Ministr Tekin "mekdep howpsuzlygy" üçin täze 7 ädimli çäräni yglan etdi: Kiber patrullary amala aşyrylar, emeli intellekt tarapyndan goldanýan irki duýduryş ulgamy dörediler | T24

Milli bilim ministri Yusufusuf Tekin mekdeplerde görülýän täze çäreleri yglan edip: "Ilki bilen, fiziki çäreler bilen birlikde sanly töwekgelçilikli sebitleri hem öz içine almak bilen giňeltmek arkaly mekdep howpsuzlygyna ýüzlenýäris. Bu hyzmatdaşlygyň çäginde kiber patrullyk işlerine has köp üns bereris, degişli bölümlerimiziň mümkinçiliklerini güýçlendireris, sanly dünýäň garaňky sebitlerinde çagalarymyzy nyşana alýan töwekgelçiliklere gözegçilik ederis we emeli intellektiň goldawy bilen gözegçilik ederis. Mekdeplerimiziň daşky gurşawy, töwekgelçilikli ýagdaýlara irki gatyşmakdan tä pudagara koordinasiýa çenli. " "Biz derrew herekete geçýäris" Ministr Tekin, bu kontekstde Milli Bilim ministrligi, Içeri işler ministrligi, Adalat ministrligi, Saglygy goraýyş ministrligi we Maşgala we durmuş hyzmatlary ministrligi Dolandyryş ulgamy bilen maglumatlary birleşdirmek prosesini birleşdirmek arkaly emeli intellekt bilen goldanýan töwekgelçilik derňewini we irki duýduryş ulgamyny döredjekdigini aýtdy Milli bilim ministri Yusufusuf Tekin "Howpsuz mekdep howasy" atly metbugat ýygnagyny geçirdi. Ministr Tekiniň aýdan sözleriniň esasy pursatlary: Kazyýet we administratiw prosesler wakalaryň hiç bir tarapynyň garaňkyda galmazlygy üçin içgin alnyp barylýandygyna garamazdan, beýleki tarapdan, soňky Ministrler Kabinetiniň mejlisinde, ähli degişli ministrliklerimiz bilen bilelikde baha beren täze çäreleri karar etdik. Indi köpçülige bu gözlegleriň birinji tapgyryny paýlaşmak isleýärin, olaryň käbiri bar bolan tejribelerimizi güýçlendirýär we käbiri bu ugurda ýüze çykýan täze zerurlyklara jogap berýär Ilki bilen, fiziki çäreler bilen birlikde sanly töwekgelçilikli ýerleri öz içine almak bilen, mekdebiň howpsuzlygyna ýüzlenýäris. Bu hyzmatdaşlygyň çäginde kiber patrullyk işlerine has köp üns bereris, degişli bölümlerimiziň kuwwatyny güýçlendireris, sanly dünýäniň garaňky ýerlerinde çagalarymyza gönükdirilen töwekgelçiliklere emeli intellektual goldaw we gözegçilik mümkinçilikleri bilen has ýakyndan gözegçilik ederis we gözegçilik netijelerine görä çärelerimizi güýçlendireris Ikinjiden, ministrlikleriň arasynda maglumatlary paýlaşmagy we hyzmatdaşlygy güýçlendirer; Mekdeplerimiziň daşky gurşawyndan giriş-çykyş ulgamyna, töwekgelçilikli ýagdaýlara irki gatyşmakdan tä pudagara koordinasiýa çenli täze iş modellerini gyssagly hödürleýäris. Bu kontekstde, Içeri işler ministrligimiz, Adalat ministrligi, Saglygy goraýyş ministrligi we Maşgala we durmuş hyzmatlary ministrligi bilen Dolandyryş ulgamymyz bilen amala aşyrýan maglumatlary birleşdirmek amalyny emeli intellektual goldaýan töwekgelçilik derňewi we irki duýduryş ulgamyny dörederis. Absok bolmak tendensiýalary, düzgün-nyzam maglumatlary, demografiki gurluş, mekdep töwekgelçiligi we jenaýat töwekgelçiligi ýaly görkezijilere baha berýän bu gurluşyň