Tramp Hörmüzü iranlılara əbədi olaraq verə bilər

ABŞ-ın keçmiş prezidenti Co Baydenin enerji və Yaxın Şərq üzrə müşaviri Amos Hokşteyn çərşənbə axşamı Bloomberg agentliyinə müsahibəsində deyib ki, Vaşinqton və Tehran arasında sülh razılaşması əldə olunarsa, İran Hörmüz boğazında "əbədi" nəzarəti əldə edəcək. Keçmiş ABŞ rəsmisi qeyd edib ki, Körfəz ölkələri İranın boğaza nəzarət etməməsi üçün yeni boru kəmərləri çəkməli olacaqlar "Enerji bazarında heç kim razılaşmanın yekun nəticəsinə baxmamalı və boğazlara arxalanmamalıdır. İran boğazlara nəzarət edəcək", - Amos Hochstein vurğulayıb İran çərşənbə günü Tramp administrasiyasının müharibənin dayandırılması və nüvə danışıqlarının təxirə salınması müqabilində Hörmüz boğazının yenidən açılması təklifini rədd etdikdən sonra ABŞ-ın yeni sülh təklifini nəzərdən keçirdiyini açıqlayıb Çərşənbə günü Tramp İranla razılaşmanın mümkün olduğuna inandığını, lakin danışıqlar uğursuz olarsa, ölkəni bombalamağa davam edəcəyi ilə hədələyib. O, həmçinin əlavə edib ki, Birləşmiş Ştatlar yalnız İran “təslim olarsa” razılaşma ilə razılaşa bilər Hörmüz boğazı Vaşinqtonla Tehran arasında danışıqların əsas mövzusuna çevrilib; Həm ABŞ, həm də İran nəzarəti ələ keçirmək üçün boğazı blokadaya aldı. İran neft tankerlərinin Hörmüz boğazından və Oman körfəzindən keçməsinə icazə verə bilməz və eyni zamanda Körfəz ölkələrindən ixracı dayandırıb Hochstein qeyd edib ki, Tramp administrasiyası Hörmüz boğazının yenidən açılması kimi İranla potensial sülh razılaşmasını irəli sürərkən, sərhəd dövlətləri İranın de-fakto veto hüququna malik olduğunu başa düşəcəklər. "Vaşinqtonda hamı buna inanacaq. Körfəzdə heç kim buna inanmayacaq" dedi. Keçmiş ABŞ rəsmisi əlavə edib ki, Körfəz ölkələri nefti Hörmüzdən yan keçərək nəql edə bilmək üçün neft kəmərlərinin çəkilməsi üzərində çalışacaqlar Hokşteynin fikrincə, Körfəzdən Avropaya yeni boru kəmərlərinin çəkilməsi Türkiyənin mövqeyini gücləndirəcək. "İraq şimaldan Türkiyəyə gedən boru kəmərinin ötürmə qabiliyyətini artırmağa çalışır. Körfəzdən Türkiyəyə boru kəməri də cəmi bir neçə milyard dollara başa gələcək. İranın vetosunu aşmaq o qədər də baha başa gəlmir", - keçmiş ABŞ rəsmisi bildirib Qeyd edək ki, bu ayın əvvəlində Türkiyənin energetika naziri Alparslan Bayraktar da Qətər-Səudiyyə Ərəbistanı-İordaniya-Suriya marşrutu ilə Türkiyəyə uzanacaq boru kəməri layihəsini xatırladıb. Ankara bu layihəni hələ 2009-cu ildə təklif etmişdi, lakin Suriyanın keçmiş lideri Bəşər Əsəd Rusiyanın təzyiqi altında Körfəz enerjisini Avropaya nəql etməli olan kəmərə qarşı çıxdı