Дипломатияда протоколду бузган ишарат: Рамандын Мелониге "басуусу" - ФОТО

Европа саясаты адатта кургак билдирүүлөр, катуу дипломатиялык ишараттар жана протоколдун катаал эрежелери менен эсте калат. Бирок кээде саясый күн тартибине бир аз боёк кошуп, бир аз жылмайып койгон көрүнүштөр болот. Албаниянын премьер-министри Эди Рамандын италиялык кесиптеши Джорджио Мелониге жасаган өзгөчө көңүл буруусу жана жаңсоосу ошол көз ирмемдердин бири. Кандайдыр бир себептер менен бир премьер-министр башка премьер-министрдин алдына чөгөлөп отурушу кадимки көрүнүш эмес. Биз мындай көрүнүштү Эди Рама-Джорсия Мелони дуэтинин өңүндө гана көрүп жатабыз жана башка расмий адамдар аны кайталайт дегенге ишенүүгө болбойт Саясатта "тизе романтизм" барбы? Эди Рама Джорджио Мелонинин алдына канча жолу чөгөлөп, тамашалап же жарым-жартылай олуттуу түрдө ага суктангандыгын билдирген. Бул көрүнүш дипломатиялык этикада сейрек учуроочу окуя катары каралат. Көбүнчө мамлекет башчылары жолукканда кол алышып учурашат, эң көп дегенде жеңил кучакташат. Бирок Эди Рама “саясий театрды” көрсөтүп жаткандай 4-майда Ереванда өткөн Евробиримдиктин Саясий саммитинде Эди Рама Жоржия Мелонинин алдында дагы бир жолу “жүгүнүп”, мүмкүнчүлүктү колдон чыгарбай, премьер-министрди кучактап, кучактап, жада калса чачынан өөп да койгон. Сырттан келгендер үчүн бул көрүнүш бир аз романтикалык комедияны эске салды: премьер-министрлердин бири ашыкча эмоционалдуу болсо, экинчиси бир аз токтоо жана этият... Буга чейинки Тирана саммитинде Эди Рама Мелониге ушундай тамашалуу ишарат кылган эле. Жалпысынан алганда, Эди Рама көбүнчө өзүнүн укмуштуудай жана күлкүлүү жүрүм-туруму менен белгилүү жана бул ишарат ошол стилдин бир бөлүгү катары каралат Кызыгы, Мелонинин реакциясы ар бир жолу кандайдыр бир деңгээлде өлчөнөт. Ал бул ишараттарды ачыктан-ачык үндөбөйт жана кескин түрдө четке какпайт. Италиянын премьер-министри кырдаалды дипломатиялык жылмаюу менен «башкарат». Дипломатиялык протоколдордон ашкан бул чын ыкластуу жүрүм-турум саммиттин катышуучуларын ар дайым бактылуу көз ирмемдерге алып келет Кээ бир эксперттер Эди Раманын бул аракети Албания менен Италиянын ортосундагы тарыхый жана маданий байланыштардын токтошуна байланыштуу дешет. Чын эле ошондойбу? Эди Рама катардагы саясатчы эмес. Саясатка келгенге чейин артист болгон, андан кийин министр болуп иштеген. Анын бою, сырткы келбети жана түстүү кийим стили Эди Раманы "костюмчан саясатчынын" классикалык образынан айырмалап турат. Эди Рама 1964-жылы туулган, ал 62 жашта. Мурда профессионал баскетболчу, бою 1 м 98 см. Ал ошондой эле профессионал сүрөтчү, Албаниянын Сүрөт академиясынын профессору, Раман бир нече жеке сүрөт көргөзмөлөрүн өткөргөн. Албаниянын 33-премьер-министри да активдүү жазуучу. Анын «Ойлор», «Курмандык», «Эди Рама» аттуу ар кандай жазууларды камтыган китептери жарык көргөн. Эди Рама бир нече жыл өлкөнүн борбору Тирананын мэри болгон Негизинен Эди Рама премьер-министрликке шайланганга чейин бир катар кызматтарда иштеген. 