ABŞ-Eýran dartgynlygy: uruş islendik pursatda bolup biler

ABŞ bilen Eýranyň arasynda köpden bäri dowam edip gelýän dartgynly gatnaşyklaryň fonunda gepleşikleriň indiki tapgyry ýene-de ünsi çekdi. Nuclearadro maksatnamasyny, sanksiýalary we sebitleýin howpsuzlyk meselelerini öz içine alýan bu proses taraplaryň arasynda ylalaşyk gazanylarmy diýen soraglary döredýär. Indi gepleşikleriň nähili tamamlanjakdygy gaty gyzykly bir nuans Öňki daşary işler ministri Elmar Mammadyýarow Modern.az-a beren beýanatynda ABŞ-Eýran konfliktiniň ynandyryjy we oňyn çözgüdini görmeýändigini aýtdy "Häzirki wagtda gepleşikler gizlin alnyp barylýar. Şonuň üçin beýannamalara esaslanyp bir zat aýtmak mümkin. ABŞ we Eýran tarapyndan dürli beýanatlar edilýär. Iň gyzykly ýeri, Ysraýyl beýannama bermegi bes etdi we indi Liwan bilen iş salyşmak isleýär. Eýranyň daşary işler ministri Pakistan, Saud Arabystany we Oman bilen baglanyşykly meseleleri ara alyp maslahatlaşmak meselesini ara alyp maslahatlaşaryn E.Mammadyýarow Trump-a garşy janyna kast etmek synanyşygynyň kazyýet işine täsiri barada aşakdakylary aýtdy: "Amerikalylar Owganystanda, Yrakda we beýleki ýerlerde söweşe başlanda, jemgyýet muňa garşy çykýar. Bu bir gije bolup geçmedi, ýöne ýuwaş-ýuwaşdan gar topy ýaly boldy. Netijede ABŞ 4-5 hepdeden soň harby operasiýalary togtatdy. Köp zat gepleşiklerde haýsy pozisiýanyň kabul ediljekdigine bagly. Gyzykly tarapy, Trump öz wekillerini Pakistana ibermek islemeýändigini görkezýär. diňe resmi beýannamalar berilmän, gizlin maglumatlary gowşurmakda araçy bolýanlaram bar, bu pursatda gepleşikleriň 1 hepde-10 günüň içinde haýsy tarapa gitjekdigini yzarlamalydyrys Syýasatşynas Elhan Sahinoglu islendik pursatda çaknyşygyň bolup biljekdigini aýtdy "ABŞ-Eýran söweşi bes edilen hem bolsa, näbellilik dowam edýär. Gepleşikler ýa-da çekişmeler ýok. Şeýle ýagdaýlarda dawa-jenjeliň bolmagy gün tertibinde galýar. Hormuz bogazy bilen baglanyşykly näbellilik hem dowam edýär. Hormuz bogazyny içerden Eýran, daşardan ABŞ gurşap alýar. Bu meselede ylalaşyk gazanmak kyn. Pakistanyň araçylygyna taraplar hem kölege salýarlar. Şeýle-de bolsa, Pakistan oňyn netijä gelmäge synanyşýar. Şeýle-de bolsa, birinji ýygnakda hiç hili netije gazanylmady, indi taraplar ikinji ýygnak bilen gyzyklanmaýar. Yslamabatda iki tarap hem duşuşsa-da, bu ylalaşyga getirmez " Syýasatşynas bu ýagdaýyň beýleki ýurtlary we Hytaýy alada goýýandygyny aýtdy: "Hytaý Eýranyň re regimeimini goldaýan we onuň ýykylmagynyň öňüni alýan hem bolsa, energiýa çeşmelerine mätäç. Hytaý indi ne Eýrandan, ne-de Aýlag ýurtlaryndan nebit satyn alyp biler. Hormuz bogazyndaky näbellilik Hytaýyň ykdysadyýetine ýaramaz täsir edýär. Bu, şu wagta çenli geçirilen gepleşikleriň umumy suraty. Her tarapyň şertleri bar, ýöne olar kabul edilmeýär. Şeýle-de bolsa, ýaraşygyň möhletini uzaltmak barada dilden ylalaşyk bolar, ýöne islendik ýerli konflikt islendik pursatda giň gerimli söweşe sebäp bolup biler. "