Azerbaýjan, Nehçiwandan nebit däl eksport we iberiş üçin döwlet goldawyny teklip eder

BAKU, Azerbaýjan, 9-njy iýun. Prezident Ylham Alyýew, çeşme däl önümleriň eksportyny höweslendirmek we transport çykdajylaryna subsidiýa bermek üçin goşmaça çäreler barada karara gol çekdi Kararda, dünýäde bolup geçýän çylşyrymly geosyýasy prosesleriň milli ykdysadyýetine ýaramaz täsirini azaltmak, global üpjünçilik zynjyryndaky bökdençlikler, daşary ýurt bazarlarynda durnuksyzlyk, şeýle hem ýurduň strategiki ykdysady özygtyýarlylygyny azaltmak üçin ýurduň ykdysady durnuklylygyny berkitmek üçin serişde däl pudagyň ösüşiniň aýratyn möhümdigi aýdylýar Resurs däl pudagyň gurluşynda görlen oňyn tendensiýalara garamazdan, içerki önümler üçin, şeýle hem Nahçiwan awtonom respublikasynda öndürilen önümler üçin daşary bazarlara çykmak Azerbaýjan respublikasynyň beýleki sebitleri bilen çäklenýär Nebit we gaz däl pudagyň eksport potensialynyň doly durmuşa geçirilmegine päsgel berýän esasy faktorlaryň biri, Nahçiwan awtonom respublikasynda öndürilen önümleriň gabaw astyndaky ýurduň beýleki sebitlerine daşalmagy üçin ýokary logistika çykdajylarydyr. Esasanam ýerli nebit we gaz garaşsyz önümleri adaty önümlerden tapawutlylykda täze we alternatiw daşary ýurt bazarlaryna ugrukdyranda, ýokary transport çykdajylary eksportçylaryň bäsdeşlik ukybyny ep-esli çäklendirýär. Logistika zynjyrynyň çylşyrymlylygy we uzak aralyklara iberilmegi üçin önümçilik çykdajylarynda transport çykdajylarynyň köp paýy eksportyň haryt we geografiýa taýdan diwersifikasiýa edilmegine päsgel berýän faktorlardyr. Netijede, nebit we gaz önümleriniň umumy eksportdaky paýy potensialyndan pesdir Bu karara laýyklykda, nebiti we gaz däl önümleriň eksportyny höweslendirmek we Nakhiwan awtonom respublikasynda öndürilen önümleriň ýurduň beýleki sebitlerine daşalmagyna goldaw bermek, azerbaýjan nebit-gaz garaşsyz önümleri eksport edilenden soň, transport goldawy tölegleri (mundan beýläk “eksport transport goldawy” diýlip atlandyrylýar) döwletiň býudjetinden alynýan çykdajylar, bu harytlaryň çykdajylary, döwlet býudjetinden alynýar. barmaly ýeri we ulag görnüşi. Mundan başga-da, Nakhiwan awtonom respublikasynda öndürilen we Azerbaýjan respublikasynyň çäginden geçýän ýollar bilen daşalýan azerbaýjan önümleriniň daşalmagy üçin döwlet býudjetinden içerki transport subsidiýasy (mundan beýläk “içerki transport subsidiýasy”) tölener Kararda, iberişiň demir ýol, howa we deňiz ulaglary, şeýle hem Azerbaýjan Respublikasynda hasaba alnan awtoulag ulaglary bilen amala aşyrylmagy şerti bilen eksporta iberilýän harytlary daşamak üçin çykdajylar üçin nagt tölenen mukdara görä hasaplanylýar - bu transportyň 50% -i (transportyň 50% -i) hasaba alynmaýar. daşamak ýol, demir ýol we howa ulaglary bilen amala aşyrylýan şertlerde ulanylýar - 15 (on bäş)%, transport deňiz gatnawy bilen amala aşyrylýan bolsa - eksport edilýän harytlaryň gümrük bahasynyň 5 (bäş)% Eksport transporty üçin subsidiýanyň soňky mukdary, şu Kararyň 3.1.1 we 3.1.2-nji bölümlerine laýyklykda hasaplanan mukdardan azdyr Içerki ulag goldawynyň mukdary, Nahçiwan awtonom respublikasynda öndürilen Azerbaýjan respublikasynyň nebit we gaz däl harytlarynyň gury ýer transportynda ýüze çykan transport çykdajylary üçin nagt tölenen mukdaryň 70 (ýetmiş) göterimi bolup, Azerbaýjan Respublikasynyň beýleki sebitlerine iberilýär Eksport we içerki ulag subsidiýalary, çärýek gutarandan soň eksportçy we satyjy (iberiji) tarapyndan degişli çärýekde amala aşyrylan ýükler üçin Azerbaýjan Respublikasynyň Ykdysadyýet ministrligi tarapyndan tölenýär Azerbaýjan Respublikasynyň Ministrler Kabineti 2026-njy ýylda şu kararyň 1-nji we 2-nji bölümlerinde göz öňünde tutulan goldaw görnüşleriniň töleglerini maliýeleşdirmek üçin teklipleri taýýarlamaly we üç aýyň içinde Azerbaýjan Respublikasynyň Prezidentine tabşyrmaly. Şol bir wagtyň özünde, Ministrler Kabineti 2027–2036-njy ýyllarda tölegleri maliýeleşdirmek üçin zerur serişdeleriň degişli ýyllar üçin döwlet býudjetiniň taslamasyna we üç aýyň içinde düzgünleri tassyklamagy talap edýär. eksport we içerki ulag goldawy tölenende azerbaýjan nebit we gaz garaşsyz harytlaryň gelip çykyşyny, bu goldaw goldawynyň ulanylmaýan amallarynyň we şahsyýetleriniň sanawyny we degişli kadalaşdyryjy kanunlary kesgitlemek we bu barada maglumat Azerbaýjan Respublikasynyň Prezidentine bermek Ykdysadyýet ministrligi, Azerbaýjan Respublikasynyň Maliýe ministrligi bilen utgaşyp, üç aýyň içinde eksport transport goldawyna hukugy bolan nebit we gaz däl harytlaryň we ýurtlaryň (ýurtlaryň toparlarynyň) sanawyny, eksport we içerki transport üçin goldaw mukdaryny tölemek üçin arzalary tabşyrmagyň tertibi, şeýle hem köp sanly transport transporty üçin goldawyň mukdaryny hasaplamagyň tertibi bolmaly Azerbaýjan we şu Karardan gelip çykýan beýleki meseleleri çözmek üçin zerur çäreleri görmeli Bu Kararyň 1-3 bölümleri 2026-njy ýylyň 1-nji sentýabryndan güýje girýär we 2036-njy ýylyň 30-njy sentýabryna çenli eksport we içerki transporta degişli 2036-njy ýylyň 31-nji dekabry aralygynda güýje girýär