1998-жылы социалисттик лидер Фатос Нано түзгөн өкмөттө Эди Рама Маданият, жаштар жана спорт министри болуп дайындалган. Анын өлкөдөгү искусствону жана маданиятты өнүктүрүүгө жасаган чыгармачылык жана эффективдүү жолдору өзгөчө жаштар тарабынан жактырылды. Бул анын 2000-жылы Тирананын мэри болуп шайланышында да маанилүү роль ойногон. Ал бул кызматка 57% добуш менен көз карандысыз талапкер катары шайланган. 2003-жылы (59% добуш менен) жана 2007-жылы дагы (56% добуш менен) мэр болуп шайланган Эди Рама 2011-жылга чейин Тирананын мэри болуп иштеген. Мэр болуп турганда борбордун көрүнүшүн өзгөртүүгө салым кошкон: мыйзамсыз имараттар курулган, көчөлөр бузулуп, сейил бактары бузулган. боёлгон. Бул ишмердүүлүгү үчүн ага 2004-жылы "Дүйнөнүн мэри" наамы ыйгарылган. 2003-жылы күзүндө Эди Рама Албан Социалисттик партиясына (ASP) кирген. Ал 2005-жылдын октябрында партиянын төрагалыгына шайланган. Ал азыр да Албаниянын Социалисттик партиясынын төрагасы. 2013-жылы Э.Рама жетектеген партиялардын солчул борборчул коалициясы Албаниянын оңчул Демократиялык партиясын жеңип, парламенттик шайлоодо жеңишке жетишкен. Ал 2013-жылдын 15-сентябрынан бери Албаниянын премьер-министри болуп иштеп келет.Э.Раманын көптөгөн приоритеттери бар, алардын арасында кылмыштуулук жана коррупция менен күрөшүү, жумушсуздукту жоюу, Евробиримдикке интеграциялоо бар Эди Рамандын жеке жашоосу да кызыктуу. Анын атасы Кристак Рама атактуу скульптор, апасы Анета Рама медициналык кызматкер болгон. Эди Рама кичинекей кезинен тарта сүрөт тарта баштаган. ал алгач Тиранадагы Джордан Мися көркөм орто мектебин бүтүргөн. Өспүрүм кезинде Рама борбор калаанын "Динамо" командасында профессионал баскетболчу катары ойногон. Ошол эле учурда Албаниянын баскетбол боюнча курама командасында ойногон. Эди Рама 1985-жылы Тирана Көркөм Академиясын бүтүргөн. Ал ошол академияда бир нече убакыт сабак берген, ошондой эле АКШнын Массачусетс, Бостон жана Гарвард университеттеринде визиттик профессор болуп иштеген. 1994-жылы Францияга көчүп барып, архитектура боюнча билим алып, сүрөт тартуу менен алектенген. Анын эмгектери көптөгөн эл аралык көргөзмөлөргө коюлган. Э.Рама 1998-жылы Албанияга кайтып келген. Ал католик катары чөмүлтүлгөн жана өзүн католик деп эсептейт. Учурдагы диний ишенимдерине келсек, Рама өзүн агностик деп атап, «мен өзүмдүн жана башка адамдардын ишениминен башка эч бир ишенимди кабыл албайм, Кудайдын бар же жок экенин ойлобойм да» дейт. Эди Рама үч жолу үйлөнгөн. Анын биринчи никеси актриса Матильда Макоди менен болгон жана бул никеден эки баласы бар - кызы Ри жана уулу Грегор. Премьер-министрдин экинчи никесинен Захо аттуу уул төрөлгөн (Делина Фико менен). Эди Рама учурда үчүнчү никеде. Премьер-министрдин жубайы Линда Рама экономист. Алар интеллектуалдык жана салмактуу жубайлар катары белгилүү. Бул жагынан алып караганда, Эди Раманын Италиянын премьер-министри Джорджия Мелониге карата жасаган бул “шоулугу” анын жеке сезимдерине караганда анын каарманынын ойноок жана театралдык жагын көбүрөөк көрсөтөт Бул Рамандын негизги мүнөздөмөлөрүнүн бири: ал саясатта чек араны бир аз жумшартууну, расмий чөйрөгө бейформал түс кошконду жакшы көрөт. Кээде симпатияны, кээде сынды ойготот. Эди Рама түпкүлүктүү албан тилинен тышкары англис жана француз тилдерин билет Мелони: салкынбы же сүйкүмдүүбү? Джорджио Мелони таптакыр башка түрү. Ал акыркы жылдарда европалык жана дүйнөлүк саясаттын көрүнүктүү ишмерлеринин бири болуп калды. Ж.