ABŞ-Eýran şertnamasynyň jikme-jiklikleri elementler boýunça yglan edildi - Kıbrıs gazet - Kıbrıs News, TRNC Soňky minut we gün tertibi habarlary

Düýbi Birleşen Arap Emirliklerinde (BAE) ýerleşýän Saud Arabystanynda ýerleşýän “Al Arabiya” kanaly ABŞ bilen Eýranyň anna güni Şweýsariýada gol çekjekdigi baradaky şertnamanyň maddalaryny yglan etdi “Al Arabiya” ABŞ-Eýran şertnamasynyň jikme-jikliklerini bir-birine mälim etdi 1-Eýran we ABŞ, häzirki söweşdäki ýaranlary bilen bilelikde şu düşünişmek Memorandumyna gol çekilmegi bilen Liwan ýaly ähli frontlarda söweşiň derrew we hemişelik bes ediljekdigini we mundan beýläk birek-birege garşy güýç ulanmak howpundan gaça durmagy maksat edinýändiklerini mälim edýärler. Jemleýji şertnama şu makalanyň we galan makalalaryň düzgünlerini tassyklar 2-Eýran bilen Amerikanyň Birleşen Ştatlary birek-biregiň özygtyýarlylygyna we territorial bitewiligine hormat goýmagy we birek-biregiň içerki işlerine goşulmakdan saklanmagy öz üstüne alýarlar 3-Eýran bilen Amerikanyň Birleşen Ştatlary, özara razylyk bilen uzaldylyp bilinjek iň köp 60 günüň dowamynda gepleşikler geçirmeli we gutarnykly ylalaşyga gelmäge borçlanýar 4- Bu düşünişmek Memorandumyna gol çekilenden dessine ABŞ deňiz gabawyny aýyrar, Eýrana garşy haýsydyr bir päsgelçiligiň ýa-da päsgelçilikleriň öňüni alar we iň köp 30 günüň içinde ulag hereketini doly güýjüne gaýtaryp berer; gämi gatnawy Eýran tarapynda uruşdan öňki ulag mukdaryna proporsional bolar. Amerikanyň Birleşen Ştatlary hem soňky şertnamadan 30 günüň dowamynda güýçlerini töwerekdäki sebitlerden çykarmagy maksat edinýär 5-Eýran, şu düşünişmek Memorandumyna gol çekenden soň, tehniki päsgelçilikleri aýyrmak we Eýran tarapyndan minalary zyýansyzlandyrmak zerurlygyny göz öňünde tutup, Pars aýlagyndan Oman deňzine we tersine söwda gämileriniň 30 günüň içinde uruşdan öňki mukdaryna gaýdyp gelmegini üpjün etmek üçin gyssagly çäreleri görer 6- Amerikanyň Birleşen Ştatlary sebitdäki hyzmatdaşlary bilen bilelikde Eýranyň dikeldilmegi we ykdysady ösüşi üçin iki tarap tarapyndan ylalaşylan giňişleýin meýilnamany döretmäge borçlanýar, şol bir wagtyň özünde azyndan 300 milliard dollar maliýeleşdirilmegini kepillendirýär. Bu meýilnamany gutarnykly şertnamanyň çäginde durmuşa geçirmegiň mehanizmi 60 günüň içinde düzüler 7- Amerikanyň Birleşen Ştatlary, häzirki wagtda Eýranyň öňünde durýan ähli sanksiýalary, şol sanda BMG Howpsuzlyk Geňeşini we Halkara Atom Energiýasy Guramasynyň (IAEA) Executiveerine ýetiriji geňeşiniň kararlaryny we gutarnykly şertnamanyň çäginde ylalaşylan meýilnama boýunça ABŞ-nyň başlangyç we ikinji sanksiýalaryny ýatyrmagy maksat edinýär 8-Eýran hiç haçan ýadro ýaragyny öndürmejekdigini gaýtalady. Eýran bilen Amerikanyň Birleşen Ştatlary, baýlaşdyrylan materialyň we özara ylalaşylan ýadro bilen baglanyşykly beýleki meseleleriň, şol sanda Eýranyň ýadro zerurlyklarynyň gutarnykly şertnamada ýeterlik derejede çözüljekdigi barada ylalaşýarlar; Jemleýji şertnama şu makalanyň düzgünlerini tassyklar 9- Eýran bilen Amerikanyň Birleşen Ştatlary gutarnykly ylalaşyk gazanylýança status-kony saklamak barada ylalaşýarlar: Eýran ýadro maksatnamasynyň status-kvo ýagdaýyny saklar we ABŞ Eýrana täze sanksiýalar girizmez ýa-da sebitdäki güýçlerini güýçlendirer 10- Bu Özara düşünişmek Memorandumyna gol çekilenden we sanksiýalar ýatyrylan gününe çenli ABŞ ABŞ-nyň Gaznasynyň Eýranyň çig nebitine, nebithimiýa önümlerine we olardan emele gelmegine gözegçilik etmegini, şeýle hem bank, ätiýaçlandyryş, transport we ş.m. ähli degişli hyzmatlaryň eksporty üçin boşadylmalary üpjün etmegini üpjün eder 11- Amerikanyň Birleşen Ştatlary, soňky şertnama boýunça gepleşikleriň gidişini göz öňünde tutup, Eýranyň doňdurylan ýa-da çäklendirilen serişdeleri we emläkleri boşadyljakdygyny we doly elýeterli boljakdygyny aýtdy. Esasy hasapda saklanylsa-da, geçirilse-de, bu serişdeler Eýranyň Merkezi Banky tarapyndan kesgitlenen ahyrky girdeji töleýjisi üçin ulanylar we ulanmak üçin doly elýeterli bolar. ABŞ bu meselede ähli zerur rugsatlary we ygtyýarnamalary bermäge borçlanýar 12-Eýran we ABŞ gutarnykly şertnamanyň we geljekdäki borçnamalaryň üstünlikli ýerine ýetirilişine gözegçilik etmek üçin durmuşa geçiriş mehanizmini döretmek barada ylalaşýarlar 13- Bu Özara düşünişmek Memorandumyna gol çekilenden we şu düşünişmek Memorandumynyň 4, 5, 10 we 11-nji maddalarynyň durmuşa geçirilişiniň başlandygy we bu ädimleriň durmuşa geçirilmeginiň dowam edýändigi barada kepillik alnandan soň, Eýran we ABŞ diňe galan maddalar barada gutarnykly şertnama üçin gepleşiklere başlar 14- Jemleýji şertnama BMG Howpsuzlyk Geňeşiniň hökmany karary bilen tassyklanar Emma şertnamanyň şertleri barada entek resmi beýanat berilmedi