Azerbaýjanyň ykdysadyýeti, nebit däl pudagyň ösüşe itergi berýändigi sebäpli çydamlylygy görkezýär - ICCD Holding hasabaty

BAKU, Azerbaýjan, 16-njy iýun. Azerbaýjanyň ykdysadyýeti, Bakuwda Yslam Ösüş Bankynyň (IsDB) ýyllyk ýygnaklarynda ýaýradylan habara görä Günorta Kawkazyň iň uly ykdysadyýeti hökmünde öz ornuny saklamak bilen, durnuklylygy görkezdi we nebit däl ösüşe tarap barýar Yslam Söwda we Ösüş Palatasy (ICCD Holding) tarapyndan taýýarlanan “Azerbaýjanyň ýokarlanmagy: Ykdysady we maýa goýum perspektiwasy” hasabatynda Azerbaýjanyň jemi içerki önüminiň 2018-nji ýylda 47,11 milliard dollardan 2025-nji ýylda 76,05 milliard dollara çenli ýokarlanandygy, ilki bilen güýçli nebit bazarlary tarapyndan goldanylandygy, soňra bolsa sarp edijileriň islegi we nebit däl ykdysadyýetdäki pandemiýadan soňky dikelişi bilen aýdylýar Hasabatda: "Azerbaýjanyň ykdysadyýeti jemi içerki önümiň yzygiderli giňelmegi bilen häsiýetlendirilen berk durnuklylygy görkezdi" -diýdi. Hasabata görä, hökümetiň 2022–2026-njy ýyllardaky durmuş-ykdysady ösüş strategiýasy boýunça Azerbaýjanyň ykdysadyýeti gurluş taýdan özgerişlikleri başdan geçirýär we nebit we gaz pudagy esasy ösüş hereketlendirijisi hökmünde ýüze çykýar Nebit däl pudak 2025-nji ýylda jemi içerki önümiň 63% -ini, 2018-nji ýylda 52% ýokarlandy, uglewodorod pudagy önümçiligiň 27% -ini emele getirdi JIÖ-de paýyň azalmagyna garamazdan, nebit we gaz döwlet girdejileriniň merkezi bolmagynda galýar. "Uglewodorodlar umumy maliýe gymmatynyň 50% -ini we eksport girdejileriniň 90% -den gowragyny goldaýan döwletiň maliýe" diregi "bolmagynda galýar" -diýdi ICCD Holding, Azerbaýjanyň maýa goýum strategiýasynyň diwersifikasiýa gönükdirilendigini aýtdy. Esasy serişdelere goýlan umumy maýa goýum 2025-nji ýylda 21,2 milliard manata (takmynan 12,5 milliard dollar) ýetdi. 2026-njy ýylyň ýanwar-mart aýlarynda esasy serişdelere maýa goýumlary 2,38 milliard dollar bolup, geçen ýyl bilen deňeşdirilende 14,9 göterim artdy Hasabatda, daşary ýurt maýa goýumlarynyň umumy mukdarynyň 71% -ini emele getirýän nebitiň we gazyň agdyklyk etmegini dowam etdirýändigi bellenildi, ýöne hökümetiň oba hojalygyna, logistika, maglumat we aragatnaşyk tehnologiýalaryna we syýahatçylyga maýa çekmek ugrundaky tagallalaryna ünsi çekdi Jemgyýetçilik infrastrukturasynyň çykdajylary we maýa goýum howasynyň özgertmeleri has giň maýa akymyny goldady ICCD Holding-iň habaryna görä, Azerbaýjanyň daşary ýurt maýa goýum profilinde deňagramlylygyň alamatlary bar Nebit we gaz pudagyna maýa goýumlarynyň 2025-nji ýylda 1,78 milliard dollara çenli azaljakdygy çak edilse-de, nebit däl pudaga goýulýan maýa goýumlarynyň geçen ýyl bilen deňeşdirilende iki esse artyp, 620 million dollara ýetmegine garaşylýar Hasabatda "Bu üýtgeşiklik, energiýanyň esasy maýa sürüjisi bolmagynda galýandygyna garamazdan, halkara maýa goýumçylaryny gazyp almaýan pudaklara üstünlikli çekýändigini görkezýär" -diýdi Hasabatda, şeýle hem, 2030-njy ýyla çenli elektrik energiýasynyň öndürilişinde täzelenýän çeşmeleriň paýyny 30 göterime çenli ýokarlandyrmak we 2050-nji ýyla çenli parnik gazlarynyň zyňyndylaryny 40 göterim azaltmak meýilnamalaryny goşmak bilen, Azerbaýjanyň energiýa geçiş maksatlary görkezildi Günbatar Aziýa bilen Gündogar Europeewropanyň arasynda ýerleşýän Azerbaýjan, Hytaý bilen Europeewropany ortaça 15 günlük tranzit bilen baglanyşdyrýan Trans-Hazar Gündogar-Günbatar Söwda we Tranzit Koridorynyň üsti bilen sebit logistika we söwda merkezi roluny güýçlendirýär. Hasabata görä, 2025-nji ýylda daşary söwda dolanyşygy 49,4 milliard dollara ýetip, geçen ýyl bilen deňeşdirilende 3,8 göterim ýokarlandy we eksport importdan ýokarydy