kömegi bilen, özbaşdak manysy çäkli signallary doly okap bileris we degişli bölümlerimizi irki döwürde mobilizläp bileris Üçünjiden, maşgala bilen mekdebiň arasyndaky baglanyşygy hasam güýçlendirýäris. Iki ýyl mundan ozal başlanan "Ene-atany bellemek ulgamyny" has täsirli etmek we mekdep-maşgala ugrukdyryş işiniň gündelik bilim döwründe has janly we işlemegini üpjün etmek isleýäris Dördünjiden, sanly endik we ş.m. Ene-atalarymyz üçin gysga wagtyň içinde töwekgelçiliklere garşy goldaw we maslahat setirini açýarys. Ene-atalarymyz üçin çagalaryna duçar bolýan sanly mazmun bilen has tanyş bolmak, töwekgelçilikleri has ir tanamak we zerur bolanda tiz goldaw almak üçin täze goldaw mümkinçiligini döredýäris Bäşinjiden, mugallymlarymyz we mekdep ýolbaşçylarymyz üçin krizis dolandyryşy, synp otagyna gatyşmak, irki duýduryş alamatlaryny tanamak we töwekgelçilikli ýagdaýlara dogry jogap bermek boýunça giňişleýin okuwymyzy dowam etdireris. Mekdep howasyny ýaşadýan iň güýçli gollanma hökmünde mugallymymyza goldaw bermäge dowam ederis Altynjy, okuwçylarymyz üçin psihososial goldaw mehanizmlerini hasam güýçlendireris; Häzirki wagtda 23 welaýatda synag hökmünde amala aşyrýan Duýgymyzy, Gymmatlyga esaslanýan Sanly abadançylyk taslamamyzy giňelderis we tutuş ýurt boýunça ýaýradarys. Çaganyň içki dünýäsini göz öňünde tutýan çemeleşmeler bilen netijeleri alyp biljekdigimizi bilýäris. Şol sebäpli ähli gorag, öňüni alyş we bejeriş gurallaryny bilelikde ulanarys Sevenedinjiden, töwekgelçilikleri ir ýüze çykaryp, täsirli we öz wagtynda çäreleri öndürip, ýol görkezijilerimizi has duýgur ederis. Çagalarymyzyň görünmeýän, ýöne wagtyň geçmegi bilen çuňlaşýan nokatlaryny öňünden çaklap bilmek, Wagt ýitirmezden degişli goldaw mehanizmlerini işjeňleşdirip biljek emeli intellekt goldawy bilen ýolbelet ulgamymyzy has güýçlendireris Mundan başga-da, çagalarymyzyň howpsuzlygyna howp salýan käbir ýerler mekdebiň daşyndaky faktorlardyr; Mediýa mazmunyndan sanly platformalara, kanuny taýdan gorkuzmakdan edaralara gözegçilik we utgaşdyrmak ýaly has giň perspektiwany talap edýär. Şol sebäpli ähli degişli ministrliklerimiz, geňeşlerimiz we edaralarymyz bilen bilelikde, umumy göreşe düşünmek bilen zorlugy höweslendirýän mazmuna garşy has berk gözegçilik we gözegçilik binýadyny döredýäris Bu nukdaýnazardan, ähli habar beriş serişdelerinde çagalarymyzy goramak, şol sanda töwekgelçilikli sanly platformalary goramak, ýaş barlagy we mazmun howpsuzlygy sözbaşylary astynda täze programmalary girizmek, çagalaryň elýeterliligi üçin töwekgelçilikli ýerlere garşy howpy ýokarlandyrmak we bilelikdäki hereket meýilnamasynyň çäginde bu amallary amala aşyrmak üçin ähli taraplaýyn taýýarlyk görýäris Prezidentimiziň görkezmesi bilen döredilen bu çarçuwany, mekdep howpsuzlygyndan başlap, maşgala goldawyna, ýolbelet hyzmatlaryndan sanly töwekgelçiligi dolandyrmaga, köpçülikleýin habar beriş serişdeleriniň gözegçiliginden başlap kanuny gorag mehanizmlerine çenli ähli ölçegleri öz içine alýan berk syýasat toplumy