Казакстандын мунайга болгон көз карандылыгы инвесторлорду чочутпайт - серепчи

Жарыяланганы 3-июнь 2026 14:37 Казакстандык каржы аналитиги, PhD жана Казакстан Республикасынын Аудиторлор палатасынын мүчөсү Талант Калиева Курсивге Казакстандын мунайга көз карандылыгы узак мөөнөттүү инвесторлор үчүн негизги фактор эмес экенин айтты Анын пикиринде, ири мунай ресурстарынын болушу Казакстанды узак мөөнөттүү инвестициялоо үчүн карап жаткан потенциалдуу инвесторлорду токтотпойт. Эксперт бизнес үчүн өндүрүштүк мүмкүнчүлүктөргө жана жергиликтүү рынокто иштин сапатына байланыштуу башка факторлор алда канча маанилүү деп эсептейт "Менин оюмча, бир нерсеге кызыккан инвестор Казакстанда мунайдын көп экенинен коркпойт. Башка жактары бар, ал өзүнүн продукциясын канчалык жакшы жана сапаттуу чыгара алат, бул жерде Казакстанда инвестор биринчи кезекте ушуну карайт", - дейт Талант Калиева Анын айтымында, компаниялар биринчи кезекте өндүрүш шарттарын, инфраструктураны, логистиканы жана өлкөнүн ичинде эффективдүү иштөө мүмкүнчүлүгүн баалайт Талдоочудан Казакстандын экономикасынын мунайга көз карандылыгы узак мөөнөттүү чет элдик инвесторлорго таасир этүүчү фактор деп эсептейсизби деген суроого жооп беришти. Ал белгилегендей, мындай факторду эске алса болот, бирок ал инвестициялык чечимдерди кабыл алууда чечүүчү эмес Эскерте кетсек, экономиканы диверсификациялоо боюнча көп жылдык аракеттерге карабастан, Казакстан дагы эле мунай секторуна олуттуу көз каранды бойдон калууда. Нефть жана мунай продуктулары өлкөнүн экспорттук кирешесинин негизги бөлүгүн түзөт, ал эми экономиканын абалы дүйнөлүк товардык рыноктогу кырдаалга түздөн-түз байланыштуу. Бул мунай-газ тармагы бюджетке жана Улуттук фондго кирешелердин олуттуу үлүшүн камсыз кылат, ошондой эле чет өлкөлүк инвестицияларды тартуунун негизги булагы болуп калууда Мунайга дүйнөлүк баанын өзгөрүүсү салттуу түрдө теңгенин курсуна, инфляциянын деңгээлине, бюджеттин кирешесине жана өлкөнүн экономикасынын өсүү темпине таасирин тийгизет. Мунайга болгон жогорку баа менен Казакстан кошумча киреше алып, улуттук валюта бекемдеп, инвестициялык жигердүүлүк күчөйт, бирок баанын төмөндөшү учурунда бийликтер Улуттук фонддун каражаттарын жигердүү пайдаланууга жана бюджеттин чыгашаларын кайра карап чыгууга аргасыз болууда Атыраулык компания Швейцарияга мунай сатууну дээрлик эки эсеге кыскартты: бул жерден окуңуз Буга чейин Казакстандын мунай экспортун азайтып албаш үчүн Кашаганда оңдоо иштери жылдырылышы мүмкүн экенин жазганбыз