Макронның Еревандық «көрсетілімі»: мойындаулар және делдалдық иллюзиясы

Франция президенті Эммануэль Макронның Арменияға жуырдағы сапары дипломатиялық этикеттен гөрі, бір жақтан екінші тарапқа «адалдық уәдесін» еске түсірді Макронның Ереван көшелерінде жүгірген, билеген және ән айтқан ерекше бейнелерінің фонына қатысты пікірлері, шын мәнінде, Әзірбайжанның халықаралық форумдарда жылдар бойы жариялап келе жатқан шындықтарды кешіктірген мойындауы болды Макрон өз сөзінде осыдан небәрі 8 жыл бұрын Арменияның келіссөздер үстелінде іс жүзінде «Ресейдің серігі» саналғанын айтты. Бұл Президент Ильхам Әлиевтің жылдар бойы айтылып келе жатқан «Армения – тәуелсіз мемлекет емес, форпост» деген пікірінің ең жоғары дәлелі. Осы мойындауымен Франция президенті жанама түрде Арменияның өткен қақтығыс кезінде тәуелсіз тарап болмағанын және шетелдіктердің бұйрығымен әрекет еткенін мойындады 44 күндік соғыс кезінде Францияның біржақты ұстанымы ешкімге де құпия емес еді. Бірақ Макронның «Ресей сені 2020 жылы тастап кетті, Франция осында болды» деген сөзі Париждің сол кездегі бейтараптығын толығымен жоғалтқанының ресми мәлімдемесі. Бұл «қолдау» енді жаңа деңгейге шығады: Әскери келісімдер: Ереванда қол қойылған әскери технологияларды, қорғаныс жүйелерін және әскери техниканы дамыту туралы келісімдер Арменияны қайта қаруландыруға қызмет етеді. Соңғы сапарында Армения бірнеше әскери келісімдерге қол қойды, соның ішінде әскери техника мен тікұшақ. Осы аймақта жылдар өткен соң қалыптасқан тұрақтылыққа қауіп төндіретін жаңа қадамдарды да қарастыруға болады Санкция әрекеттері: БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесінде Францияның Әзірбайжанға қарсы санкциялық бастамалары Париждің аймақтағы бейбітшіліктен гөрі шиеленісті жақтайтынын бірнеше жыл бұрын көрсетті. Францияда да, халықаралық платформаларда да бұл бастамалар ресми Париждің өте көңілсіз бейнесін жасады Макронның әлі де Францияның аймақта «делдал рөлін атқара береді» деп айтуы саяси парадокс. Бір жаққа әскери техника беріп, оның қылмыстық элементтерін («тұтқындар» деген атпен) қорғап, көшелерінде билеп жүрген мемлекет басшысы ешбір жағдайда бейтарап делдал бола алмайды Нәтижесінде Әзірбайжан өзінің аумақтық тұтастығын қалпына келтіру арқылы аймақта жаңа шындықты тудырды. Макронның «Сен маған сене аласың» деген уәдесі Арменияны одан әрі апаттарға апаратын бос жұбатудан басқа ештеңе емес. Мұндай француз медиациясы Әзірбайжан үшін мүмкін де емес, қажет те емес Арменияның тәуелсіздігі Макронмен көшеде билеу арқылы емес, аймақтың басты күші Әзірбайжанмен тікелей және делдалсыз тіл табу арқылы мүмкін Қазіргі заманғы талдау және зерттеу тобы