Azerbaýjan banklarda stres synagy düzgünlerini tassyklaýar

BAKU, Azerbaýjan, 8-nji maý. BAKU, Azerbaýjan, 8-nji maý. Azerbaýjanyň Merkezi Bankynyň (CBA) Dolandyryş Geňeşi "Banklarda stres synagy düzgünini" tassyklady Degişli karara CBA başlygy Taleh Kazimow gol çekdi Düzgünnama banklarda töwekgelçiligi bahalandyrmak, stres synaglaryny guramak, modelleri işläp düzmek we netijelere baha bermek üçin esas döredýär Täze düzgünnamalara laýyklykda banklardan töwekgelçilik profiline ýaramaz täsir edip biljek wakalary kesgitlemek we baha bermek we degişli meýilnamalary düzmek üçin stres synaglaryny geçirmek talap edilýär. Stress synaglary, beýleki degişli bölümler bilen utgaşyklykda töwekgelçiligi dolandyrmak üçin jogapkär bölümler tarapyndan taýýarlanmalydyr we Dolandyryş Geňeşi bilen ylalaşykdan soň Gözegçilik Geňeşi we Töwekgelçilikleri Dolandyryş Komiteti tarapyndan tassyklanmalydyr Stres synaglarynyň ýygylygy bankyň iş aýratynlyklaryna, töwekgelçilige, bazardaky we makroykdysady şertleriň üýtgemegine esaslanyp kesgitlener. Netijeler strategiki meýilnamalaşdyryş, töwekgelçilik islegi, içerki syýasatlar we töwekgelçilik çäkleri barada habar berer Düzgünnama, şeýle hem, stres-synag modelleriniň dizaýnyna talaplary kesgitleýär. Modeller, bankyň göwrümini, işini we töwekgelçilik profilini görkezýän ykdysady, maliýe we statistika teoriýasyna esaslanmalydyr. Statistik we ykdysady taýdan berk bolmaly we özara baglanyşyklary ykdysady görkezijileriň arasynda logiki taýdan girizmeli Mundan başga-da, stres synaglary taýýarlanylanda ekonometrik modeller ulanylmaly we modeller dürli ykdysady döwürlerde we ssenariýalarda synagdan geçirilmelidir. Makroykdysady görkezijileriň bankyň töwekgelçilik profiline edýän täsirini hem çaklamaly Düzgünnama laýyklykda banklar portfelde ýa-da bank derejesinde duýgurlyk we ssenariý derňewleri geçirmeli. Duýgurlyk derňewleri töwekgelçilik faktorlarynyň banka edýän täsirini ölçemegi maksat edinýär. Bu nukdaýnazardan göterim derejeleriniň üýtgemegi, likwid aktiwleriň bahasynyň peselmegi, iri kontragentleriň bankrotlygy we beýleki zarbalar bahalandyrylyp bilner Ssenariý derňewleri "gaty amatsyz", "amatsyz" we "ähtimal" ssenariýalarda geçiriler. Derňewler taryhy maglumatlary we gipotetiki wakalary göz öňünde tutar Resminama laýyklykda banklar iň azyndan likwidligi, karzy, bazary we amaly töwekgelçilikleri boýunça stres synaglaryny geçirmeli. Likwidlilik töwekgelçiligi synaglary bazar ýagdaýyny, karzy we beýleki töwekgelçilikleri göz öňünde tutar Karz töwekgelçiliginiň derňewi, şeýle hem karz bukjasynyň aýratynlyklaryna we girew hökmünde hereket edýän gymmatly kagyzlaryň bahasyna täsir edip biljek wakalara baha berer Amal töwekgelçilik stres synaglary, ykdysady çökgünlik döwründe bank içindäki galplyklaryň köpelmegi ýaly töwekgelçilikleri hem göz öňünde tutmalydyr. Bazar töwekgelçiliginiň derňewi, göterim derejeleriniň, walýuta hümmetleriniň, gymmatly kagyzlaryň we harytlaryň bahalarynyň üýtgemeginiň banka edýän täsirine baha berer Düzgünnama "aşaky" stres synaglary üçin talaplary hem öz içine alýar. Şeýlelik bilen, CBA 30-njy dekabra çenli ýyllyk stres synaglary we her ýylyň 30-njy iýunyna çenli ýarym ýyllyk stres synaglary üçin banklara makroykdysady çaklamalary iberer Ulgam taýdan möhüm banklar ýarym ýyllyk we ýyllyk, beýleki banklar bolsa her ýyl "aşaky" stres synaglaryny geçirmeli. Annualyllyk stres synaglarynyň netijeleri we hereket meýilnamasy makroykdysady çaklamalar tabşyrylandan soň 45 senenama gününiň dowamynda CBA-a tabşyrylmalydyr Düzgünnama laýyklykda, "aşaky" stres synaglarynda karz bukjasynyň maksatly azalmagy, töwekgelçilik toparlarynyň gowulaşmagy ýa-da amatsyz ýagdaýlarda girdejiniň emeli köpelmegi ýaly ýagdaýlara ýol berilmeýär CBA tarapyndan iberilen netijelere 30 senenama gününiň dowamynda baha berler we netijeler töwekgelçilige esaslanýan gözegçilik prosesinde hasaba alynar Trend habar gullugynyň WhatsApp kanalynda has köp täzelik bilen habarly boluň