WUF13 “Турак жайдын социалдык-экономикалык күчү” деген темада талкуу өткөрдү (ФОТО)

БАКУ, Азербайжан, 19-май. Бүткүл дүйнөлүк шаар форумунун (WUF13) 13-сессиясынын алкагында “Турак жайдын социалдык-экономикалык күчү” деген темада панелдик талкуу болуп өттү Сессиянын жүрүшүндө катышуучулар туруктуу экономикалык өнүгүүнү жана социалдык адилеттүүлүктү камсыз кылууда турак-жай секторунун ролун талкуулашты Панелдик талкууда турак жай сектору бир эле учурда экономикалык кыймылдаткыч жана социалдык теңчиликтин куралы катары кызмат кыла аларын, ошондой эле өкмөт жарандардын татыктуу турак-жайга болгон укуктарын камсыз кылуу үчүн рыноктук механизмдердин таасирин кантип жөнгө сала алаарын талкуулады Иш-чарада президенттин Жабраил, Губадли жана Зангилан райондору боюнча атайын өкүлү Вахид Гаджиев жана Бириккен Улуттар Уюмунун Өнүктүрүү программасынын (ПРООН) жетекчисинин орун басары Франсин Пикап сөз сүйлөдү Президенттин Жебраил, Губадли жана Зангилан райондору боюнча атайын өкүлү Вахид Гаджиевдин айтымында, Азербайжан калкты туруктуу көчүрүү үчүн турак жай саясатынын социалдык жана экономикалык аспектилери бир убакта өнүгүүсү керек деп эсептейт "Турак жай – бул социалдык укук жана физикалык баш калкалоочу жай гана эмес. Бул экономикалык активдүүлүктүн кыймылдаткычы да. Социалдык инклюзиясыз туруктуу өсүштү камсыз кылуу мүмкүн эмес, бирок ошол эле учурда экономикалык мүмкүнчүлүктөрсүз ийгиликтүү көчүрүүгө жетишүү мүмкүн эмес", - деди ал Гаджиевдин айтымында, Азербайжандын оккупациядан бошотулган аймактарында 30 жылдык оккупациядан кийин реконструкциялоо жана курулуш иштери нөлдөн баштап натыйжалуу жүрүп жатат "Чыр-чатактан кийинки чөйрөдө турак-жай менен камсыз кылуу көбүнчө кайтып келүүнүн биринчи көрүнүктүү белгиси жана элдин ишенимин кайтаруунун пайдубалына айланат. Дал ошондуктан биз социалдык жана экономикалык өнүгүүнүн элементтерин бириктирип, акылдуу шаарларды жана айылдарды куруп жатабыз", - деп белгиледи өкүл Ал жаңы конуштарды курууда билим берүү жана медициналык инфраструктурага, калкты тейлөөнүн жеткиликтүүлүгүнө, ошондой эле экономикалык ишмердүүлүк үчүн шарттарды түзүүгө өзгөчө көңүл бурулуп жатканын баса белгиледи "Биз үйдүн чатырларына күн батареяларын орнотуу менен климатка ылайыктуу мүмкүнчүлүктөрдү максималдуу пайдаланып жатабыз. Бул тургундардын коммуналдык төлөмдөрүн азайтууга жардам берет. Ошондой эле адамдар мектептерге жана бала бакчаларга тез жетүүсү үчүн атайын велосипед жолдорун куруп жатабыз", - деди ал Андан тышкары, шаар куруу жана турак-жай саясаты боюнча француз эксперти Ив-Лоран Саповал турак жай саясатын социалдык да, экономикалык да маселе катары кароо керек, анткени турак жай глобалдык бакубаттуулуктун пайдубалын түзөт деп белгиледи "Турак жайга келгенде экономикалык жана социалдык маселелер бири-бири менен тыгыз байланышта. Кыймылсыз мүлк дүйнөлүк байлыктын 50% дан ашыгын түзөт, ал эми турак жай бул кыймылсыз мүлктүн 60-70% түзөт" деди ал Саповал белгилегендей, бүгүнкү күндө негизги көйгөйлөрдүн бири болгон турак жай фондун сактап калуу жана аны климаттын өзгөрүшүнө ыңгайлаштыруу болуп саналат "Көптөгөн адамдар көчүп же үйлөрүн климаттын өзгөрүшүнө гана эмес, демографиялык өзгөрүүлөргө, анын ичинде калктын улгайганына да ыңгайлаштырууга аргасыз