БУУ: Критикалык кендер дүйнөлүк сооданы кайра түзүүдө

Бириккен Улуттар Уюмунун (БУУ) Соода жана Өнүктүрүү Агенттиги (ЮНКТАД) маанилүү кендер суроо-талаптын өсүшү менен дүйнөлүк сооданы кайра калыптандырып жатканын жана бул минералдар күчтүү өнөр жай саясатынын жана геосаясий атаандаштыктын борборунда экенин билдирди ЮНКТАД июнь айы үчүн глобалдык соода жаӊылоосун жарыялайт Демек, дүйнөлүк экономика таза энергетикалык системаларга, электрлештирүү жана санариптик технологияларга карай тез трансформацияланууда. Бул трансформация маанилүү минералдарга, өзгөчө бул технологияларда кеңири колдонулган жез, никель, литий, кобальт жана сейрек кездешүүчү элементтерге суроо-талаптын тез өсүшүнө алып келет 2040-жылга карата литийге болгон дүйнөлүк суроо-талап 350 пайызга, графитке болгон суроо-талап 130 пайыздан ашык көбөйөрү күтүлүүдө Бирок, маанилүү минералдар жана жеткирүү чынжырлары чектелген сандагы өлкөлөрдө топтолгон. Конго Демократиялык Республикасы дүйнөлүк кобальт минералдык өндүрүшүнүн 74 пайызын түзөт, ал эми Кытай дүйнөдөгү табигый графиттин 78 пайызын өндүрөт. Австралия, Чили жана Кытай биргелешип дүйнөлүк литий өндүрүшүнүн 70 пайызын түзөт Критикалык пайдалуу кендерге суроо-талап көбөйүп, сунуш тобокелдиктери өскөн сайын, өкмөттөр маанилүү пайдалуу кендерди жеткирүүнү камсыз кылуу, казып алууда улуттук мүмкүнчүлүктөрдү өнүктүрүү жана глобалдык жеткирүү чынжырындагы позицияларын бекемдөө үчүн соода саясатын колдонууда Атаандашкан өлкөлөрдүн саны көбөйүүдө ЮНКТАДдын маалыматтары 2020-жылдан бери маанилүү минералдар боюнча 100гө жакын ар кандай экспортко багытталган иш-чаралар ишке ашырылганын көрсөтүп турат Бул контекстте критикалык пайдалуу кендер үчүн барган сайын көп өлкөлөр атаандашкан сайын, «фрагментацияланган система» коркунучу күчөйт. Дүйнөдөгү маанилүү кен байлык келишимдери, эрежелери жана стандарттары жагынан бул бытыранды система бааларды жогорулатып, инвестициялык чечимдерди кыйындатып, өнүгүп келе жаткан өлкөлөргө ар кандай кысымдарды жаратышы мүмкүн деп болжолдонууда ЮНКТАД критикалык минералдык сооданы ачык, алдын ала айтууга боло турган жана өнүгүүгө багытталган түрдө кармап туруу үчүн бул тармактагы чечимдерге жана инвестицияларга карата "көбүрөөк координацияланган мамилени" иштеп чыгууну сунуш кылганы менен, бул ыкма критикалык минералдар "фрагментацияланган система" болобу же "туруктуулуктун жана глобалдык өнүгүүнүн пайдубалы" болорун аныктайт деп болжолдойт