Kazakistanlılar yatırım yapmanın yeni bir yolunu buldu: yüksek öğrenim harcamaları 319 milyar tenge'ye çıktı

Geçen yıl yüksek öğrenime yapılan nüfus harcaması 2024'e kıyasla %30 arttı. Bu tür hesaplamalar, Ulusal İstatistik Bürosu ASPIR RK'dan alınan verilere dayanarak Birinci Kredi Bürosu tarafından sağlanmaktadır. Karşılaştırma yapmak gerekirse, önceki dört yılda nakit hacimleri yılda ortalama %14 civarında arttı. Enflasyona göre ayarlama yapıldıktan sonra bile dinamikler yüksek kalıyor Reel büyüme yüzde 17 civarındaydı, önceki yıllarda ise çift haneli oranlara ulaşamamıştı Hanehalkı harcamalarındaki artış, masrafları kendilerine ait olan öğrenci sayısındaki artışla aynı zamana denk geldi. 1 Ekim 2025 itibarıyla sayıları 383,2 bin kişiye ulaştı; bu da bir önceki yıla göre %10 artış anlamına geliyor Bundan önce, üst üste en az dört yıl boyunca, bu tür birliğin sayısı neredeyse hiç değişmedi. Ücretli segmentteki büyümenin getirisi, eğitim harcamalarını artıran faktörlerden biri haline geldi Çoğu zaman aileler grubun uzmanlık alanlarında eğitim için ödeme yapar: Yükseköğretime yapılan harcamaların önemli bir kısmı, üniversitelerin çoğunluğunun yoğunlaştığı ülkenin en büyük eğitim merkezlerine düşmektedir Almatı lider olmaya devam ediyor; şehir, nüfusun üniversitelerde okumak için harcadığı tüm fonların %38'ini oluşturuyor. Bunu yüzde 14 payla Astana ve yüzde 11 payla Çimkent takip ediyor. Diğer %6'lık kısım ise Karaganda bölgesine düşüyor Ülkenin geri kalan 16 bölgesi, nüfusun yüksek öğrenim harcamalarının %31'ini paylaşıyor Kamu harcamalarındaki artışa rağmen devlet üniversitelerin temel finansman kaynağı olmayı sürdürüyor Toplamda 2025 yılında üniversiteler, yükseköğretim alanında sunulan hizmetlerden dolayı 807,8 milyar tenge aldı. Bu miktarın 463,5 milyar tengesi devlet finansmanından sağlandı; bu da tüm gelirlerin yaklaşık %57'sini oluşturuyor 2024 yılıyla karşılaştırıldığında devlet finansmanı nominal olarak %18, enflasyon muhasebeleştirildikten sonra ise yaklaşık %7 arttı. Bütçe fonları pahasına okuyan öğrencilerin sayısı da yaklaşık% 10 arttı Uzmanlar eğitime yapılan yatırımın artmasını uzun vadeli ekonomik kalkınmayla ilişkilendiriyor. Tarih profesörü ve UNDP uzmanı Vladimir Oskolkov, bu tür yatırımların gelecekteki ekonomik büyümenin temelini oluşturduğuna inanıyor Eğitim ile ekonomik kalkınma arasındaki bağlantı doğrudan olmaya devam ediyor, şunları söyledi: Araştırmalar, eğitim kalitesindeki iyileşmelerin kişi başına düşen GSYİH'deki artışlarla ilişkili olduğunu gösteriyor Ülkeleri karşılaştırırken de benzer bir bağımlılık görülüyor. Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü'nün (örneğin ABD, Almanya, Japonya ve Güney Kore'yi içeren gelişmiş ekonomiler birliği) eyaletlerinde, yüksek öğrenim görenlerin payı% 40'ı aşıyor ve kişi başına düşen GSYİH ortalamaları yaklaşık 40-50 bin dolar. Yüksek öğrenim görmüş kişilerin payının %20'nin altında olduğu ülkelerde kişi başına düşen gelir genellikle birkaç kat daha düşüktür Uzman, eğitimin işgücü verimliliğini artırdığını, teknolojinin tanıtımını hızlandırdığını ve ekonominin bilgi yoğun sektörlerinin gelişmesine katkıda bulunduğunu vurguluyor Daha önce Kazakistan'ın BDT'nin en eğitimli ülkesi haline geldiğini bildirmiştik