болушат. Бул Европанын алдында турган негизги көйгөйлөрдүн бири", - деп баса белгиледи ал Анын айтымында, өлкөлөр дагы турак жай курулушун, өзгөчө социалдык турак жай секторун өнүктүрүүнү улантуулары керек "Социалдык турак жай жумуш үчүн башка жакка көчүүгө муктаж болгон жумушчулар үчүн гана эмес, студенттер үчүн да керек. Бул биздин өлкөлөр үчүн олуттуу маселе", - деп белгиледи эксперт Ошол эле учурда, Аль-Валид Филантропиясынын Башкы катчысы жана Бириккен Улуттар Уюмунун Хабитат уюмунун Араб мамлекеттери боюнча ак ниет элчиси Принцесса Ламия бинт Маджед Аль Сауд турак жайды максат катары эмес, адамдардын коопсуздугун, туруктуулугун жана кадыр-баркын камсыз кылуунун негизи катары кароо керектигин белгиледи Принцессанын айтымында, Alwaleed Philanthropies дүйнө жүзү боюнча дээрлик 45 жылдан бери турак жай программаларын ишке ашырып келет "Биз 1,2 миллион турак жай бердик жана адамдык өнүгүүгө жана гуманитардык долбоорлорго 5 миллиард доллардан ашык инвестиция тарттык. Кеп үйлөрдүн өзү жөнүндө эмес, үй-бүлөлөрдүн көз карандысыз жана өз алдынча болушуна жардам берүү жөнүндө", - деп баса белгиледи ал Мисал катары ал Бириккен Улуттар Уюмунун Өнүктүрүү программасы, Бириккен Улуттар Уюмунун Качкындар боюнча Жогорку Комиссарлыгы жана Сауд Аравиясы менен Йемендеги Король Салман жардам жана гуманитардык иш-аракеттер борбору менен биргелешкен долбоорду келтирди "Биз 600 үй бердик, бирок ушуну менен эле токтоп калган жокпуз. Ошондой эле йемендик үй-бүлөлөрдү жумушка орноштурууга алып келген кесиптик билим берүү программаларын ишке ашырдык. Бенефициарлардын саны дээрлик 5000 адамга жетти", - деди ал Принцесса Ламия бинт Маджед Аль Сауд, Alwaleed Philanthropies уюмунун башкы катчысы, 2030-жылга карата дүйнө калкынын болжол менен 60% шаарларда жашай турганын жана өкмөттөр бардык турак жай маселелерин өз алдынча чече албай турганын баса белгиледи Талкуунун жыйынтыгында турак жай секторун өнүктүрүү менен социалдык теңчиликтин принциптеринин ортосундагы тең салмактуулукту камсыздоого бирдиктүү мамилени иштеп чыгууга багытталган сунуштар жана сунуштар берилет Бакуда Бүткүл дүйнөлүк шаар форумунун (WUF13) 13-сессиясынын үчүнчү күнү өтүүдө Биринчи күнү жаңы шаардык күн тартибине арналган министрлердин жыйыны, министрлердин тегерек үстөлү, аялдар жана жарандык коомдун ассамблеялары, бизнес-сессиялар жана шаардын бакубаттуулугу боюнча талкуулар өткөрүлдү. Форумдун алкагында Бириккен Улуттар Уюмунун жана Азербайжандын желектерин көтөрүү аземи да өттү Форумдун экинчи күнү тарыхта биринчи жолу өтүп жаткан Лидерлер саммити менен көңүлдөрдү бурду. Ошол күнү дүйнөлүк турак жай кризиси, урбанизация саясаты жана шаарлардын туруктуулугу боюнча жогорку деңгээлдеги талкуулар өткөрүлдү. Ошол эле учурда WUF13 алкагында Мехико павильону ачылды. Павильон Латын Америка аймагы менен кызматташууну кеңейтүү жана WUF14кө даярдык көрүү үчүн маанилүү аянтча катары көрсөтүлдү 182 өлкөдөн 40 000ден ашуун катталган катышуучуларды чогулткан WUF13 22-майга чейин уланат. “Дүйнөдөгү турак жай: коопсуз жана туруктуу шаарлар жана жамааттар” деген темада өтүп жаткан форум шаарларды туруктуу өнүктүрүү чөйрөсүндө глобалдык кызматташтыкты бекемдөө үчүн өкмөттөрдү, эл аралык уюмдарды, эксперттерди жана жарандык коомдун өкүлдөрүн бириктирет