Ок атышууну токтотуу статус-кво - Асым Акансой

Алдыдагы мезгилде Кипр маселесинде болушу мүмкүн болгон өнүгүүлөргө байланыштуу акыркы билдирүүлөр дагы бир жолу жаңы жана күчтүү саясий динамикага муктаждыкты көрсөтүүдө. Бул динамика сүйлөшүү процессине олуттуу салым кошууга жана коомдордун өсүп жаткан күтүүлөрүнө жооп берүүгө жөндөмдүү болушу керек. Анткени эки тараптан тең азыркы статус-квонун чегинде калуу менен алдыга жылуу мүмкүн эмес. Берилген шарттардын негизинде саясатты чыгарууга аракет кылуу сөзсүз түрдө ошол шарттарды түзгөн статус-квонун кайра жаралышына кызмат кылат. Ушул себептен улам, Кипр Түрк коомчулугунун уникалдуу жана артыкчылыктуу чечим мүмкүнчүлүктөрүн туура окуу, мобилизациялоо жана натыйжалуу координациялоо чоң мааниге ээ Эки тараптын тең үстөмдүк кылган мамилеси учурдагы саясий жана институционалдык позицияларды сактап калуу менен чечимге жетишүүгө болот деген божомолго негизделген окшойт. Бирок, тараптар чечүүчү перспективаны мамлекеттик механизмдердин позициясы жана бул түзүмдөрдүн жетише турган жетишкендиктери боюнча аныктоону уланта бергенде, алардын туруктуу жана жемиштүү негизге жетиши мүмкүн эмес. Негизи эки коомчулуктун ортосундагы диалог жана кызматташуу багыттары ушул кезге чейин каалаган деңгээлде өнүгүп келе электиги бул чындыкты ырастап турат Бул жерде расмий негизди түзгөн Ишенимдүүлүк чаралары мамилеси эмне үчүн күтүлгөн натыйжаларды бере албаганына көңүл буруу зарыл. Анткени жаңы парадигманы чечүү үчүн эмне керек деген суроо бул ийгиликсиздиктин себептеринде негизинен катылган Тараптарды кыймылсыз кармап турган негизги фактор - бул ишеним чараларын ар кандай максаттар үчүн инструменттештирүү. Бир тарап бул механизмдерди эбактан бери өзүнүн эл аралык жана саясий статусун жогорулатуунун каражаты катары караса, экинчи тарап жаралышы мүмкүн болгон жаңы статуска ээ болбоо үчүн процесстин жүрүшүнөн алыстап келген. Бул түшүнүк менен ишенимди орнотуу да, туруктуу кызматташтыкты өнүктүрүү да мүмкүн эмес Эгер максат чындап эле коомдор ортосундагы мамилени жакшыртуу жана жалпы жашоо маданиятын чыңдоо болсо, бейөкмөт уюмдардын кызматташуусуна дем берүүчү көптөгөн жаңы долбоорлорду, демилгелерди ишке ашырууга болот. Бул учун материалдык жана моралдык кызыктыруу механизмдерин тузуу зарыл. Бүгүнкү күнгө чейин түзүлгөн көптөгөн эксперттик комитеттер жана техникалык жумушчу топтор азыркы формада конкреттүү натыйжаларды чыгаруунун ордуна символикалык функцияны аткарып жатканы түшүнүктүү Бул кулпуну бузуунун эң реалдуу жолу - тараптардын Ишеним чараларын да камтыган комплекстүү “Стратегиялык алкактык макулдашууну” макулдашы Менимче, мындай стратегиялык келишимсиз маңыздуу жылыш мүмкүн эмес. Каралып жаткан алкак; Ал мезгил ичинде жетишилген макулдашууларды, Анастасиадис-Эроглу 2014-жылдын 11-февралындагы биргелешкен билдирүүсүн, 2017-жылдын Гутерреш алкактарын жана аларга негизделген жол картасын камтышы керек. Мындан тышкары, ишенимди орнотуу боюнча конкреттүү, натыйжалуу жана өлчөөчү кадамдар келишимдин ажырагыс бөлүгү болушу керек Ошо сыяктуу эле, Кипр Түрк тарабынын алдыга койгон төрт беренеден турган методологиясы жана коопсуздук жана кепилдиктерге карата ар түрдүү мамилелер да кылдат талкууланышы керек болгон негизги темалардын арасында болушу керек. Албетте, коопсуздук маселесин көз жаздымда калтырууга болбойт. Саясатты реалдуулуктан ажыратылган оптимизмге курууга болбойт. Бирок коопсуздуктан кем эмес маанилүү болгон дагы бир маселе, эки мамлекетти түзүүчү жана саясий теңчиликке негизделген жаңы структуранын туруктуу жана функционалдык башкаруу моделине ээ болушу Ким эмне десе да, Румдар үчүн да, кипрлик түрктөр үчүн дагы туруктуу болбой калган бул узак мөөнөттүү «ок атышпоо статус-квосу» соңуна чыкты. Бүгүнкү күндө зарыл болгон нерсе - азыркы кырдаалды сактап калуу жана башкаруу эмес; Бул адилеттүү, тең жана туруктуу федералдык тартипти курууга карата тайманбас жана активдүү саясий эрктин демонстрациясы