bilen güýçlendireris. "Howpsuz mekdep howasyny gurmak meselesinde ikirjiňlenmäge ýa-da boşluga ýol bermeris" "Ilkinji pursatdan başlap döwletimiziň ähli edaralary bilen meýdançada bolduk. Degişli bölümlerimiz tiz herekete geçdiler. Gözegçiler bellendi. Psihososial goldaw proseslerine başladyk. Prezidentimiziň ýakyndan yzarlamagy we görkezmesi bilen; Içeri işler ministrligimiz, Adalat ministrligi, Saglygy goraýyş ministrligi, Maşgala we Durmuş hyzmatlary ministrligi we ähli degişli guramalar bilen üpjün etmek üçin zerur bolan ähli maşgalalary üpjün etmegimizi üpjün edýäris. ýeke Şeýle-de bolsa, bu ýerde ilkinji pursatdan bäri görkezen duýgurlygymyzyň we gatyşmagymyzyň ädimme-ädim guran jogapkärçiligimize has giňişleýin düşünmek ugrundaky ýüze çykmasydygyny aýtmak isleýärin. Işe girişen günümizden başlap, çagalarymyzyň howpsuzlykda ulalýan we mugallymlarymyz wezipelerini parahatçylykda dowam etdirýän howpsuz mekdep howasyny has-da güýçlendirmek üçin aýgytly ädimler ätdik we dowam etdirýäris. Siziň rugsadyňyz bilen şu ädimleri ýatlatmak isleýärin Ilki bilen, işe girişen badyna “Köklerden geljege” çemeleşmesi bilen Türkiye Century Bilim Modeliniň üstünde işläp başladyk. 2024-nji ýylyň sentýabr aýynda durmuşa geçiren modelimiz bilen; Okuwçylarymyzyň jemgyýetçilik emosional öwreniş ukyplaryny we sowatlylyk endiklerini ýokarlandyrmagy we Erdem Gymmatlyk Çarçuwasy arkaly milli we ruhy gymmatlyklarymyzy üpjün etmegi maksat edindik. Şeýlelik bilen, sagdyn adamlardan ybarat parahatçylykly jemgyýetiň esasy elementi bolan başarnykly we ahlakly adama ünsi jemledik. Şol bir wagtyň özünde, mugallymlar otagy ýygnaklaryny başladyk we her ädimimizde mugallymlarymyz we ýolbaşçylarymyz bilen maslahat gurşawyny döretmek arkaly mugallymlarymyzyň seslerini diňledik Mekdebiň çynlakaýlygyny, tertibini we abraýyny berkitmäge synanyşdyk. Oýunyň bilim we bejeriş güýjünden peýdalanmak üçin mekdebimizdäki baglarymyzdaky adaty oýun meýdançalarymyzy giňeltmegiň üstünde işläp başladyk. Sapaklarda jübi telefonlarymyz çäkli. "Ene-atany bellemek ulgamyny" ornaşdyrmak bilen, meýilleşdirilen gurluşa ene-atalaryň saparlaryny getirdik. Orta mekdeplerde şowsuz bahalary täzeden girizdik. Mekdep formasynyň anketasyny durmuşa geçirdik. "Mekdeplerde zorlugyň öňüni almak" atly tegelek neşir etdik. Mugallymçylyk hünäri kanunynda kabul eden düzgünlerimiz bilen bilim işgärlerimiz üçin kanuny goldaw mehanizmini işledip başladyk Mundan başga-da, sanly dünýäň çagalarymyzyň aňyna we ýüregine edýän basyşyny ünsden düşürmedik. “Türkiye Century Education Model” bilen metbugat sowatlylygyny, sanly sowatlylygy we maglumat sowatlylygyny okuw meýilnamasynyň bir bölegi etdik. Sanly raýatlyk bilim çemeleşmesini berkitdik. “Velivision” platformasyny döretdik. Mugallymlaryň maglumat hyzmaty we mekdep ene-atalarynyň kömekçi ulgamlary bilen mugallymlaryň, ene-atalaryň we mekdepleriň arasyndaky aragatnaşygy has ygtybarly we has ygtybarly platforma geçirdik. Oururdumyzyň ýolbaşçylygynda dünýäde ilkinji gezek neşir