Azerbaýjanyň global energiýa howpsuzlygyna we ýaşyl energiýa geljegine goşan goşandy - SÖENTGI

Häzirki wagtda Azerbaýjan tarapyndan başlanan we hyzmatdaş ýurtlar bilen bilelikde durmuşa geçirilýän Günorta gaz koridory asewraziýanyň iň möhüm energiýa taslamalaryndan biridir. Uzynlygy 3500 kilometre barabar bu koridor Hazaryň basseýnini Europeanewropa bazarlary bilen birleşdirýän strategiki energiýa liniýasy bolup hyzmat edýär Muny deputat Rizwan Nabiýew AZERTAC-a beren beýanatynda aýtdy Onuň sözlerine görä, koridoryň esasy bölekleri bolan TANAP we TAP, Europeewropanyň energiýa üpjünçiliginiň diwersifikasiýasyna möhüm goşant goşýarlar. TANAP-yň ýyllyk geçirijilik ukyby 16 milliard kub metr bolup, geljekde ony 31 milliard kub metre çenli ýokarlandyrmak meýilleşdirilýär "TAP turbageçirijisiniň geçirijilik kuwwaty 10 milliard kub metre barabar bolup, ony kem-kemden 20 milliard kub metre çenli ýokarlandyrmak meýilleşdirilýär. Azerbaýjanyň energiýa pudagynda gazanan netijeleri statistiki görkezijilerde-de öz beýanyny tapdy. 2025-nji ýylda ýurtda 51 milliard kub metrden gowrak tebigy gaz öndürildi, şolardan 25 milliard kub metr eksport edildi. Europeanewropa Bileleşigi bolup durýar, kabul edýän ýurtlaryň sanawyna Germaniýanyň we Awstriýanyň goşulmagy, gaz üpjünçiliginiň 2022-nji ýylda gol çekilen Energetika hyzmatdaşlygy şertnamasynyň çäginde artjakdygyny görkezýär. 2021-nji ýylda bu görkeziji EUB-den umumy gaz importynda 13 milliard kub metre golaý bolar "Azerbaýjanyň geostrategiki ýagdaýy ýurdy diňe bir energiýa öndürijisi etdi. Gazagystan, Türkmenistan we beýleki Merkezi Aziýa döwletleri Azerbaýjanyň üstünden geçýän transport we energiýa ugurlaryna uly gyzyklanma bildirýärler "-diýdi Rizwan Nabiýew Deputatyň sözlerine görä, Baku halkara deňiz söwda porty, Baku-Tbilisi-Kars demir ýoly we Orta koridor ýurduň Gündogar-Günbatar arabaglanyşygyndaky roluny güýçlendirýär. Prezident Ylham Alyýewiň belleýşi ýaly, Azerbaýjan diňe bir energiýa öndürijisi däl, eýsem ygtybarly üstaşyr ýurt. Onuň sözlerine görä, Azerbaýjan tarapyndan durmuşa geçirilýän energiýa syýasaty diňe bir ykdysady däl, eýsem geosyýasy taýdan hem möhümdir: "Baku-Tbilisi-Jeýhan, Baku-Tbilisi-Erzurum, TANAP, TAP we Orta Koridor ýaly taslamalar ýurduň sebit we halkara pozisiýasyny güýçlendirdi. Bu taslamalar Azerbaýjanyň Europeewropanyň energiýa howpsuzlygy, türk dünýäsiniň ykdysady integrasiýasy we Merkezi Aziýanyň dünýä bazarlaryna çykmagyndaky möhüm roluny hasam artdyrýar. Netijede, energiýa diplomatiýasy ýurduň daşary syýasatynyň esasy sütünleriniň birine öwrüldi. Azerbaýjanyň energiýa strategiýasy eýýäm täze tapgyra gadam basdy. Onlyurt diňe bir uglewodorod baýlyklary bilen çäklenmän, eýsem gaýtadan dikeldilýän energiýa potensialy üçinem ünsi özüne çekýär. Resmi maglumatlara görä, Azerbaýjanda 157 gigawatdan gowrak ýaşyl energiýa potensialy bar. Bu ugurdaky möhüm taslamalaryň biri 2022-nji ýylda gol çekilen "Hazar-Gara deňiz energiýa kabeli" taslamasy bolup, Kawkazdan Europeewropa geçirilmegini göz öňünde tutýar we Europeanewropa Bileleşigi tarapyndan ileri tutulýan taslama hasaplanýar. Bolgariýanyň bu işe gatnaşmagy taslamanyň giňelmeginiň geljegini artdyrýar. " Rizwan Nabiýewiň pikiriçe, Azerbaýjanyň ýaşyl energiýa pudagynda goýan maksatlary çalt durmuşa geçirilýär. Geljek ýylyň ahyryna çenli gün we ýel energiýasynyň umumy kuwwatyny 2 gigawata çenli ýokarlandyrmak meýilleşdirilýär we 2032-nji ýyla çenli bu görkeziji 8 gigawata çenli ýokarlandyrylar Gidroenergetika potensialy Garabagyň we Gündogar Zangezuryň ykdysady sebitlerinde hem çalt ösdürilýär. 300 megawatdan gowrak gidroelektrik kuwwaty eýýäm ulanylmaga berildi we bu sany artdyrmak boýunça işler dowam etdirilýär. Bu potensial, Azerbaýjanyň nebit we gaz eksportyny doldurýan täze energiýa çeşmesine öwrüler we ýurduň energiýa balansynda has durnukly we köptaraply model döreder. Häzirki wagtda Azerbaýjan global energiýa howpsuzlygyny üpjün etmekde möhüm rol oýnaýan we asewraziýanyň energiýa we transport kartasyny emele getirýän strategiki döwletleriň biridir. Energetika diplomatiýasy, eksport geografiýasyny giňeltmek we ýaşyl energiýa ugruna zyňmak ädimler ýurduň halkara pozisiýasyny has-da pugtalandyrar we uzak möhletleýin ösüş strategiýasynyň üstünlikli durmuşa geçirilmegini tassyklar "-diýdi 2026 © AZERTAC. Awtorlyk hukugy goralandyr. Maglumatyň ulanylyşy giperlink bilen görkezilmelidir