Қазақстан сәйкестік шегін арттыруды 2027 жылға дейін шегеруді ұсынды

Экономист Олжас Байділдинов зейнетақы жинақтарының ең төменгі барабарлығының жаңа шектерін енгізуді 2027 жылдың 1 қаңтарына қалдыруды ұсынды. Оның пікірінше, қазақстандықтар БЖЗҚ қаражатының бір бөлігін тұрғын үй сатып алуға, ипотекалық несиені өтеуге немесе Отбадағы бұрынғы ережелерге сәйкес банк салымдарын толықтыруға пайдалану мүмкіндігін сақтап қалуы керек Бұл ұсынысын ол БЖЗҚ зейнетақы жинақтарының жеткіліктілігінің жаңа шекті мәндерін жариялағаннан кейін жасады. 5 маусымнан бастап олар салымшының жасына байланысты 79% және одан да көп өсті. 20 жастағы қазақстандықтар үшін жаңа шек 6,6 миллион теңге, ал 62 жастағылар үшін 23,5 миллион теңге болды Байділдинов зейнетақы жинақтарын қайтарып алу төңірегінде әңгіме маңызды жайды өткізіп жібереді деп санайды. Оның айтуынша, қазірдің өзінде зейнетақы қаражаты жылжымайтын мүлік жобаларын қаржыландыруға жұмсалып жатыр Ол мысал ретінде Mega Silk Way құрылысын келтірді. Экономисттің айтуынша, бұл жобаға Ұлттық қордан да, Бірыңғай зейнетақы қорынан да қаржы бөлінген «Неліктен мұндай жағдайда зейнетақы ақшасымен сауда үйінің құрылысын аяқтау жеке тұрғын үй сатып алудан немесе ипотеканы төлеуден басымдылық болып табылады?» – деп жазды Байділдинов Telegram желісінде Экономист зейнетақы жинақтарын тек тұрғын үйге пайдалануды қолдайтынын атап өтті. Оның пікірінше, қаражатты тұрғын үй сатып алуға, ипотекалық несиені өтеуге немесе «Отбасы банкіндегі» жинақ салымдарына жұмсау керек Байділдинов зейнетақы жинақтарының табыстылығын да еске салды. Оның айтуынша, 2025 жылы БЖЗҚ кірістілігі 7,43%, ресми инфляция 12,3% болды. Сонымен қатар, 2014 жылы БЖЗҚ-да зейнетақы активтері шоғырландырылғаннан бері жинақталған кірістілік 180%-ға жетті, ал инфляция 156%-ды құрады "БЖЗҚ-да зейнетақы активтері шоғырланғаннан бері (2014 жылдан бастап) жинақталған кіріс 156% инфляция кезінде 180% құрады. Орташа жылдық нақты кірістілік 1,2%. Жылына 1% нақты кірісті шегерген ресми инфляция, Карл!!!" – сарапшы ашулы Ол міндетті зейнетақы төлемдерінің ұлғаюына да назар аударды. Міндетті зейнетақы жарналарының 10 пайызына қоса, бизнес қазір жұмыс берушінің міндетті зейнетақы жарналарының 3,5 пайызын қызметкердің эскроу шотына аударады. 2027 жылы бұл көрсеткіш 4,5%-ға, ал 2028 жылы 5%-ға дейін артуы тиіс «Мен жаңа шекті мәндерді енгізуді 2027 жылдың 1 қаңтарына ауыстыруды ұсынамын», - деп түйіндеді экономист Бұған дейін БЖЗҚ сәйкестіктің жаңа ең төменгі шектері жаңартылған әдістеме арқылы есептелгенін хабарлаған болатын. Есептеулер инвестордың жасын, күтілетін зейнетақы төлемдерін, демографиялық көрсеткіштерді, зейнетақы активтерінің болжамды кірістілігін және зейнетақыны индекстеуді ескереді Қаражат алынғаннан кейін шот белгіленген шекті деңгейден төмен емес сомада қалуы керек, бұл қордың есептеулері бойынша болашақта лайықты деңгейде зейнетақы төлемдерін қамтамасыз етеді