Mevcut zorlukların arka planında, yaya altyapısı kentsel hareketliliğin temel direği olmaya devam ediyor

Modern şehirlerde sürdürülebilir ve güvenli bir mobilite sistemi oluşturmak doğrudan yaya altyapısının seviyesine bağlıdır. Ancak mevcut gerçekler bu alanda hâlâ bazı sorunların olduğunu gösteriyor Ulaştırma uzmanı Rauf Agamirzayev, AZERTAC'a yaptığı açıklamada bunu söyledi. Uzmana göre, uzun yıllardan beri araba odaklı planlama yaklaşımı kentsel çevrede dengesizliğe yol açmıştır: "Günümüzde birçok caddede ana odak trafik kısmıdır ve yaya arka planda kalmaktadır. Bunun sonucunda kaldırımlar ya dar, kesintili ya da çeşitli engellerle (kaçak park etme, nesnelerin genişlemesi, inşaat malzemeleri) işgal edilmektedir." R. Agamirzayev, mevcut sorunların yayaları tehlikeli davranışlara zorladığını söyledi. Kaldırımda hareket etmek mümkün olmadığında, kavşakların uzak olması nedeniyle insanlar kısa yol arayarak karayoluna gidiyor. Bu durum trafik kazalarının sayısını ve şiddetini doğrudan etkiliyor Uzman, yaya geçitlerinin organizasyonuyla ilgili de eksikliklerin bulunduğunu kaydetti: "Birçok durumda geçitler ya yeterince yakın yerleştirilmiyor ya da yetersiz aydınlatılıp işaretleniyor. Özellikle akşamları kontrast aydınlatmanın olmaması yayaların görünürlüğünü azaltıyor ve tehlikeyi artırıyor." Ona göre son yıllarda Bakü'de ayrı otobüs şeritleri ve mikromobilite altyapısının oluşturulması olumlu bir adım olsa da yaya altyapısının bu sürecin merkezinde olması gerekiyor. R. Agamirzayev, "Çünkü her yolculuğun başı ve sonu yaya trafiğiyle ilgilidir. Bu kısım zayıfsa diğer ulaşım türlerinin etkinliği de azalır. Araç sürücüleri arasında yaya odaklı değişikliklere karşı direnç de görülüyor. Yıllardır arabaların hakim olduğu şehirlerde bu bekleniyor. Bazı yaklaşımlarda yaya geçişlerinin sınırlandırılması gibi fikirler dile getiriliyor ki bu da modern şehircilik ilkelerine aykırı." Uzman, modern şehirlerde asıl hedefin yaya beklemesini en aza indirerek güvenli ve konforlu hareketin sağlanması olduğunu kaydetti Ona göre, uluslararası uygulamada yaya geçitlerinde trafik ışığı fazlarının süresi, geçidin uzunluğuna göre hesaplanıyor ve ortalama hareket hızı saniyede 1,3 metre olarak alınıyor. Bu yaklaşım, yayaların güvenli geçişini sağlamayı amaçlıyor ve önceliğin insan hayatı olduğunu gösteriyor Katılımcılık alanında ciddi boşluklar olduğuna dikkat çeken uzman, şöyle konuştu: "Nüfusun yaklaşık yüzde 38'i daha az hareketli. Ancak mevcut kaldırımların birçoğunda rampa yok, kaldırımlarda da standartlara uygun değil. Dokunsal çizgiler ya hiç yok ya da doğru uygulanmıyor. Bu da görme engelli kişilerin hareket etmesini zorlaştırıyor." R. Agamirzayev, kaldırımların yüksekliğinin normları aştığını, mahalle girişlerinin hatalı inşa edilmesinin de ciddi sorunlar yarattığını sözlerine ekledi: "Bazı durumlarda kaldırım ile yol arasında keskin bir fark oluyor, bu da hem yaşlılar hem de bebek arabası ile hareket eden ebeveynler için zorluk yaratıyor." Uzman, düşey hareket elemanlarındaki sorunlara da değindi: "Yer altı ve üst geçitlerdeki merdivenlerin dikliği ve eğim açısının yüksek olması kullanımlarını zorlaştırıyor. Ancak standartlara göre basamak yüksekliği 15-17 santimetre, eğim ise 30-35 derece civarında olmalı. Bu parametreler ihlal edildiğinde kullanım kolaylığı azalıyor ve düşme riski artıyor." Ona göre kapsayıcılık açısından merdivenlerde korkulukların olmaması ve ara platformların bulunmaması ek zorluklar yaratıyor: "Bu tür unsurlar basit görünebilir ancak günlük kullanım için büyük önem taşıyor." R. Aghamirzayev, toplu taşıma duraklarında hala sorunların yaşandığını kaydetti: "Bazı duraklarda otobüslerin kaldırıma tam yaklaşması için bir koşul bulunmuyor. Bu da yolcuların binip inmesini zorlaştırıyor. Modern yaklaşımda platform tipi çözümler - örneğin Viyana peronları - uygulanmalıdır." Uzman, kaçak park etmenin yaygın bir sorun olduğunu da vurguladı: "Kaldırımlara ve yaya geçitlerine araç park etmek, yayaların hareketini kısıtlıyor ve onları tehlikeli bölgelere yönlendiriyor. Bu durumlara karşı denetim ve ceza mekanizmaları güçlendirilmelidir." Sorunların çözümü için karmaşık bir yaklaşımın gerekli olduğunu ifade eden Ona göre, "Yeni projelerin hayata geçirilmesi yeterli değil, mevcut altyapının da analiz edilmesi, mikro ve analizlerin makro düzeyde yapılması gerekmektedir. Her olayın meydana geldiği ortam incelenmeli ve uygun çözümler uygulanmalıdır." Uzman, şehrin asıl değerinin insan olduğunu vurguladı: "Güvenli ve yaşanabilir bir şehir inşa etmek istiyorsak öncelikle yayalara dikkat etmeliyiz. Yaya altyapısı sadece kolaylık meselesi değil, doğrudan insan hayatının korunması meselesidir." 2026 © AZERTAC. Telif hakkı saklıdır. Bilgilerin kullanımına hiper bağlantıyla atıfta bulunulmalıdır