Oba hojalygynda täze tapgyr: Döwlet maksatnamasy bu pudakda häzirki zaman ösüş modelini emele getirýär

"2026-2030-njy ýyllar üçin Azerbaýjan Respublikasynda oba hojalygy, balykçylyk we suw hojalygy önümlerini öndürmek we gaýtadan işlemek boýunça döwlet maksatnamasy", ýurduň oba hojalygy syýasatynyň indiki tapgyryna geçişi görkezýän möhüm resminama. Bu programmanyň manysyna diňe oba hojalyk önümleriniň önümçiliginiň mukdaryny ýokarlandyrmak hökmünde baha bermek dogry bolmaz. Resminama has giň çemeleşmä esaslanýar, ýagny oba hojalygynyň çig mal önümçiligine esaslanýan adaty modelden öndürijilik, gaýtadan işlemek, logistika, eksport, innowasiýa we gymmatlyklar zynjyryna esaslanýan häzirki zaman ösüş modeline geçmegi Ylym we bilim ministrliginiň Ykdysadyýet institutynyň "Oba hojalygynyň ykdysady meseleleri" bölüminiň müdiri, doktor usunus Sadigow bu pikirleri AZERTAC-a aýtdy Prezidentiň 2026-njy ýylyň 25-nji maýynda çykaran karary bilen bu maksatnamanyň esasy maksadynyň, oba hojalygynyň önümçiliginiň we gaýtadan işleýän ýerleriniň bäsdeşlige ukyplylygyny ýokarlandyrmak, ýokary bahany döredýän intensiw ekerançylyga geçmegi çaltlaşdyrmak we azyk howpsuzlygyny güýçlendirmek hökmünde kesgitlenýändigini aýtdy "Bu maksatnamanyň esasy artykmaçlygy, oba hojalygyna diňe" ekiş we hasyl ýygnamak "nukdaýnazaryndan däl-de, tutuş ykdysady ulgam hökmünde garalmagydyr. Oba hojalygy, balykçylyk we suw hojalygy önümlerinden başga-da, resminama gaýtadan işlemek, sowuk ammar, galla siloslary (däne saklaýyş desgalary), logistika, maliýe çeşmelerine elýeterlilik, ätiýaçlandyryş, sanly hyzmatlar, oba hojalygy bilimleri we innowasiýa. Sesi bilen ölçelmeýär Önümçiligi ýokarlandyrmak programmada aýratyn orny eýeleýär. Mysal üçin, bugdaýyň öndürijiligini 40,3 sentden 50 sentre çenli, pagtanyň öndürijiligini bolsa 36,1 sentden 50 sentre çenli ýokarlandyrmak meýilleşdirilýär. Döwrebap suwaryş ulgamlarynyň ulanylýan ýerlerini 130,000 gektardan takmynan 300,000 gektara çenli ýokarlandyrmak resminamanyň iň möhüm maksatlaryndan biridir. Bu tötänleýin mesele däl. Azerbaýjan ýaly suw baýlyklary çäkli ýurtda oba hojalygyny ösdürmegiň geljegi ýeriň giňelmegine däl-de, eýsem ýer we suw baýlyklarynyň has netijeli ulanylmagyna bagly bolar. Şonuň üçin çeşmäniň netijeliligi, suwaryş tehnologiýalary we howanyň durnuklylygy boýunça maksatnama döretmek strategiki taýdan dogry çemeleşme "-diýdi Sad.Sadigow Döwlet maksatnamasynda maldarçylyk pudagynda esasy ünsi mallaryň tohum düzümini gowulaşdyrmak, has köp öndürýän we köpeldýän haýwanlaryň paýyny artdyrmakdygyny aýtdy: "Resminama 2025-nji ýylda 2,5 göterimden 2030-njy ýyla çenli takmynan 10 göterime çenli köpelmegi maksat edinýär. Mundan başga-da, azyndan 20 göterim sygyr etini öndürýär, azyndan 10 göterim goýun öndürýär. maldarçylyk, köpeltmek potensialyna we intensiw ekerançylyga esaslanýan has öndürijilikli model üçin suw hojalygynyň önümçiliginiň 3,400 tonnadan 7,700 tonna çenli ýokarlanmagy balykçylygyň indi goldaw pudagy hökmünde däl-de, eýsem aýratyn ykdysady potensialy bolan pudak hökmünde görkezilendigini görkezýär Bu programmanyň ýene bir möhüm tarapy, gymmatlyklar zynjyrydyr. Oba hojalygynda esasy mesele köplenç