Венесуэла лидеринин Түркияга сапары – Латын Америкасында күчтөнүү үчүн жаңы мүмкүнчүлүк - КОММЕНТАРИЙ

Бийлик алмашканына карабай Түркия менен Венесуэланын карым-катнаштары уланууда. Латын Америкасындагы бул өлкөнүн президентинин милдетин аткаруучу Делси Родригес Түркиянын президенти Режеп Тайып Эрдогандын чакыруусу менен Стамбулга иш сапары менен келди Лидерлердин жекеме-жеке жолугушуусунда мамлекет башчылары өлкөлөр ортосундагы соода жүгүртүүнү үч миллиард долларга жеткирүү ниетин билдиришти. Салыштыруу үчүн 2024-жылы болжол менен 665 миллион доллар болгон соода көлөмү 2025-жылы 406 миллион долларга түшкөнүн белгилей кетели. Мунун бир себеби катары Венесуэладагы саясий кырдаалды айтсак болот. Анткени АКШнын бул өлкөгө былтыр киргизген санкциялары анын тышкы соода мамилелерине таасирин тийгизген жок Президент Эрдоган конок менен болгон жолугушуусунда өлкөсүнүн ар дайым Венесуэла эли менен бирге экенин белгилеп, Түркия менен Венесуэланын соода, энергетика жана тоо-кен өнөр жайы сыяктуу бир катар тармактарда кызматташтыкты өнүктүрүүгө чечкиндүү экенин баса белгиледи Делси Родригес ошондой эле Венесуэланын байлыгын жеткирүү жана экспорттоону мындан ары да диверсификациялоону жана анын элинин чынчыл жана эмгекчил экенин көрсөтүүнү каалашкандарын айтты Анкара-Каракас мамилелери жаңы эмес. Эки өлкөнүн ортосундагы дипломатиялык мамилелер 1950-жылы түзүлгөн. 2018-жылдын июль айында Режеп Тайып Эрдоган Николас Мадуронун президенттик ыйгарым укуктарынын ант берүү аземине катышкан. Ошол эле жылдын декабрь айында Түркиянын президенти дагы Каракаста болду Саясий-дипломатиялык мамилелер менен катар тараптардын ортосунда соода байланыштары да өнүктү. Түркия негизинен тазаланбаган алтын, чийки мунай, темир жана болот, алюминий жана ар кандай органикалык химиялык заттар, тамеки, кургак буурчак, көмүртек жана Венесуэладан нөл бажы салыгы менен импорттолгон кургак сүт жана сыр сыяктуу айыл чарба азыктарын берет Бул тармактарда кызматташууда эң чоң үлүштү чийки мунай менен алтындын импорту ээлейт. Соңку жылдары эки өлкөнүн ортосундагы сооданы өнүктүрүү келишиминин алкагында көптөгөн өнөр жай жана айыл чарба продукцияларына бажы төлөмдөрү негизинен алынып салынды же арзандатылган тарифтер боюнча келишимге кол коюлду. Биз сөз кылып жаткан документке ылайык, Түркия менен Венесуэла 7 жылдык мөөнөт менен бажы төлөмдөрүнүн 91,9 пайызына кайра коюу же азайтуу милдетин алышкан Түркия Венесуэлага ар кандай керектөө товарларын, анын ичинде негизги тамак-аш азыктарын, тазалоо жана гигиеналык каражаттарды - буудай уну, макарон жана таза май, самын, памперс, текстиль жана күнүмдүк керектелүүчү түрдүү товарларды экспорттойт 2018-жылдын аягына чейин Венесуэланын төрт миллион гектарга жакын жери түрк агроөнөр жай ишканаларына берилген Венесуэлада акыркы бийлик алмашуу эки өлкөнүн ортосундагы экономикалык жана соода алакаларынын кеңейишине түрткү бериши мүмкүн. Анткени бул окуядан кийин өлкөгө киргизилген бир катар санкциялар алынган. Бул анын Түркия менен болгон мамилесин чыңдоого жардам берет Ошондуктан Түркия менен Венесуэланын ортосундагы энергетикага, өзгөчө чийки мунайга байланыштуу соода алакаларынын жакынкы келечекте өсүш ыктымалдыгы жогору Расмий Анкара Николас Мадуронун бийлиги тушунда өзүнө жана өлкөсүнө каршы киргизилген санкцияларга кошулбаганы чын. Тескерисинче, эл аралык укуктун алкагында Венесуэланы