edilen "Sanly dünýädäki çagalaryň hukuklary baradaky konwensiýa" laýyklykda birnäçe çäräni döretdik. Çagalarymyzy kiber zorluklardan, dezinformasiýalardan we onlaýn töwekgelçiliklerden goramak üçin täze bir ünsi döretdik Ondan soň, endik bilen Göreşimizi çagalarymyzyň abadançylygy, häsiýeti ösdürmek we mekdebe degişli bolmak bilen maslahatlaşdyk. “Duýgy - Gymmat esasly sanly abadançylyk” taslamasy bilen, tehnologiýalara goragsyz çagalarymyzyň içki dünýäsine has ýakyndan gözegçilik edýän gorag çarçuwasyny döretdik. Mugallymlarymyz, okuwçylarymyz we ene-atalarymyz üçin sanly endik, tehnologiýa endikleri, çilim we temmäki endikleri we deň-duşlary gorkuzmak temalarynda ýüzbe-ýüz we onlaýn okuwlary giňeltdik. Neşekeşligiň irki duýduryş alamatlaryny tanamak üçin Greenaşyl esarymaý bilen hyzmatdaşlykda ene-atalar okuwyny geçirdik Duýgy gymmatyna esaslanýan interwensiýa toplumlary bilen, çagalarymyzy töwekgelçilikli ýerlere garşy has güýçli içerki garşylygy ösdürmegi, häsiýetlerini berkitmegi we öz isleglerini gorajak düşünjäni gazanmagy maksat edindik. Mekdebi berkitmek taslamalarynyň çäginde çagalara mekdebiň tebigy bölegi ýaly duýulmagyny, sagdyn durmuş endiklerini edinmegini we jemgyýetçilik, sport, sungat, medeni we ylmy çäreler arkaly zyýanly maddalara we özüni alyp barşyna garşy has güýçli öz-özüňi dolandyrmagy ösdürmäge goldaw berdik. Neşekeşlige garşy göreşi çagalarymyzy durmuş bilen baglanyşdyrýan, degişliligini güýçlendirýän we şahsyýetini goraýan umumy mümkinçilik hasapladyk Maşgalany bilim merkezinde sakladyk we bu meselä duýgurlygymyzy her gurşawda gaýtaladyk. Ene-atalar bilen çagalaryň arasyndaky Maşgalam, Maşgala mekdebi kurslary, Maarif Model ene-atalar mekdebi bilen gatnaşyklary berkitýän has berk binýady gurduk, maşgala bilim býulletenlerini, Güýçli Maşgala, Güýçli Geljek Kongresi we dürli mowzuklarda maşgala ýygnaklaryny yzygiderli çap etdik. Çaganyň içki dünýäsiniň maşgalada emele gelendigini bilýäris. Şonuň üçin mekdep-maşgala hyzmatdaşlygyny tutanýerlilik bilen güýçlendirýäris Milli we ruhy gymmatlyklar, güýçli degişme duýgusy we umumy ýat bilen ulalýan çagalarymyza aýratyn ähmiýet berdik. Türkiýe Asyr Bilim Modelimiziň ajaýyplyk-hereket-çemeleşmesini mekdep durmuşynyň howasyna getirmäge synanyşdyk. "Her bir çaga saplanýar, birinji sapak ýaşyl watan" mowzugy bilen başlanan işimizi ýylyň dowamynda ýaýbaňlandyrdyk. Ikinji semestri okuwçylarymyzyň milli aňyny we watançylyk duýgusyny ösdürmek maksady bilen "Baýdak söýgüsi" mowzugy bilen başladyk. Remezan aýynda çagalarymyzyň milli we ruhy dünýämizi we medeni baýlygymyzy duýmagy we başdan geçirmegi üçin "Bilim ýüreginde Remezan" we "Iftarda gürleşeliň" çärelerini gurnadyk. Demokratiýa medeniýetini ornaşdyrmak, garaşsyzlyk baradaky düşünjäni güýçlendirmek, milli agzybirligimizi we raýdaşlygymyzy we jemgyýetçilik agzybirligimizi berkitmek maksady bilen, 23-nji aprelde Milli özygtyýarlylyk we çagalar güni bilen ylhamlanan “Bilim merkezinde çaga” çemeleşmesi bilen aprel aýyny çagalarymyza bagyş