Мелони өз өлкөсүндөгү «Италиялык бир туугандар» деп аталган оңчул улутчул партиянын лидери. Ал жетектеген партия 2022-жылдагы шайлоодо жеңип, коалициялык өкмөттү түздү жана Джорджия Мелони Италиянын биринчи аял премьер-министри болуп шайланып, тарыхта калды. Мелони айым саясаттагы катаал позициясы жана күчтүү сүйлөгөнү менен өзгөчөлөнөт Ал 1977-жылы Римде төрөлгөн. Саясатта ал борборчул оңчул саясий линиянын өкүлү. Анын үй-бүлөсүндөгү кыйынчылыктар жана атасынын таштап кетиши Джорсиянын жашоосуна чоң таасирин тийгизген. Анын атасы Франческо Мелони үй-бүлөсүн Джорсия 1 жашка чыкканда таштап кеткен. Атасынын аларды таштап кеткени Ж.Мелонинин кулк-мүнөзүнө, көз карашына терең из калтырган. Апасы 1975-жылы туулган эжеси Араянна экөөнү жалгыз чоңойткон. Бул кыйынчылыктарга карабастан, Ciorcia күчтүү, көз карандысыз инсан болуп иштелип чыккан. Ж.Мелони чет элдик басылмалардын бирине берген маегинде атасы Франческо Мелониден эч качан жакшы эмоцияларды албаганын айтты: "Атам каза болгондо мен эч нерсени сезген жокмун. Бул ачуумду келтирет, анткени мен аны жок дегенде жек көргүм келет", - деди премьер-министр. Ж.Мелони каржылык көйгөйлөргө туш болуп, атасы аларды оор абалда калтырып кеткендиктен университетти уланта албай калганын айтты. Акча табуу үчүн бала багуучу, бармен, официант, базарда сатуучу болуп иштеген. Гиорсианын апасы Анна Параторе күйөөсү кыздары кичинекей кезинде таштап кеткенден кийин аябай кыйналган. Балдарын жалгыз тарбиялаган Анна Параторе "Жози Белл" жана "Аманда Кинг" деген каймана ат менен махабат романдарын жазган. Анын "Жози Белл" деген каймана аты менен жазылган 140 романы бар. Бирок адабий кирешеси жетпегендиктен, жашоо үчүн бир нече жумуштарда иштөөгө туура келген. Орто мектепти аяктагандан кийин, 1996-жылы Джорджио Мелони Римдеги Америго Веспуччи колледжинде лингвистика боюнча билим алган. кызыктуу деталдарга бай. Ал бир кыздын энеси, бирок 2016-жылы журналист Андреа Чиамбруно менен мамиледе болгон. Экөөнүн саясий көз караштары боюнча айрым айырмачылыктар болгон. Мелони социалдык тармактарда Андреа Сиамбруно менен мамилеси 2023-жылдын октябрында аяктаганын жарыялады. Ал бул жеке жашоосундагы "эң оор чечимдердин бири" болгонун жазган. Андреанын башка аялдар тууралуу сексисттик комментарийлери алардын ажырашуусуна алып келген. Жоржио Мелони кичине кезинен эле саясатка кызыгып, 1990-жылдары италиялык оңчул жаштар уюмдарында активдүү болгон. 2006-жылы 29 жашында парламентке депутат болуп шайланып, Италиянын тарыхындагы эң жаш депутаттардын бири катары таанылган. Сильвио Берлускони үчүнчү жолу Италиянын премьер-министри болуп шайланганда, Жаштар жана спорт министри болуп Цироция Мелони дайындаган. Ошондо 31 жаштагы Мелони Италиянын эң жаш министри болуп калган. Ж.Мелони 2012-жылы "Италиялык бир туугандар" партиясын негиздеген. Партия буга чейин анча белгилүү эмес болчу, бирок Мелонинин харизматикалык лидерлиги жана иммиграцияга каршы күчтүү улуттук баалуулуктар риторикасы менен партия тез эле популярдуулукка ээ болгон Мелони өзүнүн жогорку энергиялуу, күчтүү чечендик жана эмоционалдуу сүйлөгөн лидер катары образы менен белгилүү. Анын эң белгилүү ураандарынын бири – “Кудай, өлкө, үй-бүлө” Джорджио Мелони өзүн олуттуу саясий фигура катары көрсөтсө да, чындыгында поп-маданиятка да кызыгат. Ал фантастикалык адабиятты жакшы көрөт. Джорджио Мелони италия тилинен тышкары англис тилин да жакшы билет. Мындан тышкары, ал француз жана испан тилдеринде да сүйлөйт. Эл аралык иш-чараларда, чет элдик лидерлер менен жолугушууларда тил тоскоолдуктары жок эркин баарлаша алат. Бул ага европалык деңгээлде ийкемдүү дипломатиялык иш-аракеттерди жүргүзүүгө жардам берет Премьер-министр айымдын стилинде жана кийиминде жөнөкөйлүк жана жеткиликтүүлүк өзгөчөлөнөт C. Мелони италиялык ашканага абдан жакын. Ал италиялык тамак-аштын салттарын сактоону улуттук өзгөчөлүктүн бир бөлүгү деп эсептейт. 1 м 60 см бою Джорджио Мелони тууралуу пикирлер экиге бөлүнөт. Айрымдар аны сүйкүмдүү, харизматикалык жана күчтүү аял лидер катары көрүшөт. Башкалары аны бир кыйла катаал, эмоциясыз жана классикалык саясий фигура деп эсептешет Саясий ишаратпы же элдин көңүл чордонунда калуу каалообу? Саясий чөйрөлөрдө Эди Рама менен Джорджио Мелониге болгон ар кандай мамиле кызыктуу контрастты жаратат: бир жагынан эмоционалдык жана көркөм Рама, экинчи жагынан тартиптүү жана прагматикалык Мелони Эди Раманын Джорджио Мелониге карата жүрүм-туруму – анын чөгөлөп отурушу, италиялык премьер-министрди кучактап, өпкөнү – ар түрдүүчө чечмеленүүдө. Кээ бирөөлөр муну жөн эле тамаша, достук ишарат катары кабыл алышат. Башкалар бул элдин көңүлүн буруу үчүн атайын жасалган “пиар” деп эсептешет Чет элдик басма сөздүн бул окуяга мамилеси саясий чөйрөлөрдө окуяга болгон мамиленин да эки ача экенин көрсөтүп турат: айрымдары муну дипломатиялык этикага туура келбейт деп эсептешсе, башкалары саясатта “адам факторунун” пайда болушуна оң баа беришүүдө Бирок албаниялык басма сөз Эди Рама эмне кылып жатканын билет деп жазат. Ал классикалык саясатчы катары элдин эсинде калгысы келбейт. Анын максаты - өзгөчөлөнүү жана бул Рамада ийгиликтүү ишке ашат Эди Раманын Джорсия Мелони менен болгон адаттан тыш жүрүм-туруму саясат катаал билдирүүлөрдөн гана эмес экенин көрсөтүп турат. Кээде бир ишарат, жылмаюу, атүгүл бир аз “ашыкча эмоционалдуу жүрүм-турум” күн тартибин өзгөртө алат. Эки премьер-министрдин ар бир жолугушуусу ушуну жасагандай эле көңүлдү өзүнө буруп, маалымат каражаттарында баш макалаларды жаратат Эди Рама менен Джорджио Мелонинин ортосундагы бул кызыктуу өз ара аракеттенүү лидерлер да адам экенин, алардын жаңсоолору бир аз байкалаарын эскертет окшойт Эми, балким, эң кызык суроо: Эди Рама кийинки беттеште дагы чөгөлөйбү, же бул жолу Джорджио Мелонинин алдынан “жүгүнүшүнө” жол бербейби?.. Ооган Гафарли