önüm öndürmekde däl-de, önümçilikden soňky döwürde - üpjünçilik, saklamak, gaýtadan işlemek, gaplamak, logistika we satuwda ýüze çykýar. Daýhan önüm öndürýän bolsa, ony has girdejili saklap, gaýtadan işläp we satyp bilmese, oba hojalygynda hakyky girdejiniň ösüşi çäkli bolup galýar. Maksatnamada sowuk ammarlaryň mukdaryny 400 müň tonnadan takmynan 500 müň tonna çenli ýokarlandyrmak we däne siloslarynyň mukdary 1,9 million tonnadan 2,05 million tonna çenli ýokarlandyrmak ýaly maksatlar möhümdir. Bu hili infrastruktura öndürijiniň bazaryň öňündäki gowşak ýagdaýyny birneme azaldyp, önümçiligiň ýitgisini azaldyp biler Onuň sözlerine görä, resminamada oba hojalygyny ätiýaçlandyryş we sanlaşdyrmak meselelerine aýratyn üns berilmegi oňyn zat "Agrar ätiýaçlandyryş bilen örtülen ýerleri 386 müň gektardan 1 million gektara çenli azaltmak, sanly hyzmatlar arkaly berilýän oba hojalygyna döwlet goldaw hyzmatlarynyň paýyny 55 göterimden 100 göterime çenli ýokarlandyrmak meýilleşdirilýär. Bu, daýhanyň döwlet goldawyna elýeterliligini has netijeli we aç-açan edip biler. Hereöne bu ýerde esasy mesele diňe hyzmatlary sanlaşdyrmak däl, eýsem bu hyzmatlaryň hakyky daýhanlar üçin elýeterli we işlemegi. Sanly ulgam diňe bir kagyz proseduralaryny elektron görnüşine öwürmek üçin däl, eýsem kararlary has takyk, habarly we aç-açan etmek üçin ulanylmaly. Şeýle-de bolsa, programmanyň üstünlikleri diňe maksatlaryň dogry kesgitlenmegine bagly däldir. Esasy mesele ýerine ýetirişiň hili. Oba hojalygynda ençeme ýyl bäri görülýän meseleler - kiçi fermalaryň bölekleýin gurluşy, daýhanlar üçin maliýe çeşmelerine elýeterliligiň kynlygy, gaýtadan işleýänler bilen öndürijileriň arasynda utgaşdyrylmazlyk, bazar bahalarynyň durnuksyzlygy, suw üpjünçiligi we tehnologiýa elýeterliligi çäklendirilen meseleler diňe administratiw kararlar bilen doly çözülip bilinmez. Bu ýerde daýhanlar, gaýtadan işleýänler, logistika kompaniýalary, banklar, ätiýaçlandyryş edaralary, ylmy we bilim edaralarynyň arasynda hakyky utgaşdyryş mehanizmi döredilmeli "-diýdi Bölüm müdiriniň pikiriçe, Döwlet maksatnamasynyň esasy manysy oba hojalygyny has gymmatly, bäsdeşlik we tehnologiýa esaslanýan ykdysady ugura öwürmek: "Bu maksatnama diňe önümçilik görkezijileriniň ýokarlanmagy hökmünde durmuşa geçirilse, onuň täsiri çäkli bolup biler. Valueöne bu maksatnama gymmatlyklar zynjyry, sebitleýin ýöriteleşdirme, oba hojalygyny gaýtadan işlemek, innowasiýa, suw we ýer baýlyklaryny netijeli dolandyrmak, daýhanlaryň bazara elýeterliligini giňeltmek ugrunda giňişleýin durmuşa geçirilse, oba hojalygy ýurduň nebit däl ykdysadyýetinde has möhüm rol oýnap biler Netijede, 2026-2030-njy ýyllar üçin Döwlet maksatnamasy oba hojalygynyň ösüşi taýdan möhüm mümkinçilik döredýär. Bu mümkinçiligi hakyky netijä öwürmegiň esasy şerti, programmanyň resmi däl, ýöne ykdysady logika esaslanýan görnüşde amala aşyrylmagydyr. Oba hojalygyny ösdürmek diňe bir hasyl öndürmek bilen çäklenmän, has akylly, has täsirli, has girdejili we has durnukly önümçilik ulgamyny gurmak bilen baglanyşyklydyr. Bu, bu maksatnamanyň strategiki gymmaty " 2026 © AZERTAC. Awtorlyk hukugy goralandyr. Maglumatyň ulanylyşy giperlink bilen görkezilmelidir