колдоду Мындай учурлар расмий Каракастын Түркияга ишенимдүү өнөктөш катары мамилесине таасир эткен жок. Венесуэла Түркия менен абдан жакын саясий жана энергетикалык альянс түзгөн өлкө Бир катар көрсөткүчтөр боюнча Түркия менен Венесуэла кызматташтыкты жана экономикалык-соода мамилелерин өнүктүрүүгө ылайыктуу деп табылды Түркия Жакынкы Чыгышта мунай жана газ ресурстарына бай маанилүү өлкө. Бул жагынан Түркия Венесуэла үчүн рынок жана ишенимдүү өнөктөш катары каралууда. Түркиянын мунай жана газ менен камсыздоо, өндүрүү жана ташуу жаатында чоң тажрыйбасы бар экенин эске алуу керек. Буга байланыштуу келечекте Венесуэла мунай жана жаратылыш газынын экспортун диверсификациялоодо өзүнүн мүмкүнчүлүктөрүн пайдалана алат Түркиянын Түштүк Кавказ жана Борбор Азияда да таасири бар. Ушул себептен Анкара Каракаска жаңы ишенимдүү өнөктөштөр менен мамиле түзүүгө жардам бере алат Түркия ислам дүйнөсүнүн алдыңкы өлкөлөрүнүн бири. Бул жагынан алганда, мусулман дүйнөсү менен алакаларды өнүктүрүүгө салым кошуу жагынан Венесуэла үчүн ишенимдүү кепил боло алат Түркия АКШ баштаган Батыш блогунун НАТОдогу стратегиялык өнөктөшү. Бул Венесуэланын аскерий тармакта кызматташуусуна кошумча мүмкүнчүлүк түзөт Түркиянын дүйнөлүк масштабдагы аброю жана ар кандай чыр-чатактардагы элдешүү позициясы аны өлкө үчүн жагымдуу кыла алат Түркиянын Батыш жана Чыгыш, өзгөчө Кытай менен болгон карым-катнаштары жогорку деңгээлде. Бул Каракас үчүн Анкара менен кызматташууну өнүктүрүү үчүн оптималдуу шарттарды түзөт Булар Венесуэла менен Түркиянын алакасынын кеңейишине түрткү бере турган факторлор болушу мүмкүн Делси Родригес президенттик кызматка киришкенден кийин 3-7-июнда Индияга биринчи иш сапары менен барган. Түркиянын бул өлкөдөн кийинки экинчи өлкө болуп тандалышы Анкарага берилген башка маани катары каралууда. Анткени Индия калкынын көптүгүнө байланыштуу маанилүү базарлардын бири. Түркия демократиялык өнүгүү жагынан Венесуэла үчүн үлгү боло алат. Ушул себептен улам, Родригес айым зыярат кыла турган экинчи өлкө катары Түркияны тандашы мүмкүн Венесуэла экинчи тарап үчүн стратегиялык жактан маанилүү деп эсептелинет. Мунай жана жаратылыш газынын өлкөсү болушу, АКШ жана Батыш дүйнөсү менен карым-катнаштардын нормалдашуусу Түркиянын аймактагы активдүүлүгүнүн мүмкүнчүлүктөрүн арттырат. Башкача айтканда, Венесуэла Түркия үчүн аймактык рынокто атаандашууга ыңгайлуу өлкө боло алат Венесуэла Осмон мамлекети үчүн да кызыктуу болгон. Ошол кезде Венесуэлага түрк жана императордук аймактардан соодагерлер келип, соода алакасын түзүшкөн. Айрымдары бул өлкөдө отурукташып калган Ошондуктан Венесуэла Түркия үчүн тарыхый соода алакалары бар өлкө катары каралат Белгилүү Венесуэла жазуучусу Габриэль Гарсиа Маркес чыгармаларында «Түрк коңшусу» же «Эл Турко» кварталдарын эскерип, өз өлкөсүнө болгон миграциянын маданий изин чагылдырган. Маркес жашаган географияда Осмон дөөлөтүнөн көчүп келген соодагерлерди көбүнчө «түрк» деп аташкан. Бул кварталдар маданияттар аралашкан, Чыгыш, Жер Ортолук деңиз жана Кариб деңизи менен кошулган аймактар ​​катары ишке киргизилген Ошентип, Делси Родригестин сапары Түркиянын Латын Америка жана Кариб деңизиндеги позициясын бекемдөө үчүн жаңы мүмкүнчүлүктөрдү берет Аларды колдонууда сайттагы материалдарга кайрылуу маанилүү. Веб-баракчаларда маалымат колдонулганда, гипершилтеме менен шилтеме милдеттүү болуп саналат