjanyň arasyndaky tapawut diňe ykdysady görkezijiler bilen ölçelmeýär. Bu tapawut döwlet dolandyryşynda, halkara pozisiýasynda, jemgyýetiň abadançylygynyň derejesinde we ýurduň global proseslere gatnaşmak ukybynda aýdyň görünýär. Bir wagtlar içerki durnuklylygy we ykdysady mümkinçilikleri çäkli bolan Azerbaýjan häzirki wagtda halkara taslamalaryna ýolbaşçylyk edýän, sebitleýin hyzmatdaşlyga işjeň gatnaşýan we energiýa howpsuzlygyny üpjün etmekde möhüm hyzmatdaş hökmünde ykrar edilen döwlete öwrüldi. Bu özgerişlik strategiki çemeleşmäniň we yzygiderli syýasatyň netijesidir "-diýdi Bilal Dündar Merkeziň başlygy, Azerbaýjanyň energiýa strategiýasynyň möhüm aýratynlyklaryndan biri, energiýa pudagyndan daşarda ösüş mümkinçiliklerini döretmekdir diýip hasaplaýar. Soňky ýyllarda nebit däl pudagyň giňelmegi, senagat zolaklarynyň döredilmegi we ulag we logistika mümkinçilikleriniň ýokarlanmagy ýurduň ykdysady durnuklylygyny güýçlendirýän faktorlaryň biri boldy Bilal Dundar, Azerbaýjanyň energiýa syýasatynyň sebitde hyzmatdaşlygyň we özara ynamyň döremegine goşant goşandygyny aýtdy. Ykdysady we strategiki hyzmatdaşlygyň üstünlikli mysallarynyň biri hökmünde Azerbaýjan-Türkiýe hyzmatdaşlygy aýratyn bellärliklidir. Bu hyzmatdaşlyk diňe bir energiýa pudagyny däl, eýsem transport, söwda we sebitleýin integrasiýany hem öz içine alýar Hünärmeniň pikiriçe, häzirki wagtda Azerbaýjan energiýa çeşmelerini ykdysady güýje, ykdysady güýji bolsa döwlet ösüşine öwürýän üstünlikli modelini görkezýär. Bu tejribe esasanam tebigy baýlyklary bolan, ýöne olary dolandyrmakda kynçylyk çekýän ýurtlar üçin öwrenilip bilinjek mysallaryň biri hökmünde kabul edilip bilner: "Azerbaýjanyň soňky onýyllykdaky netijeleri, energiýa syýasaty dogry strategiki gözýetim bilen durmuşa geçirilende, diňe bir ykdysady ösüşiň serişdesi bolman, eýsem döwletiň halkara pozisiýasyny berkitmek we uzak möhletleýin gülläp ösmegi üpjün etmek üçin esasy mehanizmleriň birine öwrülýändigini görkezýär." 2026 © AZERTAC. Awtorlyk hukugy goralandyr. Maglumatyň ulanylyşy giperlink bilen görkezilmelidir