40 ildir ki, Günəşin hərəkətləri müəmmalı şəkildə dəyişir

Günəşin daxili quruluşunu araşdıran elm adamları, ulduzun dərinliklərindəki maqnit hərəkətliliyinin son 40 ildə böyük bir dəyişikliyə məruz qaldığını və Günəşin daha əvvəl görülməmiş yeni bir davranış mərhələsinə girə biləcəyini aşkar etdilər Məlum olub ki, Günəşin səthindən alınan radiasiya ölçmələri ulduzun əsl hekayəsini tam əks etdirmir. Yerə ən yaxın olan ulduzun daxilindəki daxili səsləri araşdıraraq, astronomlar son 40 ildə baş vermiş böyük dəyişiklikləri aşkar ediblər Mütəxəssislər bildirirlər ki, tapıntılar Günəşin tamamilə fərqli davranış rejiminə keçdiyini göstərir. Birmingem Universitetindən astrofizik Bill Çaplinin rəhbərlik etdiyi tədqiqat günəşin aktivlik siklində sistematik dəyişikliklərin olduğunu sübut edib. Tədqiqata görə, hər yeni dövrlə, maqnit aktivliyi səthə daha yaxın ərazilərdə tutulur Normal şəraitdə Günəş 11 illik dövrə ilə hərəkət edir. Günəş sakit minimum dövrlərdən sonra maksimum dövrlərdə fırtınalı dövrə daxil olur; O, peykləri, GPS xətlərini və elektrik şəbəkələrini təhdid edən şiddətli partlayışlar yaradır. Günəşin qütbləri fırlanan plazma quruluşuna görə hər 11 ildən bir çevrilir Ancaq son dövrlərdə bu ümumi fəaliyyətin böyük bir zəifləməsi müşahidə edilmişdir. Elm adamları bu sirli yavaşlamanın sirrini açmaq üçün 1987-ci ildən toplanmış seysmik məlumatları araşdırdılar. Dünyadakı altı fərqli rəsədxanadan ibarət BiSON şəbəkəsi sayəsində Günəşin daxilində səs dalğalarının yaratdığı titrəyişlər sanki nəhəng termonüvə zənginin cingiltisi kimi dinlənilirdi Dərinlik analizləri Günəş səthindəki fəaliyyətlərin gözlənildiyi kimi zəif qaldığını, lakin daxili hissədə yüksək tezlikli vibrasiyaların keçmişdə olduğu kimi kifayət qədər güclü olduğunu göstərdi. Bu, maqnit hərəkətliliyinin və struktur dəyişikliklərinin səthdən təxminən min kilometr aşağıda dayaz bir bölgə ilə məhdudlaşdığını göstərir. Yale Universitetinin astronomu Sarbani Basu bildirir ki, daxili vibrasiya ilə səth fəaliyyəti arasındakı əlaqə son bir neçə dövr ərzində tam şəkildə inkişaf edib Mütəxəssislər bu vəziyyətin yalnız zəif maqnit sahələri ilə izah edilə bilməyəcəyini, Günəşin aşağı təbəqələrində maqnit enerjisinin yığılmasında köklü struktur yenidənqurma prosesinin olduğunu vurğulayırlar. 2030-cu il ətrafında başlayacaq yeni dövrlə bu tendensiyanın qalıcı olub olmadığı anlaşılacaq Günəşin mərkəzində bu struktur dəyişikliyinin tam həlli Yerdəki texnoloji infrastrukturun qorunması üçün həyati əhəmiyyət kəsb edən daha dəqiq kosmik hava proqnozlarına imkan verəcək