etdik. Adam ömrüniň äsgerilmeýän zalymlygy bolan Palestina we Gazadaky dramalara ünsi çekmek üçin, çagalarymyzyň ösmegini wy consciencedan, jogapkärçilik, degişlilik we milli ýadymyz bilen güýçli medeni we ahlak esaslaryny döredip, "Garaşsyzlyk Ruhy we Watan söýgüsi" -den başlap, EBA-da taryhy habarlylygy dowam etdirýän mazmuna çenli dowam etdirdik Emeli intellekt bilen goldanýan ministrlik dolandyryş ulgamyny döretdik, bu howpsuz mekdep howasyny döretmek üçin maglumatlara we korporatiw dolandyryş çemeleşmesine gözegçilik eder. Bu ulgam bilen, ministrligimiziň ähli maglumatlaryny bir merkezde ýygnamak we gaýtadan işlemek arkaly emeli intellekt tarapyndan goldanýan güýçli karar goldaw mehanizmini döretdik. Mysal üçin, mekdebiň howpsuzlyk indeksini, ýokluk hasabatlaryny, RAM amaly ýagdaýyny, RAM bilen mekdebiň arasyndaky gatnaşyga gözegçilik edýän hasabatlary, düzgün-nyzam maglumatlary, tertip-düzgüniň we demografiki gurluşyň arasyndaky baglanyşygy görkezýän derňewleri, ýol görkeziji geňeşiniň kadasynyň simulýasiýasyny we RAM-a degişlidigine garamazdan ýazgylary görünmeýän okuwçylara gözegçilik etdik. Şeýlelik bilen, meýdanda ýüze çykýan töwekgelçilikler; Occursüze çykmazdan ozal çaklap bilýän, alamatlary ir tanap bilýän, mekdebe yzygiderli gözegçilik edýän, ýolbelet zerurlyklaryny kesgitleýän we maglumatlara esaslanýan gatyşmak ukybyny dolandyryp biljek has güýçli çarçuwany döretdik Guidanceolbaşçylygymyzy, töwekgelçilige gözegçilik etmegi we irki gatyşmak ukybymyzy giňeltdik. Orta bilim edaralarymyzda okuwçylaryň ýoklugyna, akademiki üstünliklerine, düzgün-nyzam ýazgylaryna we sosial sazlaşyk görkezijilerine baha berýän emeli intellekt bilen goldanýan gözegçilik gurluşyny döretdik. Mekdepden çykmagy we ýoklugy yzarlamak taslamalaryny başladyk. Düzgün-nyzam temmi derňewi modeli bilen maglumatlara esaslanýan töwekgelçiliklere gözegçilik edip başladyk. Öňüni almak, gatyşmak we ugratmak Mehanizmleri berkitdik. MEBİ görkezme modullary bilen, okuwçylarymyza duýgudaşlyk, gahar-gazap dolandyryşy, dawa-jenjelleri çözmek, deň-duşlaryň basyşy we sanly howpsuzlyk ýaly ugurlarda goldaw berilmegini üpjün etdik. Deňdeşleriň kemsidilmegine garşy göreşmek we mugallymlarymyzyň abadançylygyny berkitmek maksady bilen taslamalaryň çäginde Milli Bilim akademiýasyny goşmak bilen ýol görkeziji okuwlary we mugallymlary taýýarlamagy giňeltdik. Bu ugurdaky institusional mümkinçiliklerimizi has güýçli alyp bardyk Ygtybarly mekdep çemeleşmesi bilen, meýdançada anyk we institusional çäreler bilen mekdep howasyny berkitdik. Içeri işler ministrligimiz bilen utgaşdyrylan Mekdep ýagdaýyna baha beriş terezisi bilen töwekgelçilik ýerlerini has takyk kesgitledik. Bu masştabyň kömegi bilen, okuw ýylynda 1,136 mekdep hukuk goraýjy işgärini we 24,214 ygtybarly bilim utgaşdyryjy işgärini belledik. 21103 mekdebiň giriş we çykyş sagatlarynda 6105 topar bilen meýdança goldaw berdik. Talyplara hyzmat meýilnamalaşdyrmak we yzarlamak ulgamlaryndan başlap, sanly gözegçilik barlaglaryna, mekdep howpsuzlygy üçin strategiki çärelere taýýarlyklardan başlap, edaraara koordinasiýa çenli köp sanly mowzukda işledik Talyplar üçin awtobus yzarlaýyş ulgamlary arkaly mekdeplere howpsuz transport üpjün etmek üçin talyplar üçin bir model taýýarladyk we durmuşa geçirdik. Elbetde, bu ädimleriň hemmesini diwersifikasiýa etmek we zerurlyga görä güýçlendirmek arkaly çagalarymyz üçin howpsuz mekdep howasyny gowulaşdyrmak, elbetde, sagdyn nesilleri terbiýelemek jogapkärçiligimiziň möhüm bölegidir Kukiler, web sahypasyndan iberilen we ulanyjynyň web brauzeri tarapyndan ulanyjynyň göz aýlaýarka ulanyjynyň kompýuterinde saklanýan ownuk maglumatlar bölekleridir. Brauzeriňiz her habary gutapjyk diýilýän kiçijik faýlda saklaýar. Serwerden başga bir sahypa haýyş edeniňizde, brauzeriňiz gutapjygy serwere iberýär. Gutapjyklar, web sahypalary üçin maglumatlary ýatda saklamak ýa-da ulanyjylaryň brauzer işjeňligini ýazdyrmak üçin ygtybarly mehanizm hökmünde döredildi Bu gutapjyklar web sahypasynyň işlemegi üçin zerurdyr we ulgamlarymyzda öçürilip bilinmez. Bular, adatça, diňe amallaryňyzy gaýtadan işlemek üçin döredilýär. Bu amallar, gizlinlik islegleriňizi düzmek, hasabyňyza girmek ýa-da anketany doldurmak ýaly hyzmat islegleriňizi öz içine alýar. Bu gutapjyklar barada blokirlemek ýa-da duýduryş bermek üçin brauzeriňizi sazlap bilersiňiz, emma şeýle etseňiz sahypanyň käbir bölekleri işlemän biler Bu gutapjyklar, sahypamyzyň işleýşini ölçäp we gowulandyryp biler ýaly, sahypa girýänleriň we traffik çeşmeleriniň sanyny sanamaga mümkinçilik berýär. Haýsy sahypalara iň az girilýändigini we girýänleriň sahypa nädip girýändigini öwrenmäge kömek edýär. Bu gutapjyklar tarapyndan toplanan ähli maglumatlar jemlenendir we şonuň üçin anonimdir. Bu gutapjyklara rugsat bermeseňiz, sahypamyza haçan gireniňizi bilmeris Bu gutapjyklar, wideo we göni söhbetdeşlik ýaly ösen işlemegi we şahsylaşdyrmagy hödürlemäge mümkinçilik berýär. Bular biziň ýa-da sahypalarymyzda ulanýan hyzmatlarymyzy üçünji tarap üpjün edijiler tarapyndan kesgitlenip bilner. Bu gutapjyklara rugsat bermeseňiz, bu funksiýalaryň hemmesi ýa-da käbiri dogry işlemän biler Bu gutapjyklar, mahabat hyzmatdaşlarymyz tarapyndan sahypamyzda goýuldy. Bular, gyzyklanma bildirýän profiliňizi döretmek we beýleki sahypalarda degişli mahabaty görkezmek üçin degişli kompaniýalar tarapyndan ulanylyp bilner. Brauzeriňizi we enjamyňyzy özboluşly kesgitlemek arkaly işleýärler. Bu gutapjyklara rugsat bermeseňiz, dürli saýtlarda şahsylaşdyrylan mahabat tejribesini hödürläp bilmeris Bellik: Kukiler syýasatyna garamazdan mahabatlar görkezilýär Bu gutapjyklar, mazmunymyzy dostlaryňyz we toruňyz bilen paýlaşmak üçin sahypamyzda ýerleşdirilen dürli sosial media hyzmatlary tarapyndan gurnalýar. Beýleki sahypalary ulananyňyzda we gyzyklanma profiliňizi döredeniňizde brauzeriňizi yzarlap bilerler. Bu, girýän beýleki sahypalaryňyzdaky mazmuna we habarlara täsir edip biler. Bu gutapjyklara rugsat bermeseňiz, bu paýlaşma gurallaryny ulanyp ýa-da görüp bilmersiňiz