Орусияга киргизилген санкциялар: Казакстан коңшу өлкөнүн рыногун кантип алмакчы?

Кээ бир өлкөлөр жоготууларга дуушар болушса, башкалары жаңы мүмкүнчүлүктөргө жол ачып жатышат. Экономист Айбар Олжайдын пикиринде, азыркы кырдаалда Казакстан утулгандардын катарына кирбей, тескерисинче, уткан мамлекеттердин катарына кириши керек, деп билдирет BAQ.KZ кабарчысы 2025-жылдын жыйынтыгы боюнча Казакстандын тышкы соода жүгүртүүсү 144 миллиард долларды түздү. Анын 27,4 миллиард доллары Орусия менен болгон соодага туура келет. Башкача айтканда, жалпы тышкы соода жүгүртүүнүн 20 пайызга жакыны коңшу өлкөгө тиешелүү. Бул эки өлкөнүн экономикалык байланыштары дагы деле жогорку деңгээлде экенин көрсөтүп турат Бүгүнкү күндө Казакстанда орусиялык капиталдын катышуусунда 21 миңден ашык ишкана иштеп жатат. Буга чейин Орусиядан келген инвестициянын көлөмү 29 миллиард доллардан ашкан. Инвестициялардын басымдуу бөлүгү машина куруу, металлургия, нефтехимия жана айыл чарба өнөр жайына багытталган Экономист Айбар Олжай азыркы геосаясий кырдаалда Казакстан эмоцияга эмес, прагматикалык улуттук кызыкчылыктын көз карашынан иш алып барышы керек дейт Дүйнөлүк экономикада бир кызык парадокс бар: ар кандай чоң кризисте утулгандар да, жеңгендер да болот. Эми Орусияга каршы санкциялар киргизилгени белгилүү болду. Соода мурдагыдай эмес. Муну азыркы замандын эң чоң экономикалык кризистеринин бири деп атоого болот, дейт ал Эксперттин айтымында, бүгүнкү күндө орус рыногунда бир топ бекер каттамдар бар. Өзгөчө логистика, тамак-аш өндүрүшү, жеңил өнөр жай, курулуш материалдары жана кайра иштетүү тармактарында мүмкүнчүлүктөр бар Экономисттин айтымында, Казакстан транзиттик потенциалын эффективдүү пайдаланышы керек Мындай кырдаалда Казакстан утулгандардын катарына кирбей, утуучу мамлекеттердин катарына кириши керек. Биздин улуттук кызыкчылык да ушуну талап кылат. Казакстан эч ким менен согушкан эмес. Кандай гана келишим болбосун улуттук кызыкчылыктын көз карашы менен каралат. Анда эмне үчүн кошуна өлкөнүн бош турган чоң базарынан пайдаланып калбайт? - дейт ал Эртең Орусиянын президенти Владимир Путин мамлекеттик сапар менен Казакстанга барат. Эксперт бул сапар эки өлкөнүн соода-экономикалык мамилелерин жаңы деңгээлге чыгара аларын айтат Айбар Олжайдын айтымында, Казакстан үчүн азыркы учурда негизги милдет – тышкы экономикалык өзгөрүүлөрдөн коргонуу гана эмес, андан реалдуу пайда таба билүү Ар кандай кризис кимдир бирөө үчүн коркунуч, ал эми кимдир бирөө үчүн мүмкүнчүлүк. Казакстан бул мезгилде Орусия менен экономикалык мамилелерди мындан ары да өнүктүрүүгө мүмкүнчүлүк алышы керек, - дейт экономист Эске сала кетсек, буга чейин Евробиримдик кеңеши Орусияга жардам берген казакстандык компанияга жана ишкерге санкция киргизген