Bakuw şäherdäki geljekki pikir alyşmalar üçin global platforma - syýasy analitik

BAKU, Azerbaýjan, 14-nji maý. Bakuw şäherleriň geljegini ara alyp maslahatlaşmak üçin global platforma öwrülýär diýip, syýasy analitik Azer Garaýew Trend-a aýtdy "Birnäçe günden Baku dünýäniň şäherleşme gün tertibiniň esasy merkezleriniň birine öwrüler. 17-nji maýdan 22-nji maý aralygynda Azerbaýjanyň paýtagty BMG-nyň 13-nji Bütindünýä şäher forumy (WUF13) kabul eder. Bu şäherleriň geljegine, durnukly ösüşe, şäherleşme kynçylyklaryna we durmuşyň hilini ýokarlandyrmaga niýetlenen iň uly halkara platforma. syýasy we strategiki ähmiýeti üçin Iň möhüm nokatlaryň biri, forumyň WUF taryhynda ilkinji gezek Gündogar Europeewropada we Merkezi Aziýa sebitinde geçiriljekdigi we bu saýlawyň Azerbaýjana degişlidigi. Bu tötänleýin karar däl. Soňky ýyllarda Azerbaýjan halkara çäreleriniň ýokary derejeli guramaçylygy we şäher meýilnamasy we şäher öwrülişigi ulgamynda toplan amaly tejribesi bilen dünýä ynamyny gazandy WUF13 masştabynyň özi forumyň ähmiýetini görkezýär. Bu çärä gatnaşmak üçin eýýäm 30,000-den gowrak delegat hasaba alyndy. Forumda ýüzlerçe paralel sessiýa, ýokary derejeli gepleşikler, tegelek stollar, hyzmatdaş çäreleri we Urban Expo sergisi bolar. Forum maksatnamasy ilkinji gezek döwlet we hökümet baştutanlarynyň gatnaşmagynda 'Leadersolbaşçylaryň beýannamalary' atly bölümi öz içine alýar, bu şäher gurluşyk meselelerini iň ýokary derejede ara alyp maslahatlaşmaga mümkinçilik berer "-diýdi Onuň sözlerine görä, Bakuwda şunuň ýaly çäräni geçirmek Azerbaýjanyň köp ýyllaryň dowamynda guran institusional we guramaçylyk potensialynyň logiki netijesidir "Soňky iki onýyllygyň dowamynda Baku birnäçe gezek global çäreleri geçirmek üçin möhüm platforma öwrüldi. 2015-nji ýylda Azerbaýjanda taryhda ilkinji Europeanewropa oýunlarynyň gurulmagy ýurduň esasy sport çärelerini üstünlikli geçirip biljekdigini görkezdi. Ondan soň Yslam raýdaşlyk oýunlary, Formula 1 Azerbaýjan Gran Prisi, Halkara Bakuw Forumy, Medeniýet däl Duşuşyk, Bakuw Halkara Duşuşygy Türk döwletleri guramasynyň we beýleki esasy platformalaryň Şeýle-de bolsa, Azerbaýjanyň guramaçylyk mümkinçilikleriniň iň çynlakaý synagy, şübhesiz COP29 boldy. BMG-nyň 2024-nji ýylda Bakuwda geçirilen howa konferensiýasy iň uly diplomatik platformalaryň biri bolup, on müňlerçe gatnaşyjy, ýüzlerçe delegasiýa, döwlet we hökümet baştutanlary, halkara guramalary, işewür we raýat jemgyýetiniň wekilleri bir wagtyň özünde gatnaşdy Azerbaýjan COP29 döwründe diňe bir tehniki nukdaýnazardan däl, eýsem dolandyryş nukdaýnazaryndan özüni görkezdi. Howpsuzlyk, logistika, üznüksiz ulag, gatnaşyjylary akkreditasiýa etmek, sanly hyzmatlar we şäheriň infrastrukturasyna artýan ýük hiç hili kynçylyksyz dolandyryldy. Döwlet gurluşlarynyň arasyndaky utgaşyklyk nusgawy derejede guraldy. Bu, şular ýaly çäreleri üstünlikli geçirmegiň diňe öý eýesiniň statusy bilen däl, eýsem hakyky institusional taýýarlyk, tejribe we dolandyryş başarnyklary bilen hem mümkindigini görkezdi "-diýdi Garaýew, bu tejribäniň WUF13-ä taýýarlyk görmekde indi öz beýanyny tapandygyny aýtdy "Azerbaýjan forumyň guralyşyna yzygiderli ýakynlaşýar. Specialörite guramaçylyk komiteti döredildi, ulag we logistika meýilnamalary işlenip düzüldi we sanly çözgütler durmuşa geçirildi. Metrodan forum meýdanyna ýörite marşrutlary guramak, hakyky wagtda işleýän sanly ulag kartasy, gatnaşyjylaryň amatly hereketi üçin ýaşyl koridor mehanizmleri we öz içine alyjy standartlary üpjün etmek bu taýýarlygyň bir bölegidir Möhüm nokatlaryň biri, taýýarlyk işiniň döwlet ýolbaşçylarynyň gönüden-göni üns merkezinde bolmagydyr. 12-nji maýda Azerbaýjanyň prezidenti Ylham Alyýew Baku Olimpiýa stadionynda döredilen forum meýdançasyna hut özi baryp gördi we alnyp barylýan işler bilen tanyşdy. Prezident Ylham Alyýewe logistika, metbugat infrastrukturasy, ulag, howpsuzlyk, akkreditasiýa, meýletin işler we forum saýtynda döredilen şertler barada jikme-jik maglumat berildi. Prezident Ylham Alyýewiň göni gözegçiligi Bu prosesiň dowamynda Azerbaýjanyň WUF13-e näderejede çemeleşýändigini görkezýän möhüm signallaryň biri hasaplanýar, sebäbi Azerbaýjanyň tejribesinde uly halkara wakalarynyň üstünligi köplenç ýokary syýasy utgaşdyrmak we şahsy gözegçilik mehanizmleri bilen utgaşdy "-diýdi Analitik, forumyň esasy ýeri boljak Bakuw olimpiýa stadionynyň töwereginde döredilen amaly zonanyň hakykatdanam aýratyn uniwersitet şäherçesi hökmünde işlejekdigini aýtdy. Açylyş we ýapylyş dabaralaryna müňlerçe adamy kabul etmek üçin infrastruktura guruldy we Urban Expo zonasynda onlarça ýurt pawiliony işlär. Bu ýerde, gatnaşyjylara hünär ara alyp maslahatlaşmak we şäher gurluşyk tehnologiýalary we innowasiýa çözgütleri bilen tanyşmak üçin giň mümkinçilikler berilýär. Şeýle-de bolsa, WUF13-iň Baku üçin ähmiýeti çäräniň guramaçylyk tarapy bilen çäklenmeýär. Esasy mesele, Azerbaýjanyň bu forumda diňe bir ýer eýesi hökmünde däl, eýsem şäher ösüş tejribesini hödürleýän ýurt hökmünde hem hereket etmegidir "Soňky ýyllarda Bakuwda düýpli özgerişlikler boldy. Paýtagt post-sowet şäher modelinden çykyp, häzirki zaman, dinamiki we işleýän metropola öwrüldi. Täze awtoulag ýollary, ulag merkezleri, köpçülik ýerleri, seýilgähler, bulvarlar we pyýada meýdançalary döredildi. Jemgyýetçilik transport ulgamy döwrebaplaşdyryldy, elektrik awtobuslarynyň ulanylyşy giňeldi we daşky gurşaw başlangyçlaryna has köp üns berildi Bakuwyň gyzykly tarapy, şäheriň taryhy miras bilen häzirki zaman ösüşiniň arasynda deňagramlylygy saklamaga synanyşmagydyr. ESUNESKO-nyň sanawyndaky Köne şäheriň dar köçeleri şol bir şäher gurşawynda häzirki zaman binagärlik mysallary bilen bilelikde ýaşaýar. Bu, WUF13-de ara alnyp maslahatlaşyljak esasy soraglaryň birine amaly jogap berýär - şäherler geçmişini gorap saklamak bilen geljegi nädip gurup biler? "Garaýew Onuň sözlerine görä, Azerbaýjanyň şäherleşme pudagynda hödürläp biljek iň ajaýyp mysaly Garabag we Gündogar Zangezurdyr "Häzirki zaman dünýäsinde iň uly rekonstruksiýa we şäher gurluşyk taslamalarynyň biri häzirki wagtda azat edilen ýerlerde durmuşa geçirilýär. Bu diňe weýran edilen ilatly ýerleri dikeltmek däl. Aslynda täze şäherler we obalar noldan gurulýar. Agdam, Fuzuli, Şuşa, Zangilan, Jabraýil, Hojaly, Laçin we Kalbajarda taýýarlanan baş meýilnamalar şäherleriň geljegini uzak möhletleýin nukdaýnazardan seredýär. Bu ugurlarda “akylly şäher” we “akylly oba” düşünjeleri ulanylýar Sanly dolandyryş ulgamlary, energiýa tygşytlaýan binalar, täzelenip bilýän energiýa çeşmelerini birleşdirmek, häzirki zaman suw üpjünçiligi we galyndylary dolandyrmak ulgamlary döredilýär. Muňa ugurdaşlykda Karabak we Gündogar Zangezur ýaşyl energiýa zolagy hökmünde ösdürilýär. Gün we gidroenergetika taslamalary durmuşa geçirilýär we uglerod zyňyndylaryny azaltmak üçin çözgütler ulanylýar. Bu diňe bir sebiti dikeltmek bilen çäklenmän, ony täze ösüş modeline esaslandyrmagy aňladýar Mundan başga-da, bularyň hemmesi gysga wagtda durmuşa geçirilýär. Täze awtoulag ýollarynyň, howa menzilleriniň, elektrik liniýalarynyň, aragatnaşyk ulgamlarynyň, ýaşaýyş toplumlarynyň we jemgyýetçilik desgalarynyň paralel gurluşygy ýokary utgaşdyrylyşy we strategiki meýilnamalaşdyryşy talap edýär. Bu, Azerbaýjanyň soňky ýyllarda görkezen esasy artykmaçlyklaryndan biridir "-diýdi. Garaýew bu meselede WUF13-iň Bakuwy tejribesini dünýä köpçüligine hödürlemäge, şäherleşme, konfliktden soňky dikeldiş, durnukly şäherler we ýaşaýyş ýerlerini ösdürmek babatynda tejribesini paýlaşmaga mümkinçilik döredýändigini aýtdy "Häzirki wagtda dünýäniň şäherleri howanyň üýtgemegi, ilatyň köpelmegi, ýaşaýyş jaý ýetmezçiligi, infrastruktura basyşy we daşky gurşaw töwekgelçiligi bilen ýüzbe-ýüz bolýar. Şeýle döwürde Bakuwda şäherleriň geljegi barada diskussiýalaryň geçirilmegi tötänleýin däl. Azerbaýjan eýýäm diňe bir halkara çärelerini geçirýän ýurt hökmünde däl, eýsem anyk tejribe we çözgütleri hödürleýän aktýor hökmünde hem hereket edip başlady. WUF13 bu ýagdaýy hasam güýçlendirer. Birnäçe günden soň Baku diňe bir forum geçirýän şäher bolman, eýsem şäherleriň geljegi ara alnyp maslahatlaşylýan global karar kabul ediş platformasyna öwrüler